Để ngư dân cả nước yên tâm tổ chức đánh bắt, khai thác hải sản xa bờ trên vùng biển Trường Sa, vấn đề quan trọng nhất là phải có âu tàu trú ẩn khi bão về, giông tới, cùng các dịch vụ hỗ trợ như cung cấp nhiên liệu, nước ngọt, khắc phục sự cố, bao tiêu sản phẩm và tổ chức cứu hộ, cứu nạn... Những yêu cầu trên phần nào đã được đáp ứng từ khi âu tàu ở xã đảo Song Tử Tây, huyện Trường Sa đi vào hoạt động. Hơn một năm trở lại đây, âu tàu Song Tử Tây thực sự trở thành điểm tựa cho ngư dân ở Trường Sa.

Thỏa ước mơ của người dân đánh bắt xa bờ

12 giờ ngày 20-1, khi chúng tôi có mặt ở xã đảo Song Tử Tây cũng là lúc chiếc tàu Vạn Hoa 735 của Đoàn M28 Hải quân đang tổ chức cứu kéo chiếc tàu đánh cá mang số hiệu QNG 66485 vào âu tàu Song Tử Tây. Thuyền trưởng Mai Văn Lê, người huyện đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi cho biết: "Tàu QNG 66485 chúng tôi đang đánh bắt cá trên vùng biển khu vực đảo Song Tử Tây thì gặp sự cố, hỏng máy. Máy hỏng, neo đứt, gió mạnh cấp 6, 7, nhưng nhờ được tuyên truyền từ trước, nên chúng tôi phát tín hiệu cứu hộ và được tàu Vạn Hoa 735 cứu kéo về đây. Hiện tại, dịch vụ sửa chữa trên âu tàu rất tốt. Chúng tôi có thể yên tâm ở lại tiếp tục làm ăn mà không phải trở về đất liền như trước”.

Tàu Vạn Hoa 735 đang cứu kéo tàu QNG 66485 vào âu tàu Song Tử Tây.

Anh Nguyễn Hùng Bình, Đội trưởng Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân cho chúng tôi biết: "Âu tàu ở đảo Song Tử Tây bắt đầu hoạt động từ tháng 3-2009. Đây là sự quan tâm lớn của Đảng, Nhà nước đối với ngư dân khai thác, đánh bắt hải sản trên vùng biển Trường Sa. Đơn vị tổ chức thi công âu tàu là Công ty Lũng Lô thuộc Binh chủng Công binh cùng sự giúp đỡ công sức của quân, dân  xã đảo Song Tử Tây. Âu tàu có sức chứa khoảng 100 tàu cá loại công suất dưới 400CV trở xuống. Ngay sau khi âu tàu được khánh thành, cấp ủy, chính quyền địa phương phối hợp với Đoàn M28 Hải quân thành lập Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân, nhằm tổ chức các dịch vụ hỗ trợ người dân hoạt động trên vùng biển".

Nhiệm vụ của Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân là tổ chức cung ứng nhiên liệu, nước ngọt và giúp dân sửa chữa các sự cố tàu thuyền; tổ chức tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn; hướng dẫn, giúp đỡ việc khám, chữa bệnh phục vụ ngư dân làm ăn, khai thác thủy sản; đồng thời là lực lượng phối thuộc với quân và dân trên xã đảo bảo vệ vững chắc chủ quyền quốc gia.

Điều đặc biệt đối với hoạt động của Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân là: Tuy hoạt động theo hình thức dịch vụ, nhưng mục tiêu chủ yếu nhằm hỗ trợ tốt nhất cho ngư dân làm ăn, khai thác hải sản, mà không đặt giá trị lợi nhuận thành mục đích cao nhất. Qua khảo sát, chúng tôi được biết, giá nhiên liệu bán tại đảo bằng giá bán trên đất liền, ngoài ra, ngư dân còn được cấp nước ngọt và sửa chữa miễn phí, trừ khi thay thế các thiết bị mới. Tuy nhiên, giá thay thế các thiết bị mới cũng bằng giá bán trên thị trường trong đất liền.

Ấm lòng ngư dân

Trong vòng một năm qua, hoạt động dịch vụ nghề cá nhân dân trên âu tàu xã đảo Song Tử Tây đã cung cấp, phục vụ các tàu đánh cá của ngư dân khoảng 15.000 lít nhiên liệu, cùng nhiều mặt hàng nhu yếu phẩm sinh hoạt, cấp nước ngọt và sửa chữa cho hàng trăm lượt tàu thuyền đánh cá trên khu vực biển Trường Sa. Ông Phạm Tĩnh, Thuyền trưởng tàu KH92169TS, sau khi được cán bộ, nhân viên Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân xã đảo Song Tử Tây sửa chữa tàu miễn phí, cảm động nói: “Khi còn ở trong đất liền, tôi có nhận được tờ rơi tuyên truyền về dịch vụ hỗ trợ ngư dân trên quần đảo Trường Sa. Mừng lắm, nhưng tôi vẫn thấy lo. Tôi lo không biết chất lượng sửa chữa, bảo dưỡng và trách nhiệm giúp đỡ người dân của đội dịch vụ này thế nào. Nhưng bây giờ gặp sự cố, được cán bộ, nhân viên trong đội sửa chữa miễn phí, lại còn mua hộ cả gạo, dầu mà giá chỉ bằng giá trong đất liền, tôi và nhiều ngư dân khác thật sự thấy vui, thực sự yên tâm làm ăn. Thế là từ nay, chúng tôi đã có một địa chỉ tin cậy để yên tâm đánh bắt hải sản xa bờ”.

Không chỉ là các dịch vụ hỗ trợ, ngư dân trên quần đảo Trường Sa, cán bộ, nhân viên Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân còn tham gia cứu hộ, cứu nạn, cấp cứu ngư dân chẳng may bị ốm đau, gặp rủi ro trên biển. Ngay trong những ngày đầu năm 2010, tàu KH 5526TS do ông Nguyễn Xuân Vũ làm thuyền trưởng đang đánh bắt trên ngư trường Trường Sa thì có một thuyền viên bị bệnh khớp tái phát, gây sốt. Nhận được thông tin, Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân đã hướng dẫn cho tàu chuyển hướng về Song Tử Tây và đưa người bệnh tới trạm xá của xã điều trị. Sau ít ngày điều trị, ngư dân này đã trở về tàu tham gia lao động bình thường. Câu chuyện nghe ra khá đơn giản, nhưng hiệu quả kinh tế mang lại rất cao, bởi nếu không có sự giúp đỡ của Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân, tàu KH5526TS phải hủy cả chuyến đi để đưa bệnh nhân trở về đất liền điều trị như trước đây.

Bác sĩ Mai An Giang, Trạm trưởng Trạm y tế xã Song Tử Tây cho biết: “Chỉ trong vòng một năm trở lại đây, chúng tôi đã khám bệnh, cấp cứu hàng trăm ngư dân tham gia đánh cá trên quần đảo Trường Sa. Đây là con số đột biến so với trước khi có hoạt động dịch vụ hỗ trợ ngư dân. Nhiều ca cấp cứu như đau ruột thừa, cá biển cắn gây chấn thương nặng… trước đây các tàu không có sự lựa chọn nào khác phải chở bệnh nhân vào đất liền, nhưng đến nay, thông qua sự hướng dẫn, giúp đỡ của Đội dịch vụ hậu cần nghề cá nhân dân, chúng tôi đều đã xử lí kịp thời, đạt hiệu quả cao”.

Tuy nhiên, qua tìm hiểu, chúng tôi nhận thấy, dù đã mang lại rất nhiều tiện ích, nhưng việc hỗ trợ, giúp đỡ ngư dân bán sản phẩm vẫn còn bộc lộ một số hạn chế. Thực tế, sản phẩm do ngư dân khai thác bán được tại âu tàu còn rất ít. Bởi chưa có nhiều tàu thuyền từ đất liền ra tổ chức mua hải sản của ngư dân ngay tại âu tàu, mà nếu có thì giá mua cũng khá rẻ. “Từ ngày có dịch vụ, hoạt động của ngư dân trên quần đảo Trường Sa đã sôi động hơn rất nhiều, nhưng người dân vẫn mong có dịch vụ kho đông lạnh để cất giữ sản phẩm đánh bắt và cần hơn là dịch vụ thu mua để không bị ép giá. Riêng với những người làm công tác hỗ trợ như chúng tôi thì mong được đầu tư thêm một số trang thiết bị sửa chữa đồng bộ, hiện đại để hỗ trợ đồng bào tốt hơn” – anh Nguyễn Hùng Bình nói.

Bài và ảnh: HỒNG HẢI