QĐND - Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Chỉ đạo Cải cách tư pháp Trung ương (viết tắt là Ban Chỉ đạo) phát biểu như vậy khi kết luận Phiên họp thứ 24 của Ban Chỉ đạo, chiều 13-11, tại Hà Nội. Phiên họp được tổ chức nhằm tổng kết việc thực hiện chương trình trọng tâm công tác cải cách tư pháp giai đoạn 2011-2016 và dự kiến chương trình trọng tâm công tác cải cách tư pháp giai đoạn 2016-2020; tổng kết công tác nhiệm kỳ 2011-2016 và phương hướng, nhiệm vụ công tác nhiệm kỳ 2016-2020 của Ban Chỉ đạo; đề xuất nội dung, chương trình làm việc của Bộ Chính trị, Ban Bí thư năm 2016 về những vấn đề có liên quan đến công tác cải cách tư pháp.

Một trong những kết quả được Chủ tịch nước nhắc tới là nhận thức trong Đảng, trong nhân dân, trong đội ngũ cán bộ các cấp, đặc biệt là đội ngũ cán bộ cơ sở về cải cách tư pháp đã có chuyển biến rõ rệt. Nhờ thực hiện cải cách tư pháp, vị trí, vai trò của tòa án cũng như của Chánh án Tòa án Nhân dân Tối cao, Chánh án Tòa án Nhân dân các địa phương đã được nâng lên, hệ thống pháp luật về tư pháp cũng được hoàn thiện. Nhiệm kỳ này, các cơ quan nhà nước có thẩm quyền dành sự tập trung lớn nhất để xây dựng và thể chế hóa Hiến pháp năm 2013. Tính đến hết năm 2015, các luật nội dung, hình thức và luật tổ chức cơ bản sẽ hoàn thành. “Đó là thành công rất lớn”, Chủ tịch nước đánh giá.

Theo bản dự thảo báo cáo tổng kết do đồng chí Lê Thị Thu Ba, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng ban thường trực Ban Chỉ đạo trình bày, một trong những kết quả nổi bật của cải cách tư pháp là Hiến pháp năm 2013 đã xác định rõ Tòa án Nhân dân là cơ quan thực hiện quyền tư pháp, được tổ chức theo thẩm quyền xét xử, không phụ thuộc vào đơn vị hành chính. Bên cạnh đó, mô hình tố tụng theo hướng kết hợp giữa tố tụng thẩm vấn với tố tụng tranh tụng, lấy kết quả tranh tụng làm cơ sở phán quyết của tòa án đã được cụ thể hóa. Điều này thể hiện xu hướng tiến đến cách thức tổ chức của nền tư pháp hiện đại, góp phần làm tăng tính dân chủ, công khai, minh bạch, bình đẳng giữa các chủ thể tham gia tố tụng, bảo vệ tốt hơn quyền con người, quyền công dân. Công tác giám sát của cơ quan dân cử và của nhân dân được tăng cường. Dưới tác động của cải cách tư pháp, công tác điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án và việc bắt giam giữ, cải tạo từng bước được thực hiện nghiêm minh, dân chủ, công bằng hơn, hạn chế được tình trạng oan, sai.

Tuy nhiên, đồng chí Lê Thị Thu Ba cũng nêu rõ, bên cạnh những kết quả tích cực đã đạt được, việc thực hiện Chiến lược Cải cách tư pháp cũng vẫn còn một số hạn chế. Đó là tư tưởng bảo thủ, chậm đổi mới tư duy về tư pháp và cải cách tư pháp vẫn còn tồn tại ở một bộ phận cán bộ; còn bị lợi ích cục bộ chi phối. Công tác điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án tuy được cải thiện nhưng vẫn còn một số sai sót, hạn chế, vi phạm pháp luật nghiêm trọng, gây bức xúc trong dư luận…


CHIẾN THẮNG