Trước thềm Đại hội XII của Đảng, chúng tôi trở lại làng dân tộc Châu Ro, thuộc xã vùng sâu Phú Lý, huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai, nơi cách đây tròn 10 năm, dự án làng dân tộc thiểu số phát triển bền vững chính thức được hình thành. Đón chúng tôi, già làng Nguyễn Văn Nổi (Năm Nổi) tươi cười, bảo: “Nhờ ơn Đảng, Bác Hồ, người Châu Ro không còn đói nghèo, lạc hậu, thêm hăng hái lao động sản xuất mừng Đảng, mừng Xuân”.

Làng dân tộc Châu Ro thuộc Chiến khu Đ xưa. Trong những năm chiến tranh, đồng bào Châu Ro kiên cường bám đất, bám làng, mỗi người dân là một chiến sĩ sát cánh cùng bộ đội đánh giặc. Già làng Năm Nổi nhớ lại: “Thời kỳ Pháp thuộc, người Châu Ro đói nghèo, du canh, du cư chạy bom đạn giặc. Năm 1945, đất nước được độc lập, đồng bào Châu Ro được Đảng, Bác Hồ cho cuộc đời mới. Bộ đội về xây dựng căn cứ kháng chiến, hướng dẫn đồng bào biết cách làm rẫy, làm nương, lại mang muối, gạo của Bác Hồ về cho dân làng; dạy bà con biết đánh Tây để giữ làng, giữ đất, biết cái chữ để từng bước thoát nghèo. Bởi thế, cả làng Châu Ro tin theo Đảng, Bác Hồ, cùng bộ đội bám rừng kháng chiến. Xuân này, đồng bào Châu Ro vui hơn bởi xã vừa được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới. 85 tuổi rồi, già thấy có ba cái Tết-ba mùa Xuân vui nhất, tất cả đều gắn với Đảng và Bộ đội Cụ Hồ”.

 Cán bộ Ban CHQS huyện Vĩnh Cửu thăm, tặng quà gia đình Già làng Năm Nổi.

Suốt hai cuộc kháng chiến chống thực dân, đế quốc, Phú Lý là túi bom của địch, bởi trước khi đáp xuống Sân bay Biên Hòa, toàn bộ số bom còn thừa chúng trút hết xuống đây. Trước kia, Tết của người Châu Ro có đủ thịt thú rừng, rượu cần, cồng, chiêng, đàn goong-ca-la; trẻ già quây quần ca hát. Khi quân Pháp xâm chiếm, làng bị phá sạch, đốt hết, bà con phải di chuyển nơi ở liên tục quanh khu rừng Chiến khu Đ, đời sống rất cực khổ. Mãi đến ngày giải phóng, cái Tết đầu tiên-năm Bính Thìn, dân làng Châu Ro mới trở về quây quần bên nhau mừng Xuân mới. Ông Huỳnh Công Danh, Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ xã Phú Lý, kể: “Năm đó, các đơn vị bộ đội của Quân khu 7 trước khi rút khỏi những cánh rừng Phú Lý đã tặng lại bà con Châu Ro nhiều vật dụng, lương thực và trâu, bò... Đúng dịp Tết cổ truyền, 74 hộ trong làng, mỗi nhà góp một ít gạo, thịt thú rừng, rượu cần, tổ chức dựng chòi ăn Tết tập thể. Già làng trồng cây nêu, giao cho trai làng trang trí nơi thờ cúng Giàng, treo cờ Tổ quốc và ảnh Bác Hồ ở vị trí trang trọng. Những nghi thức truyền thống của đồng bào được tái hiện sau nhiều năm không có Tết. Cả làng tưng bừng mừng Xuân mới trong niềm vui non sông độc lập, thống nhất, nhưng trong lòng ai cũng cảm thấy thiếu vắng, cùng nỗi buồn man mác, bởi bộ đội đã rời khỏi chiến khu”.

Những năm sau giải phóng, trước bộn bề khó khăn, thiếu thốn, nhiều người dân muốn bỏ làng đi nơi khác. Già làng Năm Nổi đến từng nhà động viên mọi người tin tưởng ở Đảng, Nhà nước, Bộ đội Cụ Hồ, không bỏ làng tha hương kiếm sống. Thế rồi, một sự kiện lớn đến với đồng bào Châu Ro: Năm 2005, Quân khu 7 cùng tỉnh Đồng Nai triển khai thực hiện Đề án xây dựng làng dân tộc thiểu số phát triển bền vững, xây mới 64 căn nhà tặng hộ nghèo, 40 công trình vệ sinh, nhà dài truyền thống, trạm cấp nước sạch, điện thắp sáng và hơn 2,2km đường trải nhựa. Tết năm đó, bà con Châu Ro lại mừng vui như ngày hội. Già làng Năm Nổi nhớ lại: “Đúng đêm Giao thừa, lãnh đạo Quân khu 7, tỉnh Đồng Nai cùng nhiều cán bộ, chiến sĩ đến chúc Tết, uống rượu cần với dân làng. Lâu lắm rồi, bà con mới lại sum vầy đông vui như vậy. Từ đó đến nay, năm nào bộ đội cũng về làng giúp dân, cùng chuẩn bị vui Xuân, đón Tết với bà con”.

Mùa xuân này, ngay trước ngày diễn ra Đại hội XII của Đảng, xã vùng sâu Phú Lý đón nhận niềm vui xã đạt chuẩn nông thôn mới. Nhiều tuyến đường nội bộ được mở rộng, trải nhựa phẳng lì; băng rôn, cờ, khẩu hiệu tươi mới suốt dọc đường. Hệ thống truyền thanh đều đặn tuyên truyền chào mừng Đại hội Đảng, khích lệ bà con thi đua lao động sản xuất, xây dựng quê hương. Anh Nguyễn Đắc Hiển, Phó bí thư Đảng ủy xã cho biết: “Năm nay xã “được mùa” cả về phát triển kinh tế-xã hội và củng cố quốc phòng-an ninh. Thành quả đó phải kể đến sự hỗ trợ hiệu quả của Bộ CHQS tỉnh Đồng Nai, cùng nhiều đơn vị đã đầu tư sửa chữa, nâng cấp các tuyến đường, cải tạo hệ thống cấp nước, xây nhà tình nghĩa, tặng quà đồng bào... Chào mừng Đại hội XII của Đảng, theo phân công của địa phương, Thượng tá Thiều Đình Việt, Chỉ huy trưởng Ban CHQS huyện trực tiếp xuống xã chỉ đạo các hoạt động thi đua phát huy truyền thống cách mạng và thành quả xây dựng nông thôn mới, cùng các địa phương trong huyện lập nhiều thành tích mừng Đảng, mừng Xuân, đón Tết vui tươi, an toàn, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc”.

Những ngày này, đồng bào các dân tộc thiểu số nơi chiến khu xưa luôn dõi theo sự kiện trọng đại của Đảng, của đất nước, dân tộc với lòng tin tưởng, biết ơn sâu sắc. Trong làn khói lam chiều, tiếng đàn goong-ca-la của Già làng Năm Nổi lại cất lên trầm bổng, thiết tha như bày tỏ tấm lòng của đồng bào Châu Ro mãi sắt son với Đảng, nguyện một lòng theo Đảng.

Bài và ảnh: HOÀNG THÀNH