Lắng sâu lòng nhân ái

Chưa tới giờ khai mạc mà Nhà hát lớn Hà Nội, địa điểm tổ chức Chương trình giao lưu “Xuân biên phòng, ấm lòng dân bản” đã chật kín người. Các đại biểu và những người có mặt đều chung một tâm trạng: Làm gì để góp sức mình giúp đồng bào người dân tộc thiểu số và hai tộc người La Hủ và Đan Lai... bớt nghèo hơn. Nhiều câu chuyện cảm động của lòng nhân ái... để lại những ấn tượng khó phai.

Màn múa hát truyền thống tại đêm giao lưu.

Tình thương và trách nhiệm

Đêm giao lưu “Xuân biên phòng, ấm lòng dân bản” tối 2-3 do Ủy ban dân tộc (UBDT) và Bộ tư lệnh Bộ đội Biên phòng (BĐBP) phối hợp tổ chức là một trong nhiều hoạt động chào mừng Đại hội toàn quốc các dân tộc thiểu số Việt Nam. Cùng với hàng trăm đại biểu đến từ khắp mọi miền Tổ quốc, tới dự buổi giao lưu còn có các đồng chí: Nguyễn Sinh Hùng, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó thủ tướng Thường trực Chính phủ; Đại tướng Phùng Quang Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng; Giàng Seo Phử, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT; đại diện lãnh đạo nhiều bộ, ban, ngành Trung ương, địa phương và thành phố Hà Nội.

Là một trong ba vị khách mời đầu tiên giao lưu với khán giả tại buổi giao lưu, Trung tướng Võ Trọng Việt, Chính ủy BĐBP, xúc động kể về những khó khăn của đồng bào người dân tộc thiểu số, đặc biệt là hai tộc người La Hủ và Đan Lai. Là người đã nhiều năm gắn bó với đồng bào các dân tộc, nên những câu chuyện mà Trung tướng Võ Trọng Việt kể lại hết sức dung dị, chân thật, nhưng thu hút sự chú ý đặc biệt của những người có mặt. Trung tướng Võ Trọng Việt khẳng định: Những năm qua, toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đã có nhiều chủ trương, giải pháp nhằm giúp đỡ đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung, đồng bào La Hủ và Đan Lai nói riêng vươn lên trong cuộc sống, từng bước thoát khỏi đói nghèo. Đặc biệt, nhân dịp kỷ niệm 50 năm ngày truyền thống BĐBP, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phối hợp với Bộ tư lệnh BĐBP và Báo Quân đội nhân dân tổ chức Cuộc vận động “Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới, hải đảo” đã đạt được kết quả thiết thực. Đợt vận động đã thu hút sự quan tâm, ủng hộ của mọi tầng lớp nhân dân, nhất là các doanh nghiệp đóng góp kinh phí, triển khai xây dựng gần 4.000 ngôi nhà đại đoàn kết, hơn 150 công trình dân sinh với tổng trị giá hơn 150 tỉ đồng, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của đồng bào các dân tộc trên địa bàn biên giới, hải đảo... Nhưng thực tế cuộc sống của đồng bào các dân tộc thiểu số còn gặp rất nhiều khó khăn, nhất là hai tộc người Đan Lai và La Hủ, bởi vậy sẽ còn rất nhiều việc BĐBP phải tiếp tục làm và làm hiệu quả hơn. Từ kinh nghiệm trong triển khai Đợt vận động "Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới, hải đảo", thời gian tới, Đảng ủy, Bộ tư lệnh BĐBP tiếp tục giao chỉ tiêu cho các cơ quan, đơn vị, đẩy mạnh công tác vận động các tập thể, cá nhân có lòng hảo tâm đóng góp kinh phí triển khai xây dựng nhà đại đoàn kết nhằm từng bước xóa nhà tạm, nhà dột nát cho nhân dân trên tuyến biên giới, mà trọng điểm là giúp đỡ đồng bào Đan Lai ở xã Môn Sơn (huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An) và đồng bào La Hủ ở các xã: Pa Ủ, Thu Lũm, Ka Lăng (huyện Mường Tè, tỉnh Lai Châu) thoát khỏi nghèo nàn, lạc hậu, từng bước ổn định cuộc sống...

Qua phóng sự do Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội và Báo Biên phòng phối hợp thực hiện, những người có mặt trong đêm giao lưu hết sức xúc động về những đóng góp thiết thực của BĐBP trong những năm qua đối với cuộc sống của đồng bào các dân tộc. Theo số liệu thông kê, đồng bào La Hủ hiện chỉ còn hơn 1.350 hộ với gần 8.000 nhân khẩu, chủ yếu sinh sống trên núi cao thuộc địa bàn huyện Mường Tè (Lai Châu). Nhà của đồng bào từ trước tới nay đều được làm bằng cây và lá rừng. Theo phong tục của người La Hủ, khi lá cây rừng trên mái nhà vàng úa, cũng là lúc đồng bào chuyển đến một vùng đất mới để sinh sống. Cứ thế, đồng bào La Hủ di chuyển từ vùng núi này sang vùng núi khác. Bởi vậy, cuộc sống vô cùng khó khăn; tỉ lệ người mù chữ chiếm hơn 90%. Đối với đồng bào Đan Lai hiện cũng chỉ còn khoảng hơn 3.000 người sinh sống ở vùng núi thuộc huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An, trong đó gần 1.000 người sống  trong vùng lõi vườn Quốc gia Pù Mát thuộc hai bản Búng và Cò Phạt (xã Môn Sơn, huyện Con Cuông). Người Đan Lai ở Nghệ An cũng như đồng bào La Hủ ở Lai Châu, trong suốt nhiều năm qua luôn sống tách biệt, bởi vậy, nhiều tập tục lạc hậu vẫn tồn tại và điều kiện kinh tế thì hết sức khó khăn... 

Cũng tại đêm giao lưu, đồng chí Hoàng Xuân Lương, Phó chủ nhiệm UBDT cho biết:  Trong thời gian tới UBDT sẽ phối hợp với các ban, ngành Trung ương và cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai nhiều biện pháp thực hiện tốt hơn nữa chương trình 134, 135 và Nghị quyết 30a của Chính phủ về xóa đói, giảm nghèo nhanh và bền vững đối với 62 huyện có tỉ lệ hộ nghèo cao nhất trên cả nước. Đặc biệt, trong thực hiện các chủ trương, giải pháp này, UBDT tập trung coi trọng chính sách bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung, nhất là đối với hai tộc người La Hủ và Đan Lai... Đồng chí Hoàng Xuân Lương khẳng định: Sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, sự giúp đỡ của các bộ, ban, ngành, đặc biệt là BĐBP đã thực sự tạo ra cuộc sống mới đối với đồng bào các dân tộc. Từ 40% đến 50% số hộ nghèo là người dân tộc thiểu số những năm trước đây, đến nay chỉ còn lại gần 30%. Cơ sở hạ tầng ở các vùng đồng bào dân tộc thiểu số được phát triển mạnh. Đặc biệt, chỉ tính riêng năm 2009, hàng chục nghìn con em dân tộc thiểu số thi đỗ vào các trường đại học, cao đẳng; 10 em trở thành thủ khoa và có một em đoạt huy chương vàng toán quốc tế.

Giao lưu với khán giả, đồng chí Vương Văn Thành, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lai Châu đã cảm động nói về công lao của BĐBP tỉnh Lai Châu trong việc tổ chức giúp đỡ đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn, nhất là đối với việc bảo tồn, phát triển tộc người La Hủ. Nhiều cán bộ, chiến sĩ BĐBP ngày đêm bám bản, bám làng xây dựng nhà đại đoàn kết, nhà nghĩa tình tặng đồng bào La Hủ. Chính những việc làm cụ thể, thiết thực ấy của BĐBP Lai Châu những năm gần đây đã góp phần quan trọng bảo tồn và phát triển tộc người La Hủ, thúc đẩy kinh tế, văn hóa-xã hội ở địa bàn vùng sâu, vùng xa phát triển mạnh mẽ. Đồng chí mong muốn, cộng đồng hãy chung tay, góp sức để đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung, hai tộc người La Hủ và Đan Lai nói riêng sớm giảm được đói nghèo.

Về Thủ đô ngàn năm văn hiến, giữa mùa xuân ấm áp, ông Côn Thương ở thôn A Ngo, xã A Ngo, huyện Đăk Rông, Quảng Trị rất thật lòng chia sẻ kinh nghiệm làm giàu của đồng bào địa phương:  “Chúng tôi tin và nghe theo lời bộ đội, nên cả thôn ai cũng chăm chỉ trồng trọt, chăn nuôi theo đúng quy trình kỹ thuật. Vì thế, bây giờ nhà nào cũng có cái ăn, cái để... không ai còn nghĩ đến chuyện bỏ thôn đi nơi khác”. 

Trong lúc thưởng thức các tiết mục văn nghệ, tôi có cuộc trò chuyện ngắn với Trung úy Cao Văn Thành, Đội trưởng Đội vận động quần chúng, Đồn biên phòng 638, Bộ chỉ huy BĐBP Sóc Trăng. Thành là một trong những người có thành tích xuất sắc trong vận động đồng bào dân tộc Khơ-me xóa đói, giảm nghèo. Thành say sưa kể về những kỷ niệm khó quên trong những chuyến công tác anh cùng đồng đội bám bản, bám dân xây nhà đại đoàn kết tặng đồng bào. Thành tâm sự: “Được giúp đồng bào không chỉ là vinh dự, mà còn là tình thương và trách nhiệm của Bộ đội Cụ Hồ...”.

 Mùa xuân sẽ về trên khắp dải biên cương

Là người sống ở Thủ đô nhiều năm, hôm nay được tham dự chương trình giao lưu “Xuân biên phòng, ấm lòng dân bản” ông Lê Quang Hải 70 tuổi ở phường Lý Thái Tổ, quận Hoàn Kiếm (Hà Nội)  không cầm được nước mắt khi xem những phóng sự về cuộc sống của đồng bảo dân tộc thiểu số nói chung, hai tộc người La Hủ và Đan Lai nói riêng. Ông chia sẻ:

- Qua các phương tiện thông tin đại chúng, tôi cũng ít nhiều biết tới những khó khăn của đồng bào dân tộc thiểu số, nhất là đối với đồng bào La Hủ và Đan Lai. Nhưng có mặt ở đây tôi mới thật sự cảm thông với những thiếu thốn và khó khăn của họ. Ngày sau chương trình này, tôi sẽ vận động gia đình và người thân tích cực tiết kiệm, ủng hộ giúp đỡ đồng bào.

Còn em Nguyễn Hữu Đức, sinh viên lớp Hóa, Trường Đại học Phương Đông cho biết:

  - Ngay ngày mai em sẽ trao đổi với các bạn trong lớp quyên góp quần áo giúp đỡ đồng bào...

Tại đêm giao lưu tôi còn gặp ông Lê Minh Hồng, Phó tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam. Ông Hồng tâm sự: "Chúng tôi sẵn sàng ủng hộ để giúp đồng bào có cuộc sống ổn định. Được xem, được nghe những câu chuyện chân thật tại buổi giao lưu này, thấy đồng bào ở vùng cao còn đói rét, chúng tôi cảm thấy như mình có lỗi...".  Cũng trong tâm trạng như ông Hồng,  ông Phạm Đức Quảng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Nam Trường Sơn, khẳng định: "Chúng tôi thấy mình phải có trách nhiệm với cộng đồng. Đồng bào còn đói khổ chúng tôi không yên lòng...".

Tiếng nhạc giã bạn nổi lên mà không khí ấm lòng nhân ái của đêm giao lưu “Xuân biên phòng, ấm lòng dân bản” vẫn còn đọng mãi...

Bài và ảnh: MÈ QUANG THẮNG