Khống chế nhập siêu dưới 20 tỷ USD

Nhập siêu trong những tháng qua đã được khống chế dưới 1 tỷ USD/tháng nhưng hiện nay lại đang có xu hướng tăng lên.

Cụ thể, mức nhập siêu tháng 6 là 736 triệu USD nhưng sang đến tháng 7 đã tăng lên 753 triệu USD và tháng 8 là 900 triệu USD, nâng tổng mức nhập siêu 8 tháng lên 15,96 tỷ USD chỉ tiêu. Như vậy, muốn đạt chỉ tiêu Chính phủ giao cả năm nay nhập siêu không được vượt quá 20 tỷ USD, 4 tháng cuối năm, mức nhập siêu trung bình tối đa chỉ là 1 tỷ USD/tháng. Tuy nhiên, Bộ Công Thương cho rằng, Việt Nam vẫn có thể đạt được mục tiêu khống chế nhập siêu không vượt quá 20 tỷ USD vào cuối năm nay.

Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Thành Biên, có ba yếu tố khách quan tác động theo chiều hướng tích cực đến nhập siêu trong những tháng cuối năm. Thứ nhất, giá một số mặt hàng chúng ta phải phụ thuộc vào nhập khẩu đã và đang có xu hướng giảm như dầu thô, xăng dầu, sắt thép, phôi thép, phân đạm… Đây là yếu tố sẽ tác động đến giảm giá hàng nhập khẩu của chúng ta trong những tháng còn lại.

Thứ hai, nhu cầu trong nước những tháng cuối năm phụ thuộc vào lượng hàng các doanh nghiệp đã nhập khẩu trong quý và tháng 7 tháng 8. Trong khi đó, nhiều mặt hàng doanh nghiệp nhập khẩu trong 8 tháng đã vượt xa con số của cùng kỳ năm 2007. Trong 8 tháng, tính riêng về lượng, nhập khẩu thép thành phẩm đã tăng 36%, phôi thép tăng 46%, phân bón tăng 5%, urê tăng 48%, xăng dầu - mặt hàng chúng ta phải tiết kiệm do giá cả tăng cao, cũng tăng trên 13%…

Thứ ba, những chính sách của Chính phủ vừa qua như giãn tiến độ, giảm đầu tư, hay tiết kiệm, chống lãng phí… khiến nhu cầu sử dụng của nhiều mặt hàng, đặc biệt là vật tư, thiết bị, nguyên vật liệu, cũng sẽ giảm.

Bên cạnh đó, để giảm nhập siêu, Bộ Công Thương cũng sẽ tiếp tục tăng cường các giải pháp cùng với các Bộ, ngành tiếp tục thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về tăng cường xuất khẩu, kiềm chế nhập khẩu để giảm nhập siêu trong những tháng cuối năm. Trong đó, về nhập khẩu, quan điểm của Chính phủ, cũng như các giải pháp của Bộ Công thương gần đây đều cho thấy quyết tâm kiềm chế nhập siêu với nhiều giải pháp “mạnh tay”. Gần đây nhất là ngày 29/8, Chính phủ đã có văn bản yêu cầu Bộ Công Thương thực hiện triệt để các biện pháp thuế và phi thuế, các biện pháp kinh tế vi mô và vĩ mô để đẩy mạnh xuất khẩu và hạn chế nhập siêu.

Nhiều giải pháp để kiểm soát những mặt hàng không khuyến khích nhập khẩu cũng đã được áp dụng như khống chế cho vay đối với doanh nghiệp nhập khẩu tiêu dùng, tăng biểu thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế giá trị gia tăng, áp dụng thu thuế ngay tại cửa khẩu khi thông quan… Nhiều biện pháp phi thuế quan cũng được triển khai đồng bộ như tăng cường kiểm tra chất lượng hàng hoá nhập khẩu, áp dụng các quy định dán tem, dán nhãn mác, hay quy định các địa điểm thông quan đối với một số mặt hàng để kiểm soát. Gần đây nhất, Bộ Công thương còn áp dụng chính sách cấp giấy phép tự động đối với một số mặt hàng cần kiểm soát và hạn chế nhập khẩu. Với những biện pháp đó, Bộ Công thương cho rằng, nhập khẩu trong các tháng tới sẽ không tăng trưởng đột biến.

Bên cạnh các biện pháp giảm nhập khẩu, Bộ Công Thương còn quan tâm đến tăng cường xuất khẩu để giảm nhập siêu. Tám tháng qua, xuất khẩu đạt 43,3 tỷ USD, Bộ Công Thương cho rằng, nếu mỗi tháng còn lại phấn đấu đạt mức xuất khẩu tối thiểu 5,5 tỷ USD/tháng, thấp hơn so với con số thực hiện của tháng 6 và 7, thi cả năm 2008 sẽ đạt tổng kim ngạch xuất khẩu khoảng 65 tỷ USD. Con số này so với 48,4 tỷ USD xuất khẩu của năm 2007 đã tăng trên 34%. Như vậy, tăng trưởng xuất khẩu năm nay chắc chắn sẽ vượt chỉ tiêu để ra ban đầu là 22%, kể cả so với con số điều chỉnh sau đó là 25% và có thể lên tới trên 30%.

Tuy nhiên, Bộ Công Thương vẫn cho rằng, không được chủ quan, thoả mãn với kết quả đạt được 8 tháng qua mà cần phải theo dõi, đôn đốc sát sao những diễn biến về tình hình xuất khẩu và nhập khẩu, kịp thời để đưa ra những dự báo chính xác, từ đó mới có những giải pháp thực hiện nhằm đạt được những chỉ tiêu mà Chính phủ giao cho.

Trong đó, do xu hướng nhập khẩu hàng hoá phục vụ tiêu dùng và sản xuất thường tăng mạnh vào những tháng cuối năm, Bộ Công Thương cho rằng, cần phải thống nhất điều hành nhập khẩu nguồn nguyên liệu cho sản xuất, tránh hiện tượng nhập khẩu ồ ạt khiến cho tình hình nhập siêu không kiểm soát được./.