QĐND - Có người từng nói: Biết thêm một ngoại ngữ là sống thêm một cuộc đời. Với nhiều cán bộ ở Quân đoàn 3, biết thêm một tiếng dân tộc thiểu số trên địa bàn Tây Nguyên là có thêm tự tin để tiếp cận, giao lưu, ứng xử với đồng bào, tạo điều kiện thuận lợi trong công việc. Vì vậy, nhiều người đã tranh thủ thời gian, chủ động sắp xếp công việc để tham gia các lớp học tiếng dân tộc.
Đến công tác tại Trung đoàn 66 (Sư đoàn 10), chúng tôi được tiếp cận với lớp học tiếng dân tộc Ba Na do Quân đoàn 3 tổ chức từ cuối tháng 6-2013. Trong phòng Hồ Chí Minh của Tiểu đoàn 9, gần 40 cán bộ đang miệt mài, say sưa học tiếng Ba Na dưới sự giảng dạy của cô giáo Y Blưn đến từ làng Kon Tum Kơ Pông, phường Thắng Lợi, TP Kon Tum, tỉnh Kon Tum. Mới thoạt nhìn, thoạt nghe, lớp học này không khác mấy… trẻ em vừa vào lớp một đang tập đánh vần từng tiếng, từng chữ. Ghi các từ vựng trên bảng, cô giáo lấy thước chỉ từng chữ đọc trước rồi học viên đọc sau. Giọng ê-a trầm bổng của các “học trò lớn tuổi” làm cô giáo Y Blưn có thêm niềm hưng phấn trên bục giảng.
 |
| Cô giáo Y Blưn hướng dẫn học viên đọc tiếng Ba Na. |
Năm nay đã 64 tuổi, trên mái đầu đã muối tiêu, khoác chiếc áo len vào người chống cái lạnh giữa mùa mưa, cô Y Blưn bộc bạch với chúng tôi rằng, hơn 30 năm làm giáo viên, cô đã dạy nhiều thế hệ học sinh dân tộc Ba Na trưởng thành. Về hưu gần 10 năm qua, ngoài việc tham gia giảng dạy tiếng Ba Na cho cán bộ, công chức, viên chức người Kinh ở Trung tâm giáo dục thường xuyên TP Kon Tum, cô và con gái đã có nhiều dịp vào đơn vị bộ đội để dạy tiếng dân tộc mình cho cán bộ trong Quân đoàn 3. Xuất phát từ điều kiện đặc thù của đơn vị quân đội, cô Y Blưn đã tự soạn một chương trình dạy tiếng Ba Na phù hợp với nhiệm vụ, công tác dân vận của cán bộ, chiến sĩ quân đoàn. Quá trình dạy học, cùng với việc hướng dẫn, rèn luyện cách phát âm “tròn vành, rõ chữ” cho học viên, cô đã tổ chức cho lớp đến tham quan một số làng Ba Na gốc để tạo môi trường giao tiếp thuận lợi cho người học. Mục tiêu của lớp học này là sau thời gian 3 tháng, các học viên có thể nói thông thạo các từ ngữ thường gặp trong cuộc sống, sinh hoạt của người dân, làm chủ được các tình huống giao tiếp thông thường, biết cách tuyên truyền, vận động bà con dân tộc bằng tiếng bản địa. Lồng ghép với quá trình học, cô giáo đã kể nhiều câu chuyện liên quan đến phong tục, tập quán, truyền thống văn hóa, nếp sống, sinh hoạt thường ngày của người dân Ba Na để giúp học viên có thêm kiến thức, kỹ năng trong quá trình làm công tác dân vận sau này. Cô Y Blưn chia sẻ: “Dù thù lao giảng dạy không nhiều, nhưng tôi luôn trân trọng, tâm huyết với công việc này bởi một phần các anh sĩ quan học tập nghiêm túc, chăm chỉ, có ý thức cầu thị, phần khác, thông qua việc dạy tiếng dân tộc, tôi muốn góp phần công sức nhỏ bé của mình để củng cố, thắt chặt tình đoàn kết quân dân, tình đoàn kết giữa dân tộc Ba Na với các dân tộc khác, trong đó có dân tộc Kinh”.
Thiếu tá Nguyễn Ngọc Dục, Trợ lý Tổ chức Phòng Chính trị Sư đoàn 10 kiêm nhiệm lớp trưởng lớp học tiếng dân tộc Ba Na cho biết, tham gia lớp học Ba Na năm 2013 có 37 sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, trong đó phần lớn là sĩ quan cấp úy, sĩ quan trẻ ở các cơ quan, đơn vị trong quân đoàn. Với phương châm “Học tiếng dân tộc để công tác tốt hơn”, các học viên luôn nêu cao tinh thần, trách nhiệm, tích cực tiếp thu bài giảng trên lớp và tự giác luyện tập sau giờ chính khóa. Nhiều học viên còn chủ động lập thành “đôi bạn học tập” cùng nhau truy bài, trao đổi, trò chuyện bằng tiếng dân tộc để không ngừng tiến bộ.
Nói về ý nghĩa của việc tham gia lớp học này, Thượng úy Nguyễn Thành Sơn, Đại đội trưởng Đại đội 11, Tiểu đoàn 4, Lữ đoàn Phòng không 234 tâm sự: “Đối với cán bộ cơ sở, học tiếng dân tộc nói chung, tiếng Ba Na nói riêng trước hết là để phục vụ công tác quản lý, chỉ huy bộ đội được thuận lợi hơn. Phần đông chiến sĩ ở đơn vị đều xuất thân từ dân tộc thiểu số. Do vậy, cán bộ trung đội, đại đội biết tiếng dân tộc sẽ dễ dàng hơn trong việc gần gũi, trò chuyện, nắm bắt, tìm hiểu tâm tư, nguyện vọng của chiến sĩ, từ đó có phương pháp giáo dục, quản lý chiến sĩ dân tộc một cách phù hợp, hiệu quả hơn”.
Được Bộ tư lệnh Quân đoàn giao nhiệm vụ tổ chức, quản lý lớp học tiếng dân tộc Ba Na, lãnh đạo, chỉ huy Sư đoàn 10 đã cố gắng tạo mọi điều kiện thuận lợi để các học viên yên tâm, gắn bó với nhiệm vụ học tập. Ngoài bảo đảm các chế độ chung cho cán bộ tham gia lớp học theo các quy định hiện hành, đơn vị còn cấp ti vi, báo chí, dụng cụ thể thao để giúp các học viên được cập nhật thông tin, tin tức, vui chơi, giải trí, thư giãn sau mỗi ngày học tập.
Theo Đại tá Đỗ Thanh Minh, Phó chính ủy Sư đoàn 10, việc học tiếng dân tộc luôn được các đơn vị trong Quân đoàn 3, trong đó có Sư đoàn 10, xác định là một trong những nội dung quan trọng của công tác Đảng, công tác chính trị. Nhiều năm gần đây, quân đoàn đã tổ chức các lớp học tiếng Gia Rai, Ba Na, Xơ Đăng… cho hàng trăm cán bộ, sĩ quan và quân nhân chuyên nghiệp. Việc cán bộ biết tiếng dân tộc là một biện pháp cơ bản để góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, huấn luyện chiến sĩ các dân tộc Tây Nguyên, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả tuyên truyền, vận động đồng bào các dân tộc giữ vững niềm tin vào Đảng và chế độ, qua đó giữ vững thế trận lòng dân trên địa bàn chiến lược của Tổ quốc.
Bài và ảnh: THIỆN VĂN