QĐND Online – Sáng 24-10, Quốc hội thảo luận ở tổ về tình hình thực hiện dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2011; dự toán NSNN và phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2012. Đa phần các đại biểu đánh giá cao báo cáo của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính, Ngân sách của Quốc hội. Cùng với đó, các đại biểu đóng góp thêm nhiều ý kiến để dự toán NSNN đạt hiệu quả cao nhất, góp phần tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội của đất nước…

Nhiều kết quả khả quan, nhưng vẫn còn không ít vấn đề cần thay đổi

Trước kết quả NSNN năm 2011, nhiều đại biểu bày tỏ sự vui mừng và đánh giá cao kết quả đạt được. Đây là sự nỗ lực, cố gắng của cả hệ thống chính trị và xã hội. Đại biểu Nguyễn Thị Nguyệt Hường (đoàn Hà Nội) cho rằng: Năm 2011, những khó khăn nội tại trong nước cộng với tác động mạnh của khó khăn kinh tế thế giới đã ảnh hưởng không nhỏ tới nguồn thu NSNN. Tuy nhiên, bằng Nghị quyết 11 của Chính phủ, sự đồng lòng của cả dân tộc, thu NSNN đã đạt kết quả khả quan, vượt chỉ tiêu đề ra, trực tiếp góp phần kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, việc tăng thu này vẫn có thể tăng hơn nữa nếu các khoản thu từ đất, thu thuế chậm nộp của doanh nghiệp được thu tốt.

Thảo luận tại đoàn TP Hồ Chí Minh

Đại biểu Đào Trọng Thi (đoàn Hà Nội) đánh giá cao sự cố gắng trong việc phân bổ NSNN cho nhóm văn hóa xã hội. Ngân sách ở các địa phương chi cho lĩnh vực văn hóa, xã hội cũng tăng hơn. Dù đánh giá cao nhưng ông Thi vẫn cho rằng, chi cho lĩnh vực này chưa xứng tầm, cần ưu tiên chi cho nhiều hơn, đặc biệt ưu tiên cho yếu tố con người. (Theo nghĩa cụ thể là cán bộ công chức, chứ không phải là đầu tư cho con người theo nghĩa rộng).

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn TP Hồ Chí Minh) nhấn mạnh: điều cử tri quan tâm nhất là hiệu quả. Hiện tại chúng ta nói số lượng nợ công, tỷ lệ đầu tư… rất nhiều số liệu, tuy nhiên, hiệu quả của nó như thế nào thì chưa thật rõ ràng để cử tri được biết. Năm nay, chi vượt dự toán và được đánh giá là tăng khá cao trong khi chúng ta đang tích cực giảm chi là một kết quả chưa hợp lý. Mặt khác, việc cắt giảm các dự án chưa thật cần thiết, kém hiệu quả vừa qua cho thấy mới chỉ ở số lượng lớn dự án, chưa có sự phân tích về hiệu quả của việc cắt giảm này như thế nào, lợi ở đâu, hại ở chỗ nào?

Quyết liệt trong giảm chi

Khá nhiều đại biểu thể hiện sự lo lắng trước việc trong năm 2011 có Nghị quyết 11 của Chính phủ cùng với sự đồng thuận của cả xã hội trong việc đẩy mạnh cắt giảm đầu tư công, kiềm chế lạm phát, ổn định nền kinh tế, nhưng kết quả chưa được như mục tiêu đề ra.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Hòa (đoàn TP Hồ Chí Minh) cho rằng, chính sách tài khóa chưa được thực hiện nghiêm túc, kết quả giảm bội chi không phải là làm tốt mà do tăng thu vượt dự toán bù vào. Theo đại biểu Hòa, cần rà soát nghiêm túc hơn nữa Nghị quyết 11 để thực hiện một cách đúng đắn tài khóa thắt chặt.

Đại biểu Doãn Thế Cường (đoàn Hưng Yên) phát biểu

Đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP Hồ Chí Minh) lo lắng về vấn đề nợ công. Đại biểu Ngân chỉ ra: bội chi ngân sách của nước ta liên tục, kéo dài trong nhiều năm khiến nợ công và nợ nước ngoài của nước ta cao. Nhìn sang các nước trong khu vực như Thái Lan, In-đô-nê-xi-a… thì nợ công của Việt Nam ở mức khá cao trong khu vực. Trong khi đó, các nước lại xuất siêu nên có thể trả được nợ nước ngoài, còn Việt Nam đang nhập siêu, vậy sẽ lấy tiền ở đâu để trả nợ nước ngoài? Trong năm 2011, khi đất nước thực hiện Nghị quyết 11 của Chính phủ, nhưng vẫn có việc đầu tư dự án trái với quy định. Trong khi chúng ta thực hiện quyết liệt vẫn có vi phạm như vậy đây là vấn đề cần làm rõ, chỉ ra cụ thể đơn vị, ngành nào vi phạm để có biện pháp giải quyết. Trong dự toán Ngân sách 2012 cần cắt giảm tiếp chi NSNN, nếu để chi lớn như hiện tại là không tốt.

Một số đại biểu cho rằng để mức bội chi NSNN năm 2012 ở mức 4,8% GDP là cao và sẽ tạo khó khăn cho mục tiêu 5 năm tới. Đại biểu Võ Thị Dung (đoàn TP Hồ Chí Minh) phát biểu: để có thể hạ thấp bội chi NSNN đến năm 2015 thì bội chi NSNN đặt ở mức 4,8% GDP năm 2012 là cao. Chúng ta cần cố gắng đạt mức bội chi năm 2012 tối đa là 4,5% GDP.

Tình hình đầu tư dàn trải cũng được nhiều đại biểu đề cập đến và đề nghị phải tăng tính kỷ luật trong chi tiêu, đầu tư.

Một số đại biểu chỉ ra, dự toán NSNN năm 2012 không thể hiện rõ chi cho tái cấu trúc nền kinh tế. Đại biểu Lê Thanh Hải, Nguyễn Phước Lộc (đoàn TP Hồ Chí Minh) đều chỉ ra, việc tái cấu trúc nền kinh tế là vấn đề quan trọng, chủ trương đúng, tuy nhiên, các khoản chi phục vụ cho tái cấu trúc nền kinh tế hầu như không được thể hiện. Đề nghị trong dự toán NSNN năm 2012 phải có nội dung chi này.

Một số đại biểu lại đi sâu vào phân tích giải pháp tăng thu. Một số đại biểu đề nghị cần phải có biện pháp thu thuế đúng, đủ đối với những doanh nghiệp vốn FDI. Đại biểu Doãn Thế Cường (đoàn Hưng Yên) góp ý về việc chú trọng tăng thu từ khối doanh nghiệp nhà nước. Để làm được việc này, đại biểu Cường đề nghị cần giám sát, quản lý chặt vốn và tài sản của doanh nghiệp nhà nước. Cùng với đó đại biểu Cường kiến nghị, trong chi năm 2012 nên tập trung cho giao thông để tạo bước đột phá trong lĩnh vực này.

Nói về đầu tư cho giao thông, đại biểu Trịnh Thế Khiết (đoàn TP Hà Nội) nhấn mạnh: đầu tư cho phát triển kinh tế, trước mắt phải đầu tư cho giao thông. Trong đó, cần tập trung cho hệ thống giao thông huyết mạch, đầu tư nơi thật thiết yếu.

Chiều 24-10, Quốc hội làm việc tại hội trường, nghe Báo cáo của Ủy ban thường vụ Quốc hội giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Khiếu nại và thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Khiếu nại.

Bài và ảnh: Xuân Dũng