QĐND Online – Ngày 16-4, tại Bắc Giang, thực hiện chỉ đạo của Tổng cục Chính trị, Báo Quân đội nhân dân và Sư đoàn 3 (Quân khu 1) phối hợp tổ chức tọa đàm thực hiện Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ” với chủ đề: “Tiếp nối truyền thống, đoàn kết lập công”. Các đại biểu và đông đảo cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 3 đã sôi nổi thảo luận, cùng phân tích sâu sắc truyền thống “bám đất, bám dân” của Sư đoàn 3 anh hùng cũng như những biện pháp khắc phục khâu yếu, việc khó nhằm nâng cao sức mạnh chiến đấu của Sư đoàn trong tình hình hiện nay.

Khách mời cuộc tọa đàm có các đồng chí: Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn, Cục trưởng Cục Tuyên huấn (Tổng cục Chính trị); Thiếu tướng Trần Xuân Quang, Phó chính ủy Quân khu 1; Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Tiến, nguyên Phó chính ủy Sư đoàn 3; đại biểu cựu chiến binh, lãnh đạo tỉnh Bắc Giang và huyện Chi Lăng (Lạng Sơn) và đại diện một số cơ quan, đơn vị thuộc Tổng cục Chính trị và Quân khu 1. Trung tướng Lê Phúc Nguyên, Tổng biên tập Báo Quân đội nhân dân và Đại tá Hà Quang Vinh, Sư đoàn trưởng Sư đoàn 3, chủ trì cuộc tọa đàm.

Rạng ngời truyền thống “bám đất, bám dân”

Năm 2014 là năm có nhiều ngày kỷ niệm lớn của đất nước, quân đội, trọng tâm là kỷ niệm 60 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, 70 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam... Đây chính là dịp để mỗi tập thể, cá nhân trong quân đội phát huy truyền thống, bản chất tốt đẹp Bộ đội Cụ Hồ, đẩy mạnh Phong trào thi đua quyết thắng; thực hiện có hiệu quả Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) về xây dựng Đảng gắn với việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, phấn đấu hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ, xứng đáng là đội quân chiến đấu, lực lượng chính trị trung thành, tin cậy của Đảng, Nhà nước và nhân dân. Thiết thực chào mừng các ngày lễ lớn trong năm 2014, Thường vụ Quân ủy Trung ương đã ban hành Chỉ thị số 788, phát động Cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ” (CVĐ).

Phát biểu đề dẫn cuộc tọa đàm, Trung tướng Lê Phúc Nguyên khẳng định: Sở dĩ Báo Quân đội nhân dân chọn Sư đoàn 3- Sao Vàng là đơn vị đầu tiên trong toàn quân để tổ chức tọa đàm về CVĐ, bởi Sư đoàn có những trang sử truyền thống rất hào hùng, rất đỗi tự hào, với truyền thống “bám đất, bám dân” ngay từ ngày đầu thành lập (2-9-1965); 10 năm liên tục chiến đấu ở địa bàn Khu 5 ác liệt nhất, trực tiếp đối đầu với những đơn vị chủ lực hùng mạnh, tinh nhuệ nhất của Mỹ-ngụy và lính đánh thuê nước ngoài. Chiến công của Sư đoàn rất lừng lẫy, song sự hy sinh, mất mát cũng hết sức to lớn, với hơn 22.000 liệt sĩ, hơn 10.000 thương binh. Và chỉ còn hơn một năm nữa, Sư đoàn sẽ kỷ niệm tròn 50 năm  xây dựng, chiến đấu, trưởng thành.

Trung tướng Lê Phúc Nguyên nhấn mạnh: Cuộc tọa đàm sẽ tập trung vào hai vấn đề lớn: Làm rõ giá trị truyền thống qua những chặng đường xây dựng, chiến đấu, trưởng thành, cùng những chiến công, thành tích của sư đoàn và các đơn vị suốt gần 50 năm qua; công tác tổ chức giáo dục, phát huy truyền thống trong thực hiện CVĐ “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ” ở Sư đoàn 3. Từ giá trị truyền thống đó làm sao khơi dậy lòng tự hào, phát huy truyền thống, gắn với khắc phục khâu yếu, mặt yếu, việc khó, xây dựng ý chí quyết tâm cao, tạo khí thế mới, chuyển biến mới, vươn lên lập những thành tích, chiến công mới, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao của cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 3.

Trung tướng Lê Phúc Nguyên và Đại tá Hà Quang Vinh chủ trì tọa đàm

Ý kiến mở màn cuộc tọa đàm, Thượng tá Lê Quang Bền, Phó chính ủy Sư đoàn 3 đã đi sâu làm rõ truyền thống “Trung dũng, kiên cường, bám đất, bám dân, tự lực tự cường, đoàn kết - chiến thắng” của Sư đoàn 3 Sao Vàng. Đồng chí cho rằng, truyền thống Sư đoàn có 4 chữ vàng “bám đất, bám dân”. Truyền thống ấy không phải là "cổ vật" trưng bày trong bảo tàng, mà là “phẩm chất”, là “dòng máu” đầy sức sống nối tiếp nhau chảy mãi qua các thế hệ. Thời chống Mỹ, Sư đoàn có các “trung đoàn trong lòng đất”, 3 trung đoàn thuộc Sư đoàn mang tên 3 huyện mà các trung đoàn bám trụ và giải phóng của tỉnh Bình Định là Hoài Ân, An Lão, Tây Sơn. Đặc biệt, có huyện được giải phóng gần như hoàn toàn, sớm nhất ở miền Nam (huyện An Lão) từ năm 1964. Địch càn quét, đánh phá ác liệt, nhưng không tái lập được chính quyền tại đây cho đến khi giải phóng hoàn toàn miền Nam. Nhân dân địa phương đã che chở, cưu mang, chắt chiu từng củ sắn, củ khoai để nuôi dưỡng sư đoàn. Có bà má đã vắt chính sữa mình để nuôi thương binh… Trong kháng chiến chống Mỹ xâm lược và chiến tranh bảo vệ biên giới, Sư đoàn đánh hơn 5.600 trận; “dòng máu” của 32.000 thương binh, liệt sĩ thuộc Sư đoàn đã đổ xuống để quê hương thanh bình, no ấm và đổi mới như hôm nay… Hàng chục năm qua Sư đoàn đóng quân ở ngoài Bắc, xa tỉnh Bình Định hàng nghìn cây số, nhưng tình cảm của sư đoàn với cấp ủy, chính quyền, nhân dân tỉnh Bình Định và các huyện nơi chiến trường xưa vẫn rất gắn bó, sâu nặng, nghĩa tình…

Cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 3 hào hứng tham gia tọa đàm

Một phóng sự ngắn của Điện ảnh Quân đội về lịch sử chiến đấu của Sư đoàn 3 đã khiến các đại biểu dự tọa đàm lặng đi trong xúc động. Trung tướng Lê Phúc Nguyên đã khái quát, lịch sử Sư đoàn là minh chứng sống động thực hiện lời dạy của Bác Hồ: “Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng”. Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Tiến, nguyên Phó chính ủy Sư đoàn trong những năm 1971-1973 ôn lại kỷ niệm về sư đoàn trong những năm tháng khói lửa đạn bom, những trận đánh khốc liệt, lập nên những chiến công vang dội. Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Tiến cho biết: Về thăm lại Sư đoàn, kỷ niệm chiến trường xưa trỗi dậy trong ông. Ông đã tranh thủ đi gặp cán bộ, chiến sĩ hiện nay để tìm hiểu về sự tiếp nối truyền thống đơn vị. Đến nay, đã 85 tuổi, sau hàng chục năm ông mới lý giải thấu đáo về sức mạnh Sư đoàn. Năm 1972, đơn vị ông tiến công một chi khu quân sự của địch, bắt 9000 tù binh trong điều kiện vũ khí trang bị ít ỏi. Đánh công kiên thì không đủ lực, đánh đặc công thì không diệt hết được địch. Bàn đi bàn lại, chỉ huy kết luận sẽ đánh phối hợp, dùng Tiểu đoàn 40 đặc công đánh mật tập, rồi mới dùng bộ binh đánh xung hỏa lực. Lúc đó ông là chủ nhiệm chính trị sư đoàn, đặc phái viên của cấp trên về làm công tác tư tưởng cho bộ đội. Qua bàn bạc dân chủ, chiến sĩ thẳng thắn khẳng định phương án đó không chắc ăn, chiến sĩ kiến nghị, công sự của địch rất vững chắc khiến hai lối đánh sẽ triệt tiêu nhau, chắc chắn không thành công. Cấp trên đã lắng nghe và xây dựng cách đánh mới. Từ đó, bộ đội hăng say luyện tập, có chiến sĩ đã luyện đi luyện lại động tác đứng dậy bắn B40 ngay để  chấp nhận hy sinh nhưng vẫn tiêu diệt được lô cốt địch.

Đại tá Nguyễn Lư, nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 3 chia sẻ với cán bộ, chiến sĩ về tinh thần quyết chiến, quyết thắng của thế hệ bộ đội chống Mỹ. Trong cuộc chiến đấu bảo vệ huyện Hoài Ân (Bình Định) mới giải phóng năm 1972, Toàn tiểu đoàn của ông chỉ 81 người, tiểu đoàn địch có 500 tên. Chỉ huy tiểu đoàn đã thông báo rõ tình hình cho chiến sĩ biết để thảo luận và xác định cách đánh bằng xung hỏa lực kết hợp. Mỗi người tình nguyện mang 2 khẩu súng vào trận đánh. Đại đội trưởng Đỗ Văn Đạo, còn rất trẻ, dù đã nhận quyết định ra Bắc để đi đào tạo cơ bản, hôm đó vẫn xin ở lại chiến đấu. Đồng chí Đạo đã anh dũng hy sinh và được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân. Bài học Đại tá Nguyễn Lư rút ra là cần xây dựng, đề cao ý chí, tinh thần quyết đánh, quyết thắng; lấy ít thắng nhỏ cho bộ đội ở mọi nơi, mọi lúc.

Dân chủ để bộ đội “cống hiến tài năng”

Từ ý kiến Đại tá Nguyễn Lư, Trung tướng Lê Phúc Nguyên cho rằng, câu chuyện truyền thống cho thấy, chỉ có dân chủ thì mới có sáng kiến. CVĐ hiện nay đề cao “cống hiến tài năng”, nhưng tài năng chỉ xuất hiện khi chúng ta đề cao dân chủ, sáng tạo ra những cách làm mới. Vậy hiện nay, khi Sư đoàn 3 triển khai CVĐ thì cần phải phát huy truyền thống, thực hành dân chủ như thế nào ?

Thượng tá Lê Quang Bền cho rằng: Để phát huy truyền thống, Sư đoàn triển khai đồng bộ các giải pháp, trong đó coi trọng giáo dục truyền thống với nhiều hình thức phong phú. Từ tuyên truyền thống qua hệ thống truyền thanh nội bộ, tham quan bảo tàng, nhà truyền thống; đưa vào bài giảng chính trị, quân sự hằng ngày; thông qua hoạt động thực tiễn nhất là hoạt động tri ân, hoạt động dân vận, giúp đỡ nhân dân… Các biện pháp đó đã giúp mỗi cán bộ, chiến sĩ thấm thía truyền thống Sư đoàn, “bám đất, bám dân” ngay từ ngày đầu về đơn vị.

Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Tiến, nguyên Phó Chính ủy Sư đoàn 3, phát biểu "truyền lửa" tại buổi tọa đàm.

Thượng tá Ngô Hồng Thái, Chính ủy Trung đoàn 2 đã làm sâu sắc thêm kết quả công tác giáo dục truyền thống. Trung đoàn 2 đã kiên trì bám trụ chiến đấu trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, được mang tên truyền thống là An Lão-địa bàn mà hàng nghìn liệt sĩ Trung đoàn đã hy sinh khi bám đất, bám dân, càng đánh, càng mạnh nhờ sự đùm bọc, tiếp sức của nhân dân. Hiện nay, mô hình giáo dục truyền thống thông qua khuôn viên “Dấu chân Trung đoàn” mang hình Tổ quốc, trồng cây trắc bách diệp, trồng cây lá đỏ và các địa danh mà đơn vị đã đi qua đã giúp việc giáo dục truyền thống thu được hiệu quả rất cao. Trung đoàn đã xa quê hương Bình Định 38 năm nhưng nay trở lại vẫn nghe các cháu học sinh nhắc về Trung đoàn. Một bài hát mà nhân dân lưu truyền từ thời chiến, nay được Trung đoàn nghe dân hát lại và phổ biến cho thế hệ cán bộ, chiến sĩ hiện nay.

Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn, Cục trưởng Cục Tuyên huấn, thừa ủy quyền của Thủ trưởng Tổng cục Chính trị phát biểu đã biểu dương và hoan nghênh cuộc tọa đàm. Đồng chí cho biết đây là cuộc tọa đàm đầu tiên để cụ thể hóa, đưa Chỉ thị 788 của Thường vụ Quân ủy Trung ương vào cuộc sống. Nói đến Bộ đội Cụ Hồ là nói đến chiến công, nói đến thành tích chiến đấu. Nói đến Khu 5, đến Sư đoàn 3 là nói đến truyền thống “trung dũng, kiên cường, bám đất, bám dân” nhưng đó cũng là truyền thống Quân khu 1. Vì Quân đội ta là quân đội của dân, luôn tự lực, tự cường để chiến đấu vì dân. Ngày nay càng phải như vậy, mỗi đơn vị cần đề cao tự lực, tự cường để hoàn thành nhiệm vụ.

Trung  tướng Nguyễn Thanh Tuấn phát biểu

Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn cũng ôn lại kỷ niệm một thời chiến đấu trên chiến trường Khu 5, đơn vị ông đã đề cao dân chủ, lắng nghe phát hiện của chiến sĩ, kịp thời chuyển hướng tiến công chủ yếu, tổ chức tiến hành chiến đấu thắng lợi, tiêu diệt cả một tiểu đoàn địch. Từ đó cho thấy, trong chiến đấu, nếu không phát huy dân chủ thì xương máu bộ đội bỏ ra rất lớn. Điều này đặt ra đòi hỏi của cán bộ, chỉ huy hiện nay; phải tự hỏi mình đã dân chủ chưa, đã tin tưởng vào bộ đội chưa ? CVĐ hiện nay cũng là một lời nhắc nhở cán bộ các cấp coi trọng dân chủ, tôn trọng cấp dưới, chỉ huy quyết đoán trên cơ sở đồng thuận của cả đơn vị. Dân chủ là một yếu tố quan trọng làm nên truyền thống đoàn kết bách chiến, bách thắng của quân đội ta. Ngày nay, quan niệm về “cống hiến tài năng”, chính là mỗi cán bộ, chiến sĩ hoàn thành tôt nhất nhiệm vụ, chức trách của mình.

Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn cũng đề nghị Sư đoàn 3 chú ý 4 nội dung trong Chỉ thị 788, đó chính là sự cụ thể hóa Chỉ thị 03 của Bộ Chính trị về tiếp tục học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

Tiếp nối ý kiến Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn, Đại tá Hà Quang Vinh, Sư đoàn trưởng đã khái quát tình hình thực hiện CVĐ ở Sư đoàn 3 hiện nay. Đồng chí cho biết, là Sư đoàn đủ quân, sư đoàn vinh dự được Bộ giao nhiệm vụ làm công tác rà phá bom mìn, làm sạch môi trường đất đai vùng biên giới phía Bắc, trả lại cuộc sống thanh bình cho nhân dân. Bên cạnh đó, các nhiệm vụ huấn luyện, SSCĐ, phòng, chống lụt bão, Sư đoàn luôn hoàn thành tốt. Trong thời bình, Sư đoàn vẫn có những chiến sĩ hy sinh khi làm nhiệm vụ chống bão cứu dân. Truyền thống phát huy dân chủ được chỉ huy Sư đoàn coi trọng, các cuộc diễn tập từ cấp tiểu đội đến cấp sư đoàn có sử dụng binh hỏa lực đều được tổ chức dân chủ quân sự chặt chẽ. Sư đoàn nổi bật trong toàn quân về phương châm “hỏa lực bắn đúng tầm” trong diễn tập hiện nay. Về truyền thống tự lực, tự cường, Sư đoàn luôn coi trọng tăng gia sản xuất, bảo đảm bữa ăn bộ đội, thể hiện tình thương yêu bộ đội bằng chính các hành động cụ thể. Truyền thống “bám đất, bám dân” được tiếp nối bền chắc, các hoạt động giúp dân đã xây đắp tình cảm quân dân bền chặt, bộ đội hành quân đến đâu, người dân niềm nở tiếp đón, mang nhiều quà bánh đến “khao quân”. Tình cảm của nhân dân là nguồn cổ vũ, động viên toàn Sư đoàn tiếp tục đẩy mạnh CVĐ.

Là đại biểu tỉnh Lạng Sơn dự tọa đàm, đồng chí Lê Thị Thanh Nhàn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Lạng Sơn đã làm rõ hơn sự tiếp nối truyền thống “bám đất, bám dân” của Sư đoàn 3 hiện nay. Đồng chí cho biết, nhưng năm qua, cấp ủy, chính quyền và nhân dân các dân tộc tỉnh Lạng Sơn đã đoàn kết chặt chẽ với cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 3. Truyền thống “bám đất, bám dân” của Sư đoàn 3 hiện nay được kế thừa, phát huy rộng rãi, thể hiện rõ nét qua hoạt động dân vận của Sư đoàn trên quê hương Lạng Sơn. Sư đoàn đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương làm tốt công tác tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước. Hai năm qua, Sư đoàn đóng góp 18.000 ngày công làm đường giao thông nông thôn, cùng những công trình trị giá hàng trăm triệu đồng. Nơi nào đèo cao, vực sâu, khó thi công, có bộ đội Sư đoàn 3 tham gia thi công. Đó là những việc làm sâu đậm nghĩa tình quân dân mà nhân dân Lạng Sơn luôn trân trọng và ghi nhận. Nhân dân Lạng Sơn tự hào về Sư đoàn 3 và luôn xem Sư đoàn 3 là đơn vị của mình.

Thiếu tướng Trần Xuân Quang, Phó chính ủy Quân khu 1 khẳng định: Thực hiện Chỉ thị 788 là dịp để khơi dậy lòng tự hào, ý chí quyết chiến, quyết thắng vượt mọi khó khăn, gian khổ; tạo bước chuyển biến rõ nét trong xây dựng sức mạnh tổng hợp của mỗi đơn vị. Sư đoàn 3 nói riêng, Quân khu 1 nói chung, còn có niềm tự hào về Việt Bắc, an toàn khu của cách mạng Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp, là nơi ra đời đội du kích Bắc Sơn, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân, những tổ chức tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam. Đồng chí đề nghị Sư đoàn tiếp nối “dòng máu anh hùng”, luôn rèn luyện bộ đội có ý chí, có kỷ luật thép để sẵn sàng nhận và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ; coi trọng phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương xây dựng địa bàn có an ninh chính trị vững chắc. Đồng chí cũng chỉ rõ: Sư đoàn 3 năm nào cũng hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị nhưng duy trì kỷ luật vẫn còn là một khâu yếu. Làm chuyển biến tình hình chấp hành kỷ luật chính là việc làm thiết thực để Sư đoàn hưởng ứng CVĐ.

Các đại biểu trao đổi tại buổi tọa đàm

Kết luận cuộc tọa đàm, Trung tướng Lê Phúc Nguyên hoan nghênh 15 ý kiến phát biểu tại hội nghị. Các ý kiến đã phân tích sâu sắc ý nghĩa CVĐ của Thường vụ Quân ủy Trung ương tổ chức. Đồng chí khái quát lịch sử Sư đoàn 3 là lịch sử “Trên tin, bạn mến, dân thương, kẻ thù khiếp sợ”. Chủ đề “Tiếp nối truyền thống, đoàn kết lập công” đã làm sống lại và khẳng định truyền thống, khẳng định “dòng máu anh hùng” của Sư đoàn 3, của Khu 5, của Quân khu Việt Bắc và của Quân đội nhân dân Việt Nam luôn chảy mãi. Cả hai nội dung “phát huy truyền thống” và “cống hiến tài năng” đều được làm rõ trong tọa đàm, nhất là nội dung “cống hiến tài năng” không phải đòi hỏi mỗi cán bộ, chiến sĩ phải có tài năng xuất chúng mà chỉ cần phát huy dân chủ, đóng góp tích cực vào việc xây dựng đơn vị, hoàn thành nhiệm vụ được giao. Muốn có sáng tạo phải có dân chủ, vì vậy việc phát huy vai trò các tổ chức chỉ huy, tổ chức đảng, đoàn, hội đồng quân nhân trong mỗi đơn vị khi triển khai CVĐ là rất quan trọng. Rõ ràng, việc triển khai CVĐ đã đem lại những kết quả bước đầu rất quan trọng, giúp chúng ta tràn đầy tin tưởng vào thành công của CVĐ. Vì CVĐ kéo dài từ nay đến năm 2020 nên các đơn vị phải thường xuyên coi trọng giáo dục truyền thống, thường xuyên vun đắp ý chí quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân. Chỉ có như vậy CVĐ mới không bị “đầu voi, đuôi chuột” và thực sự đem lại nguồn sinh khí mới trong đời sống của cán bộ, chiến sĩ. Giá trị của cuộc tọa đàm hôm nay sẽ đem lại nhiều kinh nghiệm quý để triển khai rộng rãi trong toàn quân, góp phần làm thấm sâu, lan tỏa các giá trị cao quý của Bộ đội Cụ Hồ đến thế hệ hôm nay và mai sau.

(Xem CLip)

Hồng Hải – Duy Đông (tổng thuật)