Khắc phục nhanh hậu quả, đề phòng lũ quét

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cẩm Phả hướng dẫn tàu chở hàng ra khỏi nơi trú tránh bão. Ảnh: NGUYỄN PHAN ĐỖ

* Quân đội khẩn trương giúp dân khắc phục hậu quả   

Bão số 4 đã gây ra mưa lớn trên hầu hết các tỉnh phía Bắc. Do công tác dự báo tốt và nỗ lực của các ban, ngành, địa phương, đặc biệt là lực lượng vũ trang trong chủ động đối phó, bão đã không gây thiệt hại lớn. Tuy nhiên, tại một số địa phương đã bị úng ngập, nguy cơ ảnh hưởng đến vụ lúa mùa. Hiện các địa phương đang nỗ lực bơm nước tiêu úng cứu lúa. Các đơn vị quân đội đang khẩn trương giúp dân khắc phục hậu quả, tiếp tục đối phó với hoàn lưu bão và áp thấp nhiệt đới.

Hai người chết do sét đánh

Có lẽ, thông tin “nóng” nhất chính là việc tại Hải Phòng và Hà Nội có hai người không phải chết do lũ lụt, mà là do… sét đánh.

Theo báo cáo của Văn phòng Ban chỉ đạo Phòng, chống lụt bão Trung ương, tại Hải Phòng, người bị thiệt mạng là anh Phạm Văn Phong, sinh năm 1985, ở xã Đại Hợp, huyện Kiến Thụy. Lúc 9 giờ sáng 12-7, khi cơn bão còn chưa vào bờ, anh Phong đã đi thuyền ra biển cào ngao và bị sét đánh chết.  

Còn theo Ban chỉ huy Phòng, chống lụt bão Hà Nội, người bị sét đánh chết ở xóm San, thôn Khê Ngoại, xã Văn Khê, huyện Mê Linh. Tại huyện này, gió lốc đã làm tốc mái 8 hàng quán và công trình phụ của người dân thôn Khê Ngoại.

Trong đêm 12 ngày 13-7, trên địa bàn thành phố Hà Nội có nơi mưa to đến rất to. Tính đến chiều qua, lượng mưa tại huyện Chương Mỹ là 262mm, huyện Quốc Oai là 257mm, Thanh Oai 149mm, Liên Mạc (Từ Liêm) 122,5mm, Hà Đông 121,2mm. Nước sông lên cao đã làm ngập 3.515ha lúa mùa của bà con các huyện ngoại thành. Trong ngày hôm qua, các công ty thủy lợi đã vận hành 353 máy bơm các loại tích cực chống úng.

Nhiều diện tích lúa bị ngập, một số nhà dân bị hư hại

Trao đổi với chúng tôi, Thượng tá Nguyễn Văn Hiều, Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự huyện Nho Quan (tỉnh Ninh Bình) cho biết, mặc dù lượng mưa tương đối lớn nhưng các tuyến đê Năm Căn, Hữu Ngạn, Đức Long - Gia Tường (thuộc sông Hoàng Long) vẫn ổn định. Ninh Bình là địa phương có lượng mưa tương đối lớn, có lúc đo được 139mm. Hiện hàng trăm héc-ta lúa ở huyện Nho Quan có nguy cơ ngập úng. Huyện đã mở hết công suất 12 máy bơm trên địa bàn tiêu úng. Đề phòng mưa từ đầu nguồn sông Hoàng Long ở Hưng Thi (Hòa Bình) bất ngờ tràn về, tỉnh tập trung chỉ đạo và huy động đông đảo lực lượng túc trực và sẵn sàng ứng phó. Đập tràn Lạc Khoái - Đức Long - Lạc Vân - Gia Tường đang tích cực thi công để sớm hoàn thành. Đập đã được đắp cao trình dương 5,3m với chiều dài 163m. Đối với tuyến đê Đức Long - Lạc Vân - Gia Tường, tỉnh chỉ đạo tích cực trồng cây, lát cỏ để giảm xói mòn chân đê và thường xuyên túc trực để nắm diễn biến nước lũ tràn về để huy động nhân lực kịp thời.

Theo thông báo của Ban chỉ huy Phòng, chống lụt bão tỉnh Nam Định, trên địa bàn tỉnh đã có gần 23.000ha lúa bị ngập úng, trong đó ngập hẳn gần 11.000ha, đặc biệt, lúa bị ngập ở các huyện phía nam chiếm tới gần 3/4 tổng diện tích ngập toàn tỉnh. Các địa phương đang khẩn trương tiêu nước cứu úng cho diện tích lúa bị ngập, huy động 110 máy bơm ở 11 trạm bơm cùng hơn 1.000 máy bơm dã chiến của các hợp tác xã hoạt động liên tục. Các cống, đập như Cầu Mắm, Cánh Gà, Lâm, Cầu Ốc, La Chợ, Cống Nam Điền B, Phú Lễ, Doanh Châu B... cũng được mở để điều tiết nước khu vực nội đồng. Hiện, các trạm bơm điện lớn như Cổ Đam, Cốc Thành, Hữu Bị, Sông Ranh... chủ động lịch bơm tiêu nước phù hợp với tình hình úng, ngập tại địa phương. Riêng 2 Công ty công trình Thủy nông Ý Yên, Nam Ninh và các Trạm bơm Yên Bằng, Yên Quang hoạt động liên tục.

Ở tỉnh Thái Bình, mưa với cường độ lớn, dồn dập liên tục từ trưa đến chiều tối 12-7 đã gây ngập úng 12.200ha lúa mùa mới cấy tại các huyện Kiến Xương, Vũ Thư, Tiền Hải và thành phố Thái Bình. Ngành Nông nghiệp tỉnh chỉ đạo 2 công ty thủy nông Bắc và Nam Thái Bình bố trí lực lượng, tranh thủ mở cống để triệt tiêu nước trên các hệ thống sông trục. Mực nước trên các sông tại Thái Bình đã rút xuống dưới mức báo động I, chỉ còn lại một vài vùng trũng ở các huyện Vũ Thư, Kiến Xương, Tiền Hải và thành phố Thái Bình. Sáng 13-7, hơn 1.500 người dân sống ở ven sông, ven biển và ngư dân nuôi trồng thủy sản ở 2 huyện Tiền Hải và Thái Thụy sau khi sơ tán vào nơi trú ẩn an toàn đã trở về nhà. Các phường trên địa bàn thành phố Thái Bình tiến hành khẩn trương thu dọn vệ sinh nhằm khôi phục cảnh quan đô thị và phòng, chống dịch bệnh sau bão.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Phú Thọ, do ảnh hưởng của bão số 4, gió xoáy đêm 12-7 đã làm tốc mái 1 lớp học, 3 nhà dân và một số diện tích cây công nghiệp ở xã Mỹ Lương, huyện Yên Lập bị đổ. Các tràn Căng Ai (huyện Tân Sơn) trên tuyến đường xã Xuân Đài đi Xuân Sơn; tràn Võ Miếu (huyện Thanh Sơn) trên tuyến đường nối các xã Văn Miếu, Khả Cửu đều bị ngập khoảng 50-60cm, buộc người dân ở các xã này phải đi đường vòng xa hơn khoảng 20km. Ban chỉ đạo Phòng, chống lụt bão tỉnh đã chỉ đạo các địa phương phòng, chống mưa lũ, đặc biệt là phòng tránh sạt lở ở những vùng có nguy cơ cao thuộc các huyện miền núi. Do có phương án phòng, chống cụ thể, sát với thực tế nên đến thời điểm này, thiệt hại ở các huyện thuộc tỉnh Phú Thọ chưa đáng kể.

Áp thấp nhiệt đới mới nhiều khả năng không vào đất liền

Trung tâm Dự báo Khí tượng - Thủy văn Trung ương cho biết, sau khi đã đi vào địa phận các tỉnh Quảng Ninh - Hải Phòng bão số 4 đã suy yếu thành một vùng áp thấp, tiếp tục di chuyển về phía Tây và tan dần. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng áp thấp, ở các tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to. Các tỉnh miền núi phía Bắc cần đề phòng lũ quét và sạt lở đất.

Điều đáng lo ngại nhất hiện nay là áp thấp nhiệt đới đang hoạt động ngoài khơi Phi-líp-pin đã đi vào Biển Đông đêm qua, nhiều khả năng sẽ mạnh lên thành bão. Tuy nhiên, theo ông Lê Thanh Hải - Phó giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng-Thủy văn Trung ương, áp thấp nhiệt đới đang tiến vào phía Nam đảo Đài Loan (Trung Quốc). Dự báo, áp thấp sẽ đi vào eo biển Đài Loan rồi lên phía Bắc, ít khả năng ảnh hưởng tới nước ta. Vào 13 giờ hôm nay (14-7), vị trí áp thấp nhiệt đới ở vào khoảng 25,3 độ Vĩ Bắc; 117,8 độ Kinh Đông. Sức gió mạnh nhất vùng gần tâm áp thấp nhiệt đới mạnh cấp 6, cấp 7, giật cấp 8, cấp 9. Trung tâm đang tiếp tục theo dõi hướng di chuyển của áp thấp nhiệt đới này.

Bộ đội Biên phòng sẵn sàng cứu nạn trên biển

Ngày 13-7, thời tiết trên vùng biển Quảng Ninh trở lại bình thường, song Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng Quảng Ninh vẫn duy trì các chế độ trực chặt chẽ; sẵn sàng cơ động ứng phó với tình huống cứu nạn trên biển, trên đất liền.

Thượng tá Lê Đức Mạnh, Đồn trưởng Đồn biên phòng Cửa khẩu Cẩm Phả cho biết: Trước cơn bão số 4, đồn đã triển khai 5 trạm kiểm soát phòng, chống thiên tai, TKCN dọc tuyến địa bàn đồn quản lý. Các trạm tuyên truyền đến từng nhà dân và các chủ phương tiện tránh trú bão, neo đậu bảo đảm an toàn, đồng thời tuần tra, kiểm soát các phương tiện thủy có thể lợi dụng bão lũ, thiên tai để buôn lậu, xâm phạm chủ quyền, bảo đảm an ninh trật tự, an toàn cho người và phương tiện neo đậu. Phương châm “4 tại chỗ” được thực hiện nghiêm túc với đầy đủ lương thực, hậu cần, dụng cụ phương tiện, dây chằng, áo phao, phao bơi, cuốc xẻng…   

Trung tá Đỗ Văn Hòa, Phó chỉ huy trưởng đồn cửa khẩu, trực tiếp chỉ huy các lực lượng tuần tra, kiểm soát, phòng, chống bão, tìm kiếm cứu nạn cho biết: Đồn đã tuyên truyền và hướng dẫn 17 tàu nước ngoài vào neo đậu tránh bão an toàn, kiểm soát 29 lượt tàu nội địa với gần 550 người và hơn 500 lượt tàu, thuyền nhỏ cấm ra khơi. Trung tá Phạm Minh Họa, Chính trị viên cho biết thêm: Cơn bão số 4 tuy không lớn, nhưng đồn đã làm tốt công tác triển khai, kết hợp với cảng vụ thông báo, điều hành, sắp xếp tàu tại khu vực Hòn Nét, cảng chính và Khe Dây. Qua thực tế hằng năm về phòng, chống thiên tai, bão lũ, TKCN, đồn đã xây dựng kế hoạch và làm tốt công tác chuẩn bị, nên các tình huống xảy ra, lực lượng làm nhiệm vụ luôn kịp thời ứng cứu, bảo đảm an toàn người và phương tiện trong khu vực đồn quản lý.

Tại khu vực tránh bão Khe Dây (Cẩm Phả) ngày 13-7, nhiều tàu thuyền vẫn tiếp tục neo đậu, lo ngại ảnh hưởng của hoàn lưu bão và áp thấp mới hình thành trên biển có thể mạnh lên thành bão. Tàu HD 1098 neo ở khu vực này từ ngày 11-7, khi nghe thông tin về cơn bão số 4 sẽ đổ bộ vào Quảng Ninh, Hải Phòng, chủ tàu đã liên hệ với Đồn biên phòng Cửa khẩu cảng Cẩm Phả để được hướng dẫn neo đậu vào nơi tránh bão an toàn. “Chúng tôi không  chủ quan. Nếu không tránh bão kịp, không chỉ khối tài sản lớn trên tàu bị nhấn chìm mà còn ảnh hưởng đến tính mạng của các thuyền viên. Để vào nơi tránh bão an toàn, chúng tôi được Bộ đội Biên phòng Quảng Ninh hướng dẫn tận tình” - Thuyền trưởng Tàu HD 1098 Phùng Văn Điệp cho biết. Là tàu chở than nội địa, với hành trình từ Quảng Ninh đi Hải Dương dài hơn 200km đường biển, tàu HD 1098 đã có sự chuẩn bị kỹ để ứng phó với mưa bão, đặc biệt là hệ thống thông tin hiện đại để kịp thời nhận thông báo thời tiết, vị trí tránh bão. Anh Phùng Văn Điệp rất cảm kích: “Bộ đội Biên phòng đã giúp đỡ chúng tôi rất nhiều trong lúc khó khăn; an ninh trật tự ở khu vực tránh bão được bảo đảm, không phải lo lắng về nạn trộm cắp”.

Một điều dễ nhận thấy là ý thức của người đi biển trong việc chủ động phòng, tránh mưa bão đã được nâng lên rất nhiều, trong đó công tác tuyên truyền đóng vai trò rất quan trọng. Theo Thiếu tá Hoàng Tuấn Long, Trạm trưởng Trạm kiểm soát biên phòng Cửa khẩu cảng Cẩm Phả: Các tàu hoạt động trong khu vực đều được tuyên truyền về phương án phòng, chống bão và các quy định về an toàn trên biển để người dân tự giác chấp hành. Do địa bàn quản lý rộng, phương tiện hoạt động nhiều, thành phần người đi biển đa dạng, từ nhiều địa phương khác nhau, nên công việc của cán bộ, chiến sĩ rất vất vả, đòi hỏi sự nỗ lực cao, nhất là trong điều kiện thời tiết bất thường. Anh em xác định, chỉ cần một chút chủ quan, lơ là, có thể dẫn đến những hậu quả khó lường.

HÙNG HƯƠNG, NGUYỄN PHAN ĐỖ, TUYẾT MAI và TTXVN