Những vướng mắc cần tháo gỡ (số 3)

          Tham dự cuộc tọa đàm về thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với chế độ chính ủy, chính trị viên tại Đoàn 5, chúng tôi được nghe những ý kiến trao đổi, tranh luận thẳng thắn, dân chủ trên tinh thần xây dựng:
          Vướng mắc chung ở các đơn vị hiện nay là việc thực hiện nhiệm vụ của chính ủy, chính trị viên còn thiếu những văn bản hướng dẫn cụ thể, chức trách chính ủy, chính trị viên chưa có, nên trong một số lĩnh vực, công việc cụ thể bộc lộ sự chồng chéo, bất cập. Đại úy Chu Tuấn Đạt, Đại đội trưởng đại đội Trinh sát, đơn vị 4 cho rằng: Hoạt động phối hợp giữa người chỉ huy với chính trị viên hiện nay, mỗi đơn vị thực hiện một cấp độ khác nhau, chưa tạo được sự đồng đều, thống nhất chung. Vai trò của chính trị viên trong nhiệm vụ huấn luyện chưa thực sự rõ nét. Trung tá Đặng Thế Ẩm, chính trị viên tiểu đoàn 4, đơn vị 5 cho rằng: Hiện nay vai trò của chính ủy, chính trị viên phát huy được đến đâu, vẫn còn phụ thuộc nhiều vào người chỉ huy. Trong một số trường hợp, nếu người chỉ huy và chính ủy, chính trị viên chưa tìm được tiếng nói chung thì vai trò chính ủy, chính trị viên khá lu mờ. Một số vấn đề trong hướng dẫn 633/CV-CT của Tổng cục Chính trị khi áp dụng ở cơ sở bộc lộ sự bất cập. Chẳng hạn, trong hoạt động thi đua (một mặt quan trọng của CTĐ, CTCT), chính ủy, chính trị viên là người chủ trì, chịu trách nhiệm chính, nhưng chủ tịch (trưởng ban, tổ trưởng) Hội đồng thi đua lại do người chỉ huy đảm nhiệm, dẫn đến chồng chéo, phát sinh hiện tượng “lấn sân” trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ.
          Những mâu thuẫn phát sinh giữa người chỉ huy và chính ủy, chính trị viên trong thực tiễn công tác ở Đoàn 5 chủ yếu là về mặt quản lý, sử dụng kinh phí. Nguồn kinh phí hoạt động CTĐ, CTCT do chính ủy, chính trị viên dự trù sử dụng, nhưng muốn được sử dụng buộc phải có chữ ký của người chỉ huy. Nhiều trường hợp chính ủy đã phê duyệt cho các tổ chức quần chúng được sử dụng kinh phí nhưng khi đưa sang người chỉ huy lại không được duyệt. Những vướng mắc, bất cập này xảy ra cả ở cấp Đoàn cho đến các phân đội. Trong lúc chờ đợi sự hoàn thiện về chức trách, hệ thống văn bản hướng dẫn từ cấp trên, cấp ủy, chỉ huy Đoàn 5 đã tự chủ, năng động tìm giải pháp tháo gỡ vướng mắc. Mọi việc trước khi đưa ra chỉ thị, mệnh lệnh, người chỉ huy và chính ủy, chính trị viên đã trao đổi, bàn bạc, tranh luận thẳng thắn trên tinh thần tôn trọng chức trách, vì quyền lợi chung của đơn vị. Việc quản lý, sử dụng kinh phí, quĩ vốn cũng được thống nhất trong cấp ủy rồi đưa vào Nghị quyết với những quy định cụ thể, chặt chẽ, hạn chế đến mức thấp nhất hiện tượng độc đoán, tự quyết, dẫn đến mâu thuẫn, khó chịu trong đội ngũ cán bộ, chỉ huy.
          Tìm hiểu thực tế tại các đơn vị, chúng tôi thấy: Một trong những khó khăn của Đoàn 5 hiện nay là trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ chính trị, nhất là ở cấp đại đội không đồng đều, nhiều trường hợp chưa đáp ứng được yêu cầu chức trách, nhiệm vụ. Bộc lộ rõ nhất hạn chế này là những trường hợp cán bộ chính trị học chuyển loại từ nguồn 801. Có một số trường hợp trước đây được bố trí cương vị trung đội trưởng, nhưng do hạn chế về năng lực huấn luyện quân sự nên lại được đơn vị cho đi học chuyển loại chính trị. Những trường hợp này khi bổ nhiệm chức vụ chính trị viên đều bộc lộ tính thụ động, hiệu quả thực hiện chức trách hạn chế. Ở nhiều đại đội hiện nay có sự chênh lệch khá lớn về tuổi đời, tuổi quân, cấp bậc quân hàm giữa người chỉ huy với chính trị viên. Thậm chí tuổi đời và cấp bậc quân hàm của chính trị viên còn thấp hơn trung đội trưởng. Trong trường hợp này, các đồng chí chính trị viên thường bộc lộ tâm lý e dè, thiếu tính chủ động, không khẳng định được vị trí, vai trò. Đại tá Lê Tấn Hùng cho biết: Để giải quyết những vướng mắc này, thời gian qua cấp ủy, chỉ huy Đoàn và cơ quan chính trị đã tiến hành rà soát, kiểm tra, đánh giá năng lực cụ thể để bố trí, sắp xếp lại cán bộ phù hợp. Những đồng chí năng lực còn hạn chế, chưa thực sự gương mẫu và những sĩ quan trẻ mới ra trường, tạm thời được bổ nhiệm làm chính trị viên phó. Trong thời gian làm chính trị viên phó là cơ hội để anh em học tập, tích lũy kinh nghiệm thực tiễn và rèn luyện tư thế, tác phong của người cán bộ chính trị. Đến khi đủ điều kiện mọi mặt sẽ bổ nhiệm chính trị viên. Tạo điều kiện để cán bộ chính trị thử thách, lăn lộn vào thực tế là cách tốt nhất rèn luyện bản lĩnh, tu dưỡng phẩm chất đạo đức, tác phong, nâng cao kiến thức, năng lực. Chúng tôi nhất trí với quan điểm của đồng chí đoàn trưởng Từ Ngọc Lương là không gượng ép, nóng vội, phải tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị. Những đồng chí được bổ nhiệm cương vị chính trị viên phải đủ độ chín về uy tín, năng lực. Có như vậy mới phát huy tốt vị trí, vai trò được giao. Cùng với đó là sự đẩy mạnh phong trào học tập, tu dưỡng, giúp đỡ lẫn nhau trong đội ngũ cán bộ các cấp. Xây dựng đội ngũ cán bộ chính trị trưởng thành, lớn mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ là trách nhiệm chung của cấp ủy, chỉ huy và mọi cán bộ. Người chỉ huy và cán bộ quân sự, kỹ thuật, hậu cần... không đứng ngoài cuộc. Việc học tập, rèn luyện không chỉ thông qua những cuộc tọa đàm, trao đổi, góp ý xây dựng thường xuyên, mà còn tổ chức phong trào tự học tập, tự tu dưỡng, cấp trên giúp đỡ cấp dưới, người chỉ huy, cán bộ quân sự và chính ủy, chính trị viên giúp đỡ, bổ sung kiến thức, năng lực lẫn nhau.
          Qua 9 tháng thực hiện chế độ một người chỉ huy gắn với chế độ chính ủy, chính trị viên ở Đoàn 5 (Quân khu 7), sự chuyển biến rõ nét nhất từ phía đơn vị là hiệu quả các mặt CTĐ, CTCT đã được nâng lên rõ rệt, chất lượng giáo dục, quản lý đơn vị đã đi vào chiều sâu. Đội ngũ chính ủy, chính trị viên đã thổi một luồng gió mới vào quá trình vận hành cơ chế, thực hiện nhiệm vụ. Những vướng mắc chủ yếu phát sinh ở những lĩnh vực, phần việc cụ thể, tuy có những hạn chế nhất định nhưng không ảnh hưởng tới kết quả thực hiện nhiệm vụ chung của các đơn vị ở Đoàn 5. Trong tình hình hiện nay nếu Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn, ban hành chức trách chính ủy, chính trị viên thì càng bảo đảm cho đội ngũ chính ủy, chính trị viên sẽ phát huy tốt hơn vai trò trách nhiệm, đồng thời giải quyết tốt mối quan hệ công tác giữa cán bộ chính trị với cán bộ quân sự, hậu cần, kỹ thuật...
ĐÀO VĂN SỬ, PHAN TÙNG SƠN