Nghiêm cấm cung cấp thông tin gây kỳ thị về giới

Với 437/448 đại biểu Quốc hội tán thành thông qua (bằng 88,46% tổng số đại biểu Quốc hội), Quốc hội thông qua Luật Tiếp cận thông tin. Luật này gồm 5 chương, 37 điều; có hiệu lực từ ngày 1-7-2018.

Luật Tiếp cận thông tin quy định mọi công dân đều bình đẳng, không bị phân biệt đối xử trong việc thực hiện quyền tiếp cận thông tin. Thông tin được cung cấp phải chính xác, đầy đủ. Việc cung cấp thông tin phải kịp thời, minh bạch, thuận lợi cho công dân, đúng trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật. Việc hạn chế quyền tiếp cận thông tin phải do luật định trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự - an toàn xã hội, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng.

Quốc hội thông qua Luật Tiếp cận thông tin với tỷ lệ 88,46% đại biểu tán thành.

Trước khi thông qua dự thảo Luật, Quốc hội đã nghe Báo cáo giải trình, tiếp thu chỉnh lý dự thảo Luật Tiếp cận thông tin. Theo báo cáo, về phạm vi điều chỉnh (Điều 1) của luật, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nêu rõ: Hiến pháp xác định rõ quyền tiếp cận thông tin là quyền cơ bản của công dân. Do vậy, Luật Tiếp cận thông tin thể chế hóa quy định này của Hiến pháp, bảo đảm để công dân nước CHXHCN Việt Nam được thực hiện đầy đủ quyền của mình. Đối với việc người nước ngoài muốn được tiếp cận thông tin của các cơ quan nhà nước Việt Nam thì phải tùy thuộc vào mục đích và điều kiện, khả năng đáp ứng của các cơ quan nhà nước Việt Nam, nên không thể quy định cứng đây là quyền đương nhiên của người nước ngoài như của công dân Việt Nam. Hơn nữa, trong trường hợp người nước ngoài muốn tiếp cận thông tin của Việt Nam để phục vụ cho việc đầu tư, kinh doanh, du lịch... tại Việt Nam thì trong các văn bản pháp luật chuyên ngành đã có quy định; đồng thời, trên các trang thông tin điện tử, cổng thông tin điện tử của các cơ quan nhà nước, các tổ chức, doanh nghiệp liên quan đều đăng tải những thông tin cơ bản về các vấn đề này rất thuận lợi để mọi người đều có thể tiếp cận. Do vậy, quy định vấn đề cho phép người nước ngoài được tiếp cận thông tin trong một số trường hợp nên để quy định tại khoản 1 Điều 36 của dự thảo Luật với tính chất là điều khoản áp dụng là phù hợp. Đối với người Việt Nam cư trú ở nước ngoài, trường hợp nếu họ có quốc tịch Việt Nam thì được thực hiện quyền tiếp cận thông tin như công dân trong nước; trường hợp họ không còn quốc tịch Việt Nam thì thực hiện tiếp cận thông tin theo quy định áp dụng đối với người nước ngoài. Do đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Quốc hội cho giữ như quy định của dự thảo Luật.

Về thông tin công dân không được tiếp cận (Điều 6), Ủy ban Thường vụ Quốc hội khẳng định: Thông tin công dân không được tiếp cận quy định tại Điều 6 của dự thảo Luật là loại thông tin có nội dung quan trọng thuộc lĩnh vực chính trị, quốc phòng, an ninh quốc gia, đối ngoại, kinh tế… Loại thông tin này được quy định là thông tin mật và chỉ một số ít đối tượng được tiếp cận với tư cách là người thi hành công vụ chứ không phải là  tư cách công dân. Hơn nữa, việc tiếp cận, sử dụng và quản lý tin mật được quy định trong các văn bản pháp luật khác theo quy trình, thủ tục rất chặt chẽ. Do đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Quốc hội cho giữ quy định của dự thảo Luật.

Liên quan đến những thông tin nhạy cảm liên quan đến trẻ em gái, thông tin gây kỳ thị về giới, Ủy ban Thường vụ quốc hội cho rằng: Thông tin nhạy cảm liên quan đến trẻ em gái là nạn nhân của nạn buôn người, mại dâm.... Đây là các thông tin nếu cung cấp sẽ xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân. Nội dung này đã được quy định nghiêm cấm cung cấp như quy định tại khoản 3 Điều 11 của dự thảo Luật. Đối với thông tin gây kỳ thị về giới, tiếp thu ý kiến đại biểu, Ủy ban Thường vụ quốc hội đã cho bổ sung nội dung này vào điều cấm cung cấp và thể hiện tại khoản 3 Điều 11 của dự thảo Luật. Theo đó, các hành vi bị nghiêm cấm là: Cố ý cung cấp thông tin sai lệch, không đầy đủ, trì hoãn việc cung cấp thông tin; hủy hoại thông tin; làm giả thông tin; cung cấp hoặc sử dụng thông tin để chống lại Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, phá hoại chính sách đoàn kết, kích động bạo lực; cung cấp hoặc sử dụng thông tin nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín, gây kỳ thị về giới, gây thiệt hại về tài sản của cá nhân, cơ quan, tổ chức; cản trở, đe dọa, trù dập người yêu cầu, người cung cấp thông tin.

Sẽ bán thuốc tại siêu thị

Sáng cùng ngày, Quốc hội đã thông qua Luật Dược (sửa đổi) với 435/451 phiếu đồng ý (bằng 88,06% tổng số đại biểu Quốc hội) tán thành thông qua. Luật này gồm 14 chương, 116 điều; có hiệu lực thi hành từ ngày 1-1-2017.

Về thời hạn của chứng chỉ hành nghề dược, dự thảo Luật quy định chứng chỉ hành nghề được cấp một lần trên cơ sở thống nhất của 62,67% đại biểu Quốc hội trả lời phiếu xin ý kiến. Với các quy định thu hồi chứng chỉ hành nghề khi không cập nhật kiến thức chuyên môn liên tục (khoản 9 Điều 28) và các biện pháp hậu kiểm khác sẽ bảo đảm tính khả thi của quy định này.

Các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua Luật. Ảnh minh họa: quochoi.vn. 

Ủy ban thường vụ Quốc hội cũng tiếp thu và đề nghị Chính phủ nghiên cứu, sớm chuẩn bị dự án Luật Y dược cổ truyền nhằm điều chỉnh  toàn diện các nội dung về kế thừa, bảo tồn, phát triển dược liệu và thuốc cổ truyền và thể hiện tính đặc thù trong quản lý dược liệu, thuốc nam, thuốc dân tộc, bài thuốc dân gian, thuốc cổ truyền. Trước mắt, để đáp ứng yêu cầu quản lý, vấn đề về y dược cổ truyền được quy định tại các Điều 7, 8, 15, 16, 17, 69 và 70 của dự thảo Luật Dược.

Cũng liên quan đến lĩnh vực y học cổ truyền, Ủy ban thường vụ Quốc hội thấy rằng, ý kiến của đại biểu về việc cần quy định cơ chế đặc biệt để các cơ sở y học cổ truyền mua được dược liệu có chất lượng cao và phát huy được thế mạnh của dược liệu trong nước là xác đáng. Trong khi đó, dự thảo Luật đã quy định không chào thầu dược liệu nhập khẩu thuộc danh mục do Bộ Y tế ban hành khi dược liệu được nuôi trồng, thu hái trong nước đáp ứng yêu cầu về điều trị và khả năng cung cấp, giá hợp lý, tại khoản 4 Điều 7. Bên cạnh đó, việc thực hiện mua dược liệu phục vụ khám chữa bệnh phải phù hợp với Luật Giá và Luật Đấu thầu. Vì vậy, Ủy ban thường vụ Quốc hội xin được giữ như quy định của dự thảo; đồng thời, đề nghị Chính phủ nghiên cứu và ban hành chính sách đồng bộ từ trồng trọt đến thu mua nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở y tế mua dược liệu có chất lượng cao trong nước phù hợp với các luật hiện hành.

Về kinh doanh thuốc và nguyên liệu làm thuốc, có ý kiến đề nghị chỉ quy định khuyến khích các nhà thuốc hoạt động 24/24 giờ và không quy định Giám đốc Sở Y tế phân công nhà thuốc, quầy thuốc bán ban đêm; đề nghị bổ sung quy định cơ sở khám bệnh, chữa bệnh (KCB) tuyến huyện trở lên phải tổ chức bán thuốc ban đêm; đề nghị quy định cho phép nhà thuốc được thu một khoản phí khi bán thuốc ban đêm. Tiếp thu ý kiến đại biểu, dự thảo Luật quy định khuyến khích các nhà thuốc bán ban đêm (Điều 7) và do chỉ khuyến khích nên đã không quy định phụ thu trong trường hợp này. Đồng thời, dự thảo bổ sung quy định tại khoản 1 Điều 84 về trách nhiệm của các cơ sở KCB tuyến huyện trở lên phải tổ chức bán thuốc ban đêm.

Có ý kiến đề nghị cân nhắc việc cho phép bán thuốc tại siêu thị để đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Về vấn đề này, Ủy ban thường vụ Quốc hội thấy rằng, việc quy định bán thuốc tại siêu thị là phù hợp với xu thế của thế giới và để tiện lợi cho người dân. Để bảo đảm an toàn cho người sử dụng, dự thảo Luật đã quy định siêu thị phải có người phụ trách chuyên môn về dược và chỉ được phép bán các loại thuốc thông thường theo danh mục do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định (Điều 35).

Về quản lý nhà nước về giá thuốc, có ý kiến đề nghị bổ sung quy định hạn chế các tầng lớp trung gian trong phân phối thuốc để giảm giá thuốc; có ý kiến đề nghị trong trường hợp giá thuốc đấu thầu do Bộ Y tế công bố có sự chênh lệch bất hợp lý giữa các địa phương, giữa các bệnh viện thì Bộ Y tế hoặc Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ xem xét cho phù hợp. Về vấn đề này, Ủy ban thường vụ Quốc hội thấy rằng, việc vận hành tốt cơ chế đấu thầu thuốc sẽ làm cho các loại thuốc có cạnh tranh gay gắt về giá, tầng nấc trung gian sẽ dần tự triệt tiêu. Để khắc phục sự chênh lệch về giá giữa các kết quả trúng thầu khi việc đấu thầu thuốc vẫn đúng trình tự và đúng quy định của pháp luật, Chính phủ cần chỉ đạo tăng cường thanh tra, kiểm tra việc thực hiện Luật giá và Luật đấu thầu.

* Cũng trong sáng 6-4, Quốc hội đã biểu quyết thông qua 2 dự án luật khác gồm: Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt và Luật Quản lý thuế (với 86,64% tổng số đại biểu Quốc hội tán thành thông qua); Luật Thuế xuất khẩu, nhập khẩu (sửa đổi) với 91,3% tổng số đại biểu Quốc hội đồng ý thông qua. 

Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt và Luật Quản lý thuế sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2016, trừ khoản 2 Điều này; Khoản 4 Điều 3 của Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 1-92016. 

Luật Thuế xuất khẩu, nhập khẩu (sửa đổi) có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1-9-2016.

Bài, ảnh: THẢO NGUYÊN