QĐND - Sau ba ngày lũ dữ đi qua, các xã Sơn Nham, Sơn Giang (huyện Sơn Hà, tỉnh Quảng Ngãi) vẫn chìm sâu trong bùn lầy, đổ nát. Người dân bắt đầu dọn đồ đạc, dọn dẹp nhà cửa, thu hoạch vội những đám sắn ngập nước…
Từ trong đổ nát
Đường về Sơn Nham đến cuối ngày 18-11 mới thông tuyến. Bùn từ khắp ngả đổ về, bộn bề rác rưởi. Sau những ngày di tản, nhiều hộ dân quay về chẳng thấy nhà của mình nữa. Những rẫy mì (sắn), mía dọc bờ sông Giang bị nước lũ nhổ lên, cuốn sạch, giờ chỉ còn lại bãi đất trống. 5 ngôi nhà cạnh sông nước xé toang. Ngôi trường hai cấp tiểu học và THCS Sơn Nham chỉ có đổ nát, bùn lầy. Sức tàn phá khủng khiếp của cơn lũ đã xô toàn bộ bàn ghế, đồ dùng học sinh, tài liệu, sách giáo khoa theo dòng nước. Nhà công vụ giáo viên Sơn Nham sụp hoàn toàn. Trường học đã chẳng còn là trường học nữa.
 |
| Thu lượm tài liệu trong bùn đất ở Trường Tiểu học Sơn Nham. |
Chúng tôi có mặt tại trường đúng vào lúc các cô giáo đang cố bới tìm trong đống bùn đất những tập hồ sơ, sách vở. Những ánh mắt vô vọng; những giọt nước mắt bắt đầu rơi khi trời tiếp tục mưa to, phá hủy hoàn toàn những tập giấy vốn đã ướt đẫm vì bùn. Cô giáo Đỗ Thị Chiêu nghẹn ngào: “Chẳng còn gì cả. Nước lũ đã cuốn hết rồi!”. Nhiều phụ huynh học sinh và nhân dân trong xã cũng bỏ việc nhà tới trường cùng các thầy, cô giáo dọn dẹp. Nhưng trước sự ngổn ngang khủng khiếp, mọi việc cứ rối như tơ, không biết bắt đầu từ việc gì. Lũ qua, 5 hộ dân Sơn Nham không còn nhà để trở về. Cái ăn hàng ngày dựa vào hàng xóm và những thùng mì tôm cứu trợ.
Cố gắng vượt lên
Thế mà về Sơn Giang, sức sống mới đã bắt đầu hiển hiện. Người dân ra đồng thu hoạch mì còn lại sau lũ, cố cứu vãn mồ hôi, công sức đã bỏ ra, chờ đợi ngày thu hoạch. Chị Đinh Thị Liếp, thôn Xà Nay, cho biết: “Bây giờ phải làm lại từ đầu thôi. Nhổ mì bán lấy tiền làm lại nhà ở”. Cả cánh đồng mì chân cao bên bờ sông Giang mùa thu hoạch này vắng tiếng cười nhưng không khí vẫn rất khẩn trương để “chống úng” mì thối củ. Nhà máy mì Sơn Hà cũng đã sẵn sàng mở cửa thu mua mì cho bà con từ sáng 16-11 khi lũ vừa đi qua một ngày.
 |
| Người dân Sơn Nham thu hoạch mì sau lũ. |
Từ Sơn Nham ngược qua Sơn Giang, nước sông vẫn còn nhiều đoạn tràn qua đường. Chợ Sơn Giang sau lũ không khí đã ấm hơn khi nhà nhà đều tập trung dọn dẹp nhà cửa, hàng quán. Họ đang chuẩn bị bắt đầu một cuộc sống mới sau cơn lũ lịch sử này. Anh Võ Văn Linh, thôn Gò Đồn, xã Sơn Giang - tiểu thương chợ Sơn Giang có nhà bị lũ cuốn ra sông chỉ còn lại đúng 2 bức tường. Ba hôm nay, bà con trong xóm đã đến thu dọn đống đổ nát, tìm kiếm lại gạch, tôn giúp vợ chồng anh Linh. Bức tường mới cao đến nửa người cho anh chị niềm hy vọng về một ngôi nhà mới chỉ trong ít ngày nữa.
Bài học “3 chủ động”
Về Sơn Nham chúng tôi được nghe câu chuyện cảm động về vợ chồng nữ Bí thư chi bộ thôn Xà Nay bỏ việc nhà giúp người dân dọn dẹp, dựng lại nhà cửa sau lũ. “Nhà mình cũng thiệt hại nhưng không đáng kể. Nhiều hộ khác mất sạch, họ khổ hơn mình, đang cần sự trợ giúp lắm”. Hai ngày nay, chị Đen đi vận động các hộ dân nhặt được đồ đạc bị lũ cuốn trả lại cho người bị mất. Nhiều người dân, trong đó có cả trường tiểu học và THCS Sơn Nham khi nhận lại đồ đạc đã rất vui mừng. Anh Đinh Văn Huya, chồng chị Đẹp thì bảo: “Có đáng gì đâu, chỉ mong bà con mình sớm ổn định cuộc sống”.
 |
|
Người dân Sơn Giang xây lại nhà sau lũ.
|
Tại xã Sơn Giang, nhiều bà con tiểu thương không ngớt lời khen ngợi lực lượng xung kích đã cứu dân, đưa tài sản của dân đến nơi an toàn trước khi lũ đổ bộ vào. Đặc biệt là việc tổ chức lực lượng bảo quản “kho hàng hóa” của người dân gửi tại trụ sở UBND xã. Vì thế dẫu vùng sông Giang bị tàn phá nặng nhưng chủ yếu là thiệt hại về nhà cửa, còn hàng hóa, vật dụng hiện vẫn còn nhiều. Ông Đinh Văn Bẻ, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Sơn Giang cho biết: "Xác định là vùng trọng yếu khi lũ về, xã đã chỉ đạo toàn bộ lực lượng phải tích cực “3 chủ động”: Chủ động phòng, chủ động chống và chủ động khắc phục”. Ngay sau lũ qua, lực lượng thanh niên tình nguyện huyện đã về xã giúp bà con dựng lại nhà cửa, dọn vệ sinh, khử trùng giếng nước...
Tuy thế, tại Sơn Nham và Sơn Giang vẫn còn bao việc chưa thể khắc phục được. Trường tiểu học và THCS Sơn Nham, chợ Sơn Giang cần có sự hỗ trợ từ Nhà nước và các nhà hảo tâm.
Bài và ảnh: THANH NHỊ