Hôm qua 2-11, mưa ở Hà Nội vẫn rả rích gần trọn ngày, lúc thưa, lúc mau. Vì vậy, trong thành phố vẫn còn nhiều khu bị ngập sâu, người dân phải đối mặt với vô vàn khó khăn. Chính quyền thành phố Hà Nội đang nỗ lực ở mức cao nhất để tiêu úng, cứu trợ người dân...

Nhanh nhất là 5 ngày nữa mới hút hết nước trong nội thành

Theo thống kê của UBND thành phố Hà Nội, cho đến tối qua đã có 31.087 nhà bị ngập ở cả nội và ngoại thành. Tại nội thành có 26 điểm ngập sâu từ 0,3 đến 1m. Đến tối qua vẫn còn nhiều điểm ngập sâu cả mét nước như phố Trần Duy Hưng, phố Trung Kính, khu Trung Hòa- Nhân Chính, phố Trương Định, đường Giải Phóng, khu Thanh Lương… Ngập nặng nhất tại nội thành là hai phường Tân Mai và Định Công, với 5.000 căn nhà bị ngập, chỗ sâu nhất tới 2,5m.

Ở ngoại thành, 50.000ha cây vụ đông, 10.000ha thủy sản bị ngập trắng. Trên các tuyến đê sông Hồng, tuyến đê Đáy, đê Quán Quốc, tuyến đê Bùi, tuyến đê sông Nhuệ, tuyến đê Tích đều đã có sự cố sạt lở, tràn, nứt, vỡ.

Xe chở nước sạch đến “chi viện” cho khu đô thị Trung Hòa (Hà Nội). Ảnh: Xuân Gụ

Trong giao ban chỉ đạo tình hình vào tối qua, đồng chí Trịnh Duy Hùng, Phó chủ tịch UBND, Trưởng Ban chỉ đạo phòng chống lụt bão của thành phố cho biết, hiện trạm bơm Yên Sở vẫn đang hoạt động tối đa công suất 24/24 giờ. Mực nước tại trạm bơm đã rút xuống, thấp hơn mực nước sàn 10cm, không còn gây nguy hiểm cho trạm. Tuy nhiên, với công suất tối đa của trạm bơm Yên Sở là 4 triệu m3/ngày đêm thì phải 5 ngày nữa mới hút hết lượng 20 triệu m3 nước ngập úng hiện có trong thành phố. Thậm chí, theo một tính toán, lượng nước hiện có trong nội thành có thể lên tới 40 triệu mét khối.

Một khó khăn là hôm qua việc bơm hút nước từ nội thành ra sông Nhuệ đã phải tạm dừng do mực nước trên sông Nhuệ đang cao hơn sông Tô Lịch (con sông dẫn nước từ nội thành ra) là 7cm có nguy cơ vỡ, lở bờ sông Nhuệ. Đồng chí Trịnh Duy Hùng lo ngại thông báo, mưa có thể còn kéo dài tới 5-11, với lượng mưa trung bình ngày từ 20 đến 30mm. Đang xuất hiện một nghi vấn là nước sông Nhuệ có thể đã chảy ngược vào nội thành. Bởi ngày 1-11, mực nước chênh lệch giữa sông Nhuệ và sông Tô Lịch là 16cm, nhưng đến hôm qua (2-11), mực chênh còn 7cm. Chủ tịch UBND thành phố lập tức chỉ đạo phải rà soát, đóng hết cửa cống, không để nước chảy ngược vào nội thành.

Bằng mọi biện pháp phải tiêu úng trong nội thành

Đó là chỉ đạo của Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Nguyễn Thế Thảo trong cuộc giao ban tối qua. Đồng chí Nguyễn Thế Thảo nhấn mạnh vì Hà Nội là Thủ đô, là bộ mặt của quốc gia nên không thể để tình trạng ngập úng kéo dài. Đồng chí chỉ đạo phải bằng mọi cách, nhanh chóng đặt thêm nhiều trạm bơm lưu động để hút nước từ nội thành ra sông Hồng. Để làm được điều này, thành phố Hà Nội sẽ mua thêm và huy động tối đa máy bơm từ các nguồn có thể. Thứ hai là phải rà soát, trực ban, kiểm tra 24/24 giờ tất cả hệ thống đê, huy động mọi lực lượng, kiên quyết không để vỡ đê. Thứ ba là phải cứu trợ dân ở những vùng bị ngập úng, cung cấp miễn phí lương thực, nước uống cho người dân. Người dân ở vùng bị ngập (không phân biệt nội thành hay ngoại thành) sẽ được cấp tối thiểu là 3 gói mì tôm/người/ngày trong 5 ngày liên tiếp. Ngoài ra, chủ tịch thành phố chỉ đạo phải cung cấp miễn phí thêm thực phẩm như rau, thịt đến người dân vùng lụt. Ba xã bị ngập trắng của huyện Mỹ Đức sẽ được cấp 111 tấn gạo để cứu đói trong vòng một tháng.

Trước mắt, thành phố hỗ trợ 3 triệu đồng/người chết. Từ thứ hai, bắt đầu tuần làm việc mới, lượng người tham gia giao thông tăng, vì vậy, lực lượng công an được chỉ đạo phải túc trực hướng dẫn, phân luồng, kiểm soát giao thông tại những điểm ngập úng, tránh tai nạn đáng tiếc.

Thực phẩm đã dồi dào hơn nhưng giá vẫn đắt

Đến ngày 2-11, thị trường hàng thực phẩm tươi sống phục vụ nhu cầu thiết yếu của nhân dân Hà Nội đã tương đối phong phú, giá cả đang giảm dần nhưng vẫn còn ở mức cao so với ngày thường.

Tại các chợ, mặt hàng thịt gia súc, gia cầm, đồ chế biến, rau tươi đã nhập về nhiều hơn trước do thời tiết có phần thuận lợi. Hầu hết các bà nội trợ đều tranh thủ mua hàng từ sáng sớm tránh tình trạng hết hàng như hai hôm vừa qua. Thời điểm này, họ vẫn phải tiết giảm chi phí vì giá rau tươi còn cao gấp hai lần ngày thường, giá thịt, cá tươi sống vẫn tăng từ 10 đến 20%. Dự tính trong những ngày tới, giá rau xanh vẫn cao do vùng rau các huyện ngoại thành đã ngập nước hoặc hỏng nát. Thay vào đó, lượng củ quả (bí xanh, bí đỏ, cà rốt, khoai tây, củ cải…) được nhập về nhiều hơn.

Các doanh nghiệp đã huy động lực lượng cán bộ, nhân viên tăng cường tìm kiếm nguồn hàng, đôn đốc nhà cung cấp chuyển hàng vào siêu thị. Rau xanh được cho là mặt hàng thiếu nhất do mưa diện rộng gây thiệt hại cho diện tích trồng rau của nhiều địa phương miền Bắc. Tuy nhiên, Phó chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Huy Tưởng cho biết, trong ngày 2-11 đã có thêm 15 tấn rau xanh được chuyển vào thành phố.

Bà Vũ Thị Hậu, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Nhất Nam (sở hữu hệ thống siêu thị Fivimart) cho biết: Công ty CP Nhất Nam còn dự trữ một lượng lớn hàng thực phẩm đông lạnh, thực phẩm chế biến, đồ khô, gạo đủ sức cung cấp cho thị trường. Khó khăn nhất hiện nay là tuyến vận chuyển đến các điểm bán hàng bị gián đoạn vì đường ngập nước.

Trung tâm thương mại Intimex (sở hữu chuỗi siêu thị Intimex) cho biết: Tổng kho của Trung tâm tại Giáp Bát đang dự trữ một khối lượng lớn hàng thực phẩm. Mỗi tuần tổng kho nhập hai lần hàng thực phẩm đông lạnh, thực phẩm khô và đủ sức cung ứng khi thị trường khan hiếm. Trung tâm đang gắng sức vận động các nhà cung cấp kịp thời chuyển hàng đến trong thời gian sớm nhất. Còn tại Siêu thị Big C, cơ số hàng thực phẩm dự trữ luôn ở mức hơn 20 tỷ đồng. Mỗi ngày siêu thị nhập hơn 100 kg thịt gia súc, gia cầm, 200 – 300kg rau xanh, 50 – 70kg cá tươi sống. Tuy nhiên, so với hệ thống các siêu thị khác, thời điểm này, hàng thực phẩm tươi sống tại Big C vẫn dồi dào hơn cả.

Sạt lở bờ sông làm đổ nhiều nhà kiên cố
Ngành y tế thành phố đã được chỉ đạo phải thực hiện mọi biện pháp phòng ngừa dịch bệnh như tiêu chảy, sốt xuất huyết, nước ăn chân, đau mắt đỏ, ngộ độc… Cục trưởng Cục Y tế dự phòng Bộ Y tế Nguyễn Huy Nga cho rằng đối với vùng bị ngập thì đáng ngại nhất là dịch bệnh về đường tiêu hóa do nguồn nước sạch bị ô nhiễm. Người dân Hà Nội được khuyến cáo cần nhanh chóng thau rửa bể nước ngầm, giếng nước bằng Cloramil B sau khi nước rút. Cục Y tế Dự phòng đã giao Cloramil B về các Trung tâm y tế dự phòng của địa phương. Người dân có thể lên phường để xin thuốc về diệt khuẩn, làm sạch nguồn nước. Ông Nguyễn Huy Nga khẳng định hiện lượng thuốc dự trữ tại Hà Nội và tại Cục có thể đủ cho cả nước dùng, chứ không chỉ riêng Hà Nội.

Thêm một khu vực dân cư ven sông sạt lở

Sau những trận mưa kéo dài liên tục mấy ngày tại Hà Nội, trên địa bàn tổ 34 và 35 (Bắc Cầu) thuộc phường Ngọc Thụy, quận Long Biên đã xảy ra hiện tượng sạt lở nghiêm trọng phía bờ sông Đuống.

Một số nhà dân nằm sát bờ sông đã bị lún sụt. Đặc biệt, khu vực này có nhà hàng Bến Trăng (thường gọi là Nhà cổ) được chủ nhân thiết kế, xây dựng khá chắc chắn, có kiến trúc đẹp đã bị đánh sụt, đổ gãy ngôi nhà chính, rất may không có thiệt hại về người. Trước đó, cũng tại khu vực tiếp giáp bờ sông Đuống, có một số hộ dân cũng đã bị lún sụt. Chính quyền phường đã cho di dời, cắm biển báo hiệu khu vực nguy hiểm.

Theo những người dân sinh sống ở đây, ngoài yếu tố khách quan do thiên nhiên, sự sạt lở khu vực Bắc Cầu còn có nguyên nhân từ phía bờ bên kia, việc kè mái đê và kè cống Đông Ngàn (huyện Đông Anh) đã tạo nên một vành “trụ” nắn dòng chảy khiến con nước xoáy sang phía bờ Ngọc Thụy. Hiện tượng một “bên bồi”, một “bên lở” chỉ có thể được giải quyết nếu chính quyền của các địa phương hai bên bờ sông cùng thống nhất các biện pháp giải quyết mang tính đồng bộ, tính toán đến lợi ích của cả hai bên mới được bảo đảm lâu dài.

Bài và ảnh: Quang Phương-Việt Trung