Sự tương hợp giữa hai đất nước

QĐND Online - Chiếc chuyên cơ chở đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam do Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Phu nhân dẫn đầu thăm cấp Nhà nước Indonesia vượt qua mặt đại dương xanh ngắt, hướng về vùng xích đạo, tới đất nước mà ngày trước, nhiều người Việt Nam biết đến dưới cái tên phiên âm Nam Dương. Quốc gia vạn đảo nằm phía Nam Thái Bình Dương bốn bề nắng gió, đúng ngay trên đường xích đạo. Cách Việt Nam hơn bốn giờ bay nhưng múi giờ Jakarta vẫn trùng với múi giờ Hà Nội. Nghe nói trên đảo Java, hòn đảo lớn nhất Indonesia, người ta đào được nhiều trống đồng cùng kiểu với trống đồng Đông Sơn của Việt Nam…

Nhưng sự tương hợp giữa hai đất nước không chỉ dừng lại ở đó…

Là một quốc gia thành viên sáng lập ASEAN, suốt lộ trình hình thành ASEAN như một khối thống nhất, Indonesia luôn đóng vai trò quan trọng trong nhiều vấn đề liên quan đến toàn khu vực.

Trong những năm 90 của thế kỷ trước, Indonesia đã nỗ lực hỗ trợ giải quyết một cách hòa bình các cuộc xung đột ở miền Nam Philippines. Trong tranh chấp biên giới giữa Thái Lan với Campuchia xung quanh khu đền Preah Vihear mấy năm trước, Indonesia cũng đóng một vai trò chủ chốt để tạo điều kiện thuận lợi hình thành các cuộc đàm phán…

Và hẳn ai cũng còn nhớ sau khi Hội nghị Bộ trưởng ngoại giao các nước ASEAN tháng 7-2012 không ra được Tuyên bố chung, một “cú nấc nhỏ” ở Phnom Penh theo như đánh giá của Tổng thư ký ASEAN khi ấy Surin Pitsuwan, Tổng thống Indonesia, Susilo Bambang Yudhoyono, đã chỉ đạo Bộ trưởng ngoại giao Marty Natalegawa thực hiện sứ mệnh ngoại giao con thoi tới hàng loạt nước thành viên ASEAN để tìm tiếng nói chung về vấn đề biển Đông.

Kết quả của nỗ lực này là ngay sau đó, ngoại trưởng các nước ASEAN đã thống nhất ra một Tuyên bố 6 điểm về biển Đông, tạo cơ sở để đảm bảo các bên liên quan tuân thủ trong hành xử ở biển Đông, trên cơ sở tôn trọng hoàn toàn các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước LHQ về luật biển năm 1982 và thực hiện đầy đủ Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC)…

Trong khi đó, kể từ khi gia nhập ASEAN tháng 7-1995 trong một lễ kết nạp ở thủ đô Bandar Seri Begawan của Brunei, trở thành thành viên thứ 7 của Hiệp hội, Việt Nam đã luôn là thành viên có trách nhiệm của ASEAN.

Cần nhớ rằng Thượng đỉnh ASEAN lần thứ 9 ở Indonesia năm 2003 đã là một bước ngoặt quan trọng trong tiến trình phát triển của Hiệp hội, đánh dấu sự chuyển mình về chất trong quá trình hợp tác và liên kết giữa các quốc gia trong khu vực. Tại hội nghị cấp cao đó, các nhà lãnh đạo ASEAN đã thông qua quyết định xây dựng Cộng đồng ASEAN, bắt đầu hình thành từ 2015, đưa ASEAN từ một Hiệp hội với liên kết lỏng lẻo hướng tới một Cộng đồng gắn kết chặt chẽ và sâu rộng hơn. 

Trên tiến trình đó, Việt Nam đã tích cực thúc đẩy việc hình thành trụ cột thứ ba- hợp tác văn hóa-xã hội- gắn với 2 trụ cột khác là chính trị-an ninh và kinh tế để đảm bảo sự phát triển hài hòa của ASEAN với tư cách một Cộng đồng. Hơn thế nữa, Việt Nam cũng là một trong những thành viên tích cực tham gia vào việc xây dựng, ký kết, phê chuẩn và triển khai Hiến chương ASEAN, công cụ pháp lý và thể chế quan trọng để ASEAN trở thành một Cộng đồng…

Nói một cách hình ảnh thì Việt Nam và Indonesia đã đi tới, gặp nhau ở ASEAN, với sự tương hợp của cả hai bên để cùng nhau thúc đẩy Hiệp hội tiến lên phía trước.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Tổng thống Bambang Yudhoyono họp báo chung thông báo về việc thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược giữa hai nước. Ảnh: Văn Yên

Nâng tầm đối tác chiến lược

Thủ đô Jakarta của Indonesia với vô vàn màu sắc của các công trình hiện đại kết hợp với truyền thống. Quang cảnh thân thuộc giống như ở thành phố Hồ Chí Minh, chỉ có điều nhiều ô tô hơn.

Chuyến thăm cấp nhà nước của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và Phu nhân được phía bạn tổ chức đón tiếp hết sức trọng thị. Dọc những phố chính Gia-các-ta, những tấm chân dung hai nhà lãnh đạo hai nước cùng hai phu nhân được phóng to cực đại trên những tấm pano lớn. Và trong nắng vàng rực rỡ của buổi chiều ngày 27-6, tại lễ đón chính thức Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, 21 phát đại bác chào đón vang rền làm những con chim đậu trên những tàng cây ở phủ Tổng thống Indonesia giật mình xao xác bay lên…

Nếu như Việt Nam và Indonesia đã hợp tác chặt chẽ trong khuôn khổ đa phương như ASEAN thì trong hợp tác song phương, quan hệ Việt Nam-Indonesia đã có một lịch sử lâu dài trong nhiều thập niên.

Thời gian gần đây, quan hệ song phương giữa hai nước đã có những bước phát triển mạnh mẽ. Hai bên là đối tác tin cậy trong việc cùng nhau giải quyết các vấn đề chung của khu vực, trong đó có vấn đề biển Đông, cùng nhau nỗ lực nâng cao vai trò trung tâm của ASEAN để không chỉ là một thực thể chính trị-kinh tế quan trọng ở Đông Nam Á mà còn cả khu vực châu Á-Thái Bình Dương và trên thế giới.

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Indonesia của Chủ tịch nước Trương Tấn Sang chính là một bước phát triển nữa của quan hệ song phương nhiều mặt giữa hai đất nước, hai dân tộc. Chuyến thăm đã nâng quan hệ song phương thành đối tác chiến lược, không chỉ mang ý nghĩa nâng cấp quan hệ mà còn là một bước biến đổi về chất trong hợp tác giữa hai bên.

Nói như Chủ tịch nước Trương Tấn Sang trong buổi họp báo diễn ra tại Phòng Quốc thư ở Phủ Tổng thống Indonesia chiều 27-6 thì đây là xung lực mới để đưa hợp tác hai nước đi vào chiều sâu, hiệu quả và bền vững hơn; đóng góp tích cực cho mục tiêu xây dựng cộng đồng ASEAN vào năm 2015 cũng như cho hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực và thế giới.

Đất nước Indonesia có đền tháp Borobudur là di sản văn hóa thế giới, kỳ quan châu Á. Đây là công trình kiến trúc nghệ thuật vĩ đại không chỉ của riêng Indonesia, với hàng ngàn tượng tháp, cách 42km về phía bắc thành phố Yogyakarta ở miền trung đảo Java. Những bức tượng ở đây được xây dựng từ một loại đá núi lửa màu xám khai thác trên đảo Java, đã tồn tại từ hàng ngàn năm qua. 

Sự gắn kết, mối quan hệ hợp tác hữu nghị giữa Việt Nam và Indonesia cũng vững bền như những tượng tháp Borobudur!

Thống nhất trong đa dạng!

Hơn 13.000 hòn đảo với khoảng 250 chủng tộc, 742 ngôn ngữ và thổ ngữ, có lẽ Indonesia là một trong những quốc gia đa dạng bậc nhất thế giới. Vậy nên sự gắn bó, cố kết là yêu cầu sống còn cho sự phát triển của một quốc gia đa dạng như thế.

Phải chăng vì thế mà trên Quốc huy của Indonesia có dòng chữ: “Bhinneka Tunggal Ika”- hiểu theo nghĩa đen “Nhiều, nhưng là một”, chính là “Thống nhất trong đa dạng”, nói lên đầy đủ tính chất phát triển xã hội của Indonesia.

Cũng không có một châm ngôn nào thích hợp hơn khẩu hiệu này cho sự phát triển của ASEAN, trong đó có Việt Nam và Indonesia, tiến về phía trước, đến một Cộng đồng ASEAN hình thành vào năm 2015.

Tháng 4-1999, trong sân khách sạn Daewoo ở Hà Nội, trước sự chứng kiến của Bộ trưởng ngoại giao các nước ASEAN, lá cờ của Vương quốc Campuchia đã từ từ được kéo lên đỉnh cột, hoà cùng với cờ của 9 thành viên khác, hoàn thành giấc mơ về một ASEAN bao gồm 10 nước Đông Nam Á. Biểu tượng cách điệu những bông lúa vàng của ASEAN đã đủ 10 bông!

Trong bó lúa 10 bông ấy, Việt Nam và In-đô-nê-xi-a, hai quốc gia lớn nhất ở Đông Nam Á, là hai bông lúa đã gắn kết với nhau trên tầm đối tác chiến lược, cho bó lúa chắc thêm căng tràn sức sống!

VĂN YÊN (từ Gia-các-ta)