Độc đáo làng chiếu Định Yên

Trong số các chợ ở vùng đất phương Nam, duy chỉ có khu chợ độc đáo đã tồn tại và phát triển từ hơn một thế kỷ nay, đó là chợ chiếu Định Yên, huyện Lấp Vò, tỉnh Đồng Tháp.

Nét độc đáo của chợ là nhóm họp vào lúc nửa khuya cho đến hai, ba giờ sáng, nên người ta đặt tên là “chợ ma”, “chợ âm phủ”… Độc đáo hơn nữa, chợ không có quầy, sạp kinh doanh, người mua chiếu thường tìm một nơi cố định ngồi chờ; còn người bán thì vác những sản phẩm chiếu trên vai đi tới, đi lui rao hàng, nói giá…

Chợ chiếu Định Yên. Ảnh internet

Những người cao niên ở đây kể: Sở dĩ, hồi trước chợ chiếu nhóm họp nửa đêm cốt là để trốn nộp thuế cho chủ chợ. Người bán chỉ có cây đèn dầu hoặc đèn mù u nên cả chợ tối om, chủ chợ không thể nào thu nổi một phần ba số người bán chiếu.

Hiện nay, toàn xã Định Yên có hơn 70% số hộ dân mưu sinh bằng nghề dệt và bán chiếu… Nghề dệt chiếu ở đây đã có từ hơn 100 năm nay, cha truyền con nối. Đa số người dân sống bằng nghề dệt chiếu, trong nhà đều có từ 2-3 khung dệt trở lên, sản xuất hằng ngày từ 5 đến 10 chiếc chiếu các loại. Ở xã đã thành lập được một hợp tác xã và 3 tổ hợp sản xuất – tiêu thụ chiếu, giúp hàng chục nghìn lao động nhàn rỗi ở địa phương, những vùng lân cận có việc làm và thu nhập ổn định. Trung bình một ngày, một người thợ có khoản thu trên – dưới 25.000 đồng. Sản phẩm chiếu Định Yên có rất nhiều chủng loại, kích cỡ, mẫu mã: chiếu bông vuông hình con cờ, chiếu bông động phòng hoa chúc, chiếu Trà Niên, chiếu trắng, chiếu hoa văn, chiếu vẩy ốc… Thời điểm hưng thịnh và phát triển nhất của làng là vào những năm 80, chiếu Định Yên đã xuất bán sang các nước Đông Âu, Liên Xô, Thái Lan… được người dân nơi đây rất ưa chuộng.

Những năm gần đây, làng nghề dệt chiếu truyền thống đang trên đà phát triển đáp ứng nhu cầu thiết yếu của thị trường trong và ngoài nước. Từ nghề dệt chiếu, ở Định Yên không chỉ phát sinh ra chợ bán chiếu mà còn có chợ bán lát, chợ bán trân, bán cói trên sông rạch, để phục vụ nguyên – vật liệu cho làng nghề dệt chiếu truyền thống ở địa phương, tạo nên không khí đông vui và nhộn nhịp, thu hút nhiều du khách đến tham quan, mua sắm và tìm hiểu khu “chợ ma” độc đáo này… Chính quyền địa phương đã có những dự án thiết thực như hỗ trợ vốn vay với lãi suất ưu đãi, tạo điều kiện giúp đỡ phát triển ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, nổi bật là thương hiệu “Chiếu Định Yên”, nhằm giải quyết việc làm, nâng mức thu nhập cho người dân, thúc đẩy nền kinh tế địa phương khởi sắc… Làng nghề dệt chiếu Định Yên cũng đã được quy hoạch trong đề án phát triển dịch vụ, du lịch gắn với làng nghề nông thôn của huyện Lấp Vò giai đoạn 2005-2010.

TRẦN TRỌNG TRUNG