Trồng rau sạch. Ảnh: Internet

Không phải đến khi mở rộng địa giới hành chính thì chuyện rau dưa của Hà Nội mới nóng lên. Nhưng đúng là nay thì càng gay gắt hơn, nhất là việc rau sạch-rau bẩn. Trong tổng diện tích 11.650ha thì diện tích rau được hướng dẫn trồng theo quy trình là 2.100ha, song chỉ có 217ha của 42 cơ sở sản xuất theo quy trình rau an toàn, với sản lượng từ 12.000 đến 14.000 tấn/năm. Trong khi nhu cầu tiêu thụ rau an toàn của Thủ đô lên tới 1 triệu tấn/năm

Nay, cả ở người sản xuất và người tiêu dùng đều lo lắng chuyện rau sạch-rau bẩn. Thật khác với mấy chục năm trước, ở làng Hoàng Mai quê tôi, đắt rẻ tùy thời nhưng người trồng cứ thả sức trồng, người dùng cứ yên tâm chọn rau non, rau tươi mà mua. Nhà tôi khi ấy cũng trồng rau: những luống rau vuông vức, rau-dù loại nào cũng ngay hàng, thẳng lối-mỗi luống có bao nhiêu cây đều được nhớ rõ, duy trì từ khi trồng đến thu hoạch. Khép kín từ gieo hạt, ươm cây non đến trồng, hầu như không dùng giống cây của vườn khác. Chăm bón thì chủ yếu xới cỏ, bắt sâu, thu hoạch xong để ải mấy ngày cho sạch mầm bệnh, tưới thì phân chuồng ủ kỹ, hầu như không thấy mặt thuốc trừ sâu hóa học và phân bón hóa học. Mà rau thì non mỡ màng, đến tay người tiêu dùng đã được rửa sạch, chẳng thấy ai bị ngộ độc bao giờ… Khoảng hơn 20 năm nay, nhà tôi cũng không còn đất trồng rau nữa. Nay thì diện tích trồng rau của làng bị co hẹp nhiều.

Cái đáng nói lại là ở phía khác. Người trồng rau của làng tôi bây giờ cũng như nơi khác, muốn đưa rau sạch ra thị trường cũng gặp khó khăn. Bởi vì trồng rau sạch theo quy trình nghiêm ngặt, giá thành cao hơn cho dù Nhà nước đã đầu tư không ít về cơ sở hạ tầng. Họ phải qua đào tạo, huấn luyện và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật về tưới nhỏ giọt, phân bón vi sinh, thuốc bảo vệ thực vật nguồn gốc sinh học, nhân thả thiên địch trừ sâu hại... Thế nhưng người tiêu dùng chưa sẵn sàng chấp nhận. Rau an toàn phải bán lẻ tại chợ mà cũng không mấy dễ dàng. Trong khi phần lớn rau vẫn đang được sản xuất theo quy trình chưa an toàn. Trong Kỳ họp Quốc hội vừa qua, nhiều đại biểu kêu lên: 5 bộ cùng quản lý mớ rau mà vẫn mất an toàn. Quả là việc nan giải.

Nhưng cũng thật khó mà tưởng tượng nổi từ nay đến Đại lễ kỷ niệm lại xảy ra vài ba vụ ngộ độc do rau. Để không xảy ra chuyện đó thì các công việc phải triển khai mạnh hơn nữa ngay từ bây giờ. Thành phố đã phê duyệt Đề án Sản xuất và tiêu thụ rau an toàn giai đoạn 2009-2015. Trong đó riêng từ nay đến năm 2010, duy trì gần 12.000ha rau hiện có và giám sát hơn 2.000ha rau theo quy trình an toàn. Cùng với xây dựng cơ sở sơ chế, kho bảo quản và hạ tầng kỹ thuật để xử lý môi trường. Mở mang các cửa hàng theo  khu dân cư…

Chúng ta có thể hy vọng từ chuyện mớ rau, giải quyết đúng và đến nơi đến chốn sẽ hình thành thói quen mới, cũng là nét thanh lịch ngày nay của người Hà Nội. Người trồng rau yên tâm sản xuất, theo lương tâm và trách nhiệm của mình. Còn người tiêu dùng cũng yên tâm mua rau sạch, dù giá cả có cao hơn so với rau không sạch. Chắc chắn sức khỏe cộng đồng được nâng cao, nông nghiệp Thủ đô mở hướng hiện đại, gắn với đô thị sinh thái và sản xuất hàng hóa lớn…

VIỆT ÂN