Dám đánh vì biết thắng

“Thư vào Nam” tập hợp thư và một số bức điện của đồng chí Lê Duẩn gửi các đồng chí lãnh đạo các chiến trường miền Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Đọc “Thư vào Nam”, chúng ta thấy rõ phương pháp tư duy khoa học, sáng tạo giải quyết kịp thời những vấn đề thực tiễn đang đặt ra của đồng chí Lê Duẩn.

Quyết tâm đánh Mỹ

Trong những bức thư vào Nam đầu tiên, quyết tâm “mở rộng căn cứ địa, xây dựng lực lượng vũ trang để đẩy phong trào cách mạng tiến lên” được đồng chí Lê Duẩn khẳng định và trình bày rõ thêm để các đồng chí Nam bộ có sự nhất trí hơn nữa. Đồng chí khẳng định con đường tiến lên của cách mạng miền Nam là con đường của Việt Nam.

Sự phân tích toàn diện và đúng đắn những điểm yếu, điểm mạnh, những âm mưu và khả năng, những ý đồ và thủ đoạn của đối phương cho phép đồng chí Lê Duẩn kết luận một cách bình tĩnh và tự tin rằng Mỹ không mạnh như người ta tưởng, nhân dân Việt Nam có khả năng đánh Mỹ và thắng Mỹ. Quyết tâm đánh Mỹ và thắng Mỹ được xác định trên sự phân tích đúng đắn ấy đã vượt qua tâm lý e ngại, phân vân… khi cho rằng con đường đối đầu với Mỹ, đánh Mỹ là phiêu lưu mạo hiểm. Đương nhiên không dừng lại ở quyết tâm mà phải có “chiến lược, sách lược” phù hợp để biến quyết tâm thành hiện thực.

Những sáng tạo trong quá trình chỉ đạo chiến tranh

Một trong những sáng tạo độc đáo trong quá trình chỉ đạo chiến tranh cách mạng của đồng chí Lê Duẩn đã được lịch sử ghi nhận là quan điểm tổng hợp. Quan điểm này đã được vận dụng nhuần nhuyễn trên chiến trường miền Nam với một chiến lược tổng hợp, kết hợp đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang, kết hợp đấu tranh quân sự với đấu tranh ngoại giao; kết hợp khởi nghĩa của quần chúng và chiến tranh cách mạng; đánh địch trên cả ba vùng chiến lược, với ba mũi giáp công; kết hợp chiến tranh du kích với chiến tranh chính quy: Thực hiện làm chủ để tiêu diệt địch, tiêu diệt địch để làm chủ; “phải căng địch ra bằng phong trào chiến tranh du kích thật mạnh và rộng khắp, đồng thời tập trung bộ đội chủ lực chuẩn bị đủ lực lượng dự bị chiến lược, mở những chiến dịch tiến công đánh những đòn tiêu diệt lớn ở những chiến trường có lựa chọn và được chuẩn bị tốt, những đòn có ý nghĩa quyết định ở những thời điểm quyết định…”; nắm vững phương châm đánh lâu dài nhưng biết tạo thời cơ và chớp thời cơ để tiến lên tổng tiến công và nổi dậy giành thắng lợi cuối cùng…

Biết cách thắng từng bước cho đúng cũng là một quan điểm sáng tạo của đồng chí Lê Duẩn trong suốt quá trình cùng tập thể Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương lãnh đạo, chỉ đạo cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Phương châm chiến lược đúng đắn đó được đồng chí Lê Duẩn tổng kết và chỉ đạo thực hiện một cách nhất quán cũng là hình ảnh rõ nét của phương pháp cách mạng Việt Nam, là sự kế tục và thực hiện thành công tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào”.

Những cuộc tiến công chiến lược của quân và dân ta đều gắn liền với sự nhạy bén, sắc sảo trong chỉ đạo chiến lược của Bộ Chính trị, trong đó có vai trò to lớn của đồng chí Lê Duẩn, từ lựa chọn thời điểm tiến công, hướng tiến công chủ yếu, cách thức tổ chức tiến công…; từ những nhận định chính xác về tình thế và so sánh lực lượng “để đề ra phương hướng và nhiệm vụ chiến lược nhằm làm thất bại mục đích chính trị của Mỹ và đánh thắng lực lượng quân sự của chúng”; “tiếp tục tiêu diệt và làm tan rã quân ngụy… đồng thời phải đánh bại quân Mỹ, bẻ gẫy lực lượng nòng cốt của chiến tranh xâm lược”. Trên từng chiến trường cụ thể, với những nhiệm vụ cụ thể, đồng chí Lê Duẩn yêu cầu xác định rõ những đối tượng tác chiến cụ thể và nhiệm vụ, khả năng của các chiến trường, thậm chí “đi vào từng chiến trường nhỏ hơn nữa, cũng như đi vào từng trận chiến đấu”, chúng ta phải căn cứ vào tình hình cụ thể “mà đề ra loại quân nào là đối tượng tác chiến cụ thể và định cách đánh của ta”.

Tích cực thực hiện chủ trương đó, quân và dân miền Nam đã đánh thắng địch trên cả ba mặt: tiêu diệt lực lượng quân sự của địch, làm thất bại mục đích chính trị của chiến tranh xâm lược và làm thất bại chiến lược quân sự của Mỹ-điều này đã được đồng chí Lê Duẩn nêu lên thành mục tiêu cuộc đấu tranh từ những ngày đầu xác định quyết tâm và phương pháp đánh Mỹ.

Nắm bắt thời cơ, tạo bất ngờ

Đồng chí Lê Duẩn cùng Bộ Chính trị đã dự kiến đúng khả năng Mỹ đưa quân vào miền Nam, chuyển từ “chiến tranh đặc biệt” sang “chiến tranh cục bộ”. Tháng 11-1965, đồng chí Lê Duẩn nhận định: “Khả năng kiềm chế địch và thắng địch ở miền Nam là hiện thực”. Đó là cơ sở để Đảng ta hình thành quan điểm: Cương quyết đánh Mỹ nhưng không quốc tế hóa cuộc đụng đầu Việt-Mỹ. Những nhận định quan trọng này là cơ sở để đồng chí Lê Duẩn cùng Bộ Chính trị hạ quyết tâm và quyết định phương hướng cho cuộc kháng chiến chống Mỹ của nhân dân ta tiến lên từng bước: Đánh thắng các cuộc hành quân “tìm diệt” của quân Mỹ trong hai mùa khô 1965-1966; 1966-1967, đẩy quân Mỹ vào thế sa lầy trên chiến trường; Bất ngờ mở cuộc tổng tấn công Tết Mậu Thân 1968, buộc Mỹ phải xuống thang chiến tranh, mở ra cục diện vừa đánh vừa đàm, đẩy quân Mỹ phải rút hết về nước; Đánh bại chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh”; đánh bại âm mưu mở rộng chiến tranh ra phạm vi toàn Đông Dương của Mỹ…

Cuộc tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân 1975 toàn thắng là đỉnh cao thành công nổi bật về nghệ thuật nắm thời cơ, từ thời cơ này tiến lên tạo ra và nắm lấy thời cơ tiếp theo, liên tục, kiên quyết với khẩu hiệu “Thần tốc, táo bạo, bất ngờ” để tạo ra và giành lấy thời cơ cuối cùng kết thúc chiến tranh một cách kịp thời, trọn vẹn và có lợi nhất.

Những bức thư vào Nam của đồng chí Lê Duẩn trải suốt khoảng thời gian hơn 14 năm, tới những địa chỉ chiến trường trong những thời điểm nóng bỏng nhất ở đó. Đọc lại “Thư vào Nam”, nhìn lại quá trình cách mạng giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, chúng ta thấy sự nhạy bén, chính xác, kịp thời nắm bắt thời cơ chiến lược trong kháng chiến chống Mỹ của Đảng ta được bồi đắp từ kinh nghiệm của Cách mạng Tháng Tám 1945, từ những kinh nghiệm trong kháng chiến chống Pháp, được soi sáng bởi tư tưởng Hồ Chí Minh, nhưng trong đó không thể không nhắc đến vai trò xuất sắc của một nhãn quan sáng suốt, một trí tuệ lớn, một tư duy cách mạng sáng tạo dựa trên một lập trường cách mạng kiên định, một ý chí quyết tâm sắt đá đấu tranh đến thắng lợi cuối cùng cho dân tộc của đồng chí Bí thư thứ nhất Lê Duẩn.

(Trích trong bài rút từ tác phẩm “Lê Duẩn-Thư vào Nam” NXB Quân đội nhân dân, năm 2005).

NGÔ VƯƠNG ANH