* Nóng bỏng vấn đề an toàn, vệ sinh thực phẩm

Sáng 26-11, trong phiên họp toàn thể dưới sự điều khiển của Phó chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu, Quốc hội đã tiến hành thảo luận về dự án Luật Thi hành án hình sự. Buổi chiều, Quốc hội thảo luận dự án Luật An toàn thực phẩm và dự án Luật Người khuyết tật.

Có nên cho phép tử tù tự nguyện hiến mô, tạng?

Đại biểu Quốc hội tỉnh Long An, Võ Thị Dễ phát biểu ý kiến . Ảnh : Thống Nhất -TTXVN.

Mặc dù dự thảo Luật Thi hành án hình sự đã được thảo luận khá kĩ ở tổ, nhưng vẫn “nóng” trên nghị trường với 24 ý kiến phát biểu. Trong đó, hai vấn đề rất nhạy cảm được hầu hết các đại biểu đề cập đến, đó là áp dụng hình thức nào khi thi hành án đối với tử tù và có nên cho phép người chuẩn bị án tử hình hiến mô, tạng hay không?

Đa số các đại biểu nhất trí với dự thảo Luật về việc áp dụng hai hình thức (xử bắn hoặc tiêm thuốc độc) đối với người phạm tội bị kết án tử hình. Tuy nhiên, đối với hình thức tiêm thuốc độc, chưa từng áp dụng tại Việt Nam, thì cần phải nghiên cứu kĩ lưỡng cả về lộ trình, phương thức, hiệu quả thực thi… Đại biểu Ngô Minh Hồng (Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng: Chỉ nên chọn một trong hai hình thức thi hành án tử hình chứ không nên quy định “một hoặc hai”, đồng thời cũng nên quy định rõ lộ trình thời gian áp dụng, chứ không nên quy định chung chung là trước mắt là xử bắn sau đó là tiêm thuốc độc.

Theo đại biểu Trần Bá Thiều (Hải Phòng): “Hình thức nào cũng đều cướp đi sinh mạng sống của người có tội. Tính răn đe chính là hình phạt tử hình chứ không phải xử bắn hay tiêm thuốc độc.  Theo tôi, có thể nên áp dụng xử tử theo hình thức “tù cho đến chết”. Tất nhiên là sẽ khó, nhưng như vậy sẽ giải quyết được vấn đề tâm lí cho người thực thi công vụ và mang tính nhân văn hơn nhiều so với xử bắn hoặc tiêm thuốc”.

Đại biểu Trần Thị Quốc Khánh (Hà Nội) làm cả hội trường xôn xao khi đưa ra một phương án rất nhân văn, nữ tính và… không giống ai. “Việc thi hành án tử hình phải vừa bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật, đồng thời cũng tránh gây tâm lí lo ngại cho lực lượng thi hành án. Theo tôi, nên bỏ ngay hình thức xử bắn mà nên khuyến khích, động viên tử tù… tự nguyện uống thuốc độc. Nếu họ không thực hiện mới buộc phải cưỡng chế” - Đại biểu Khánh nói.

Việc có nên cho phép tử tù tự nguyện hiến mô, tạng, cơ thể trước khi bị xử tử hay không làm nổi lên hai luồng ý kiến: Nên quy định hoặc không nên quy định trong dự thảo Luật. Đại biểu Phạm Văn Minh (Bắc Giang) luận giải: “Tôi cho rằng việc phạm nhân bị tử hình tự nguyện hiến mô, tạng nếu thực hiện sẽ rất khó khăn, vì điều này có liên quan đến thời gian xử bắn, quá trình dẫn giải phạm nhân có thể bỏ trốn, tự tử. Hơn nữa, việc lấy mô, tạng phải do cơ quan y tế có thẩm quyền, có trang thiết bị, cơ quan y tế địa phương có thể lấy được không? Do đó, đề nghị trong dự thảo Luật phải quy định rõ”.

Đại biểu Ngô Minh Hồng (Thành phố Hồ Chí Minh) không nhất trí việc lấy mô, tạng của phạm nhân trước khi xử tử, vì như thế rất không nhân văn. Theo đại biểu: “Chúng ta nên tôn trọng việc “chết toàn thây”, không nên quy định trong dự thảo Luật về vấn đề này”.

Đồng tình với quan điểm này, đại biểu Hoàng Ngọc Thái (Ninh Thuận) cho rằng: Không nên đưa việc tử tù tự nguyện hiến mô, tạng vào dự thảo Luật, không thể loại bỏ một người phạm tội ra khỏi cộng đồng nhưng lại lấy mô, tạng của họ. Tốt nhất là hãy để họ về với đất. Thực tình, nếu có ai đó nhận được mô, tạng của người tử tù chắc cũng không vui vẻ gì.

Cần sớm ban hành Luật An toàn thực phẩm

Với 14 ý kiến phát biểu, phiên thảo luận về dự thảo Luật An toàn thực phẩm chiều qua cũng rất sôi động bởi liên quan trực tiếp đến “đồ ăn, thức uống” và sự an toàn sức khỏe người dân. Đa số các ý kiến cho rằng nên sớm ban hành Luật thay cho Pháp lệnh trước đây. Theo đại biểu Ngô Quang Xuân (Đồng Tháp): Ban hành Luật này là cần thiết vì vấn đề an toàn, vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) đang gây bức xúc trong dư luận. Có thể sẽ còn nhiều nội dung chưa thể tính đến, nhưng chúng ta cũng không nên cầu toàn, cứ ban hành ra rồi điều chỉnh dần dần. Đại biểu cũng cho rằng, cần quy định rõ hơn các chế tài, đặc biệt là hai biện pháp giáo dục - tuyên truyền và biện pháp hành chính.

Nhiều đại biểu đề xuất nên xã hội hóa công tác an toàn, vệ sinh thực phẩm, quản lí chặt chẽ thức ăn đường phố, phân định rõ việc quản lí thực phẩm chức năng. Một số đại biểu lại kiến nghị nên thành lập một ủy ban an toàn, vệ sinh quốc gia, hoặc một cơ quan chuyên ngành trực thuộc Chính phủ. Đại biểu Nguyễn Minh Thuyết (Lạng Sơn) nêu: Cấu trúc của dự án Luật chưa hợp lý, chưa rõ việc cần phải làm trong từng lĩnh vực cụ thể như trong: trồng, khai thác tự nhiên, kinh doanh, chế biến, lưu thông, buôn bán, tiêu thụ, kiểm tra, kiểm nghiệm… Dự án Luật cũng chưa có những chế tài mạnh đối với người sản xuất vi phạm. Về cơ quan quản lí Nhà nước, theo đại biểu Thuyết: “Bộ Y tế quá nhiều việc, nên giao việc này cho Bộ Khoa học và Công nghệ, hoặc thành lập một ủy ban quốc gia về vấn đề này như một số nước khác”.

Đại biểu Đỗ Mạnh Hùng (Thái Nguyên) góp ý: Đây là vấn đề liên quan đến từng người, từng gia đình. Luật cần quy định rõ trách nhiệm các bộ, ngành, các cơ quan chức năng, UBND các cấp. Có thể căn cứ vào quá trình lưu thông sản phẩm để quy trách nhiệm theo từng khâu. Chẳng hạn, ngành nông nghiệp chắc chắn sẽ liên quan đến giống, cây trồng, sản phẩm sau thu hoạch… Dự thảo Luật nên có một chương riêng quy định rõ trách nhiệm tổ chức các hội, hiệp hội. Đại biểu Vũ Thị Dễ (Long An) tỏ vẻ băn khoăn khi chưa có điều khoản nào quy định về việc kiểm tra giám sát thuốc bảo vệ thực vật, các loại thực phẩm tươi sống, kiểm tra các chợ đầu mối... Về quản lí Nhà nước, theo đại biểu, phải nâng cao hơn nữa vai trò của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trong nuôi trồng, sản xuất, vai trò trách nhiệm của Bộ Công Thương trong chế biến, tiêu thụ, đồng thời, nâng cao hiệu quả hoạt động của thanh tra chuyên ngành tại địa phương.

Nhiều ý kiến cho rằng, thời gian qua sự phối hợp giữa các ngành chức năng về vấn đề này chưa tốt, làm ảnh hưởng tới tâm lí, sức khỏe người tiêu dùng. Chúng ta không chỉ quan tâm đến sản phẩm trong nước, mà phải quan tâm cả đến an toàn, vệ sinh thực phẩm đối với các sản phẩm ngoại nhập. Muốn vậy, phải thiết lập hàng rào kĩ thuật kiểm dịch chặt chẽ hơn. Đại biểu Trần Thị Quốc Khánh (Hà Nội) đề nghị bổ sung một số hành vi nghiêm cấm tổ chức, cá nhân không có chức năng kinh doanh thực phẩm; nghiêm cấm sử dụng gia súc, gia cầm bị bệnh, buộc phải tiêu hủy; quy định rõ những tiêu chuẩn, điều kiện, nghĩa vụ, sức khỏe đối với những người kinh doanh thực phẩm.

Kết luận phiên thảo luận, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyến Đức Kiên yêu cầu Ban soạn thảo tổng hợp, tiếp thu, bổ sung, hoàn thiện để trình Quốc hội trong kì họp tới.  

Sáng 27-11, Quốc hội tiếp tục thảo luận dự thảo Luật Người khuyết tật, sau đó sẽ tiến hành lễ bế mạc, kết thúc kì họp thứ 6, Quốc hội khóa XII.

LÊ THIẾT HÙNG