QĐND - Sinh thời, Bác Hồ đã từng coi rừng là vàng, nếu mình biết bảo vệ, xây dựng thì rừng rất quý. Suy ngẫm về rừng là vàng, chúng ta thấy có nhiều điều lý thú. Trong nhận thức của con người, khái niệm vàng là tên của một kim loại quý thường làm đồ trang sức; khi nói tới rừng là vùng đất có nhiều cây cối mọc từ lâu đời, tại sao Bác Hồ lại gọi rừng là vàng?

Căn cứ vào luật âm-dương-ngũ hành thì rừng là mộc, vàng là kim; ở đây có hàm ý như: Kim-mộc-thủy-hỏa-thổ. Có thể Bác Hồ đã dựa vào quy luật tự nhiên mà ví rừng là vàng. Theo ý nghĩa của từ ngữ rừng là vàng, chỉ mới nêu giá trị quý như nhau, chưa nói được bản chất và nguyên nhân của quan hệ biện chứng giữa rừng và vàng. Bác Hồ nói: Rừng là vàng hàm ý nêu quan hệ bản chất bên trong của nó. Đó là nguyên nhân và kết quả, là mối quan hệ biện chứng giữa rừng-đất nước, có rừng mới giữ được đất, nước, ngược lại có đất-nước thì mới có rừng, nếu mất rừng thì đất-nước cũng không còn, do đó kim loại quý (vàng) trong đất-nước cũng mất theo.

Ý nghĩa của lời Bác Hồ dạy: "Nếu mình biết bảo vệ, xây dựng thì rừng rất quý". Qua phân tích cho chúng ta thấy: Bác Hồ đặt vấn đề một cách rất biện chứng giữa hiện tại và tương lai, giữa nguyên nhân và kết quả. Điều đó được thể hiện trong hai vấn đề lớn: Bác khẳng định rừng là vàng, nếu mình biết bảo vệ thì rừng là vàng, nếu không biết bảo vệ để mất rừng hoặc rừng bị tàn phá thì cũng như mất vàng, mất của quý của Nhà nước, của nhân dân. 

Thực hiện lời Bác dạy về việc bảo vệ rừng, thiết nghĩ, trước hết chúng ta phải xây dựng hoàn chỉnh văn bản quy định hành lang pháp lý về bảo vệ rừng; Phải có lực lượng chuyên trách làm công tác bảo vệ rừng và phải có sự tham gia của toàn dân về giữ gìn, chống lại sự phá hoại rừng… Cách đặt vấn đề của Bác Hồ "nếu chúng ta biết bảo vệ" bao hàm hai nghĩa: Một là rừng đã có hiện tại và quý như vàng, ta cần phải bảo vệ. Hai là rừng rất quý, nếu ta biết xây dựng. Bác không dùng cụm từ "trồng rừng" mà lại dùng cụm từ "xây dựng". Cụm từ "xây dựng" có ý nghĩa là thái độ (nhận thức, ý thức) của toàn dân; thứ hai là hành động (việc làm, gây dựng nên) của mỗi người, mỗi thôn, bản, xã. Thứ ba là có giá trị (kết quả) làm cho "Nước ta phong cảnh sẽ ngày càng tươi đẹp hơn, môi trường, khí hậu điều hòa hơn, lâm sản đầy đủ hơn". 

"Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng người". Quan niệm này của Bác là rất khoa học, trồng cây như trồng người, phải có sự kiên trì, bền bỉ với mục đích, ý nghĩa sâu xa của nó. Từ đó, Bác dạy: "Mùa xuân là Tết trồng cây, làm cho đất nước càng ngày càng Xuân". Trồng cây để gây rừng, bảo vệ rừng cây là bảo vệ môi trường, lá phổi xanh cho sự sống của con người. Đó là hành động đúng đắn nhất trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ dân tộc mãi mãi trường tồn và phát triển.

NGUYỄN CÔNG HƯỞNG