Chưa giải quyết được sự chồng chéo

QĐND Online - Nhiều vấn đề đã phát sinh từ khi thực hiện Luật Thanh tra (năm 2004) đặt ra đòi hỏi cấp thiết phải sớm sửa đổi. Dự thảo Luật Thanh tra (sửa đổi) ra đời nhận được sự đồng tình, ủng hộ cao của xã hội. Nhiều nội dung sửa đổi đã phù hợp hơn với thực tế, tuy nhiên, cũng còn một số nội dung khiến cử tri, đại biểu Quốc hội băn khoăn và chưa thu được sự nhất trí cao…

Cần phân định rõ quyền hạn, nhiệm vụ của các cơ quan thanh tra

Buổi thảo luận ở tổ của tổ TP Hồ Chí Minh chiều 1-6 đã diễn ra đặc biệt sôi nổi. Vấn đề phân rõ chức năng, quyền hạn của các tổ chức, đơn vị thanh tra được các đại biểu đề cập đến nhiều lần.

Đại biểu Ngô Minh Hồng phát biểu ý kiến

Đại biểu Ngô Minh Hồng  cho rằng: quy định thanh tra hành chính là thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và thanh tra chuyên ngành là thanh tra việc thực hiện pháp luật chuyên ngành đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân là không rõ ràng. Bởi vì xét về mặt khái niệm thì pháp luật chuyên ngành nằm trong nội hàm khái niệm pháp luật. Còn xét về mặt thực tiễn thì rất khó xác định được ranh giới giữa pháp luật và pháp luật chuyên ngành. Do vậy, quy định như dự thảo luật là chưa rõ ràng, chưa khắc phục được những bất cập trong luật hiện hành, thậm chí làm rối thêm, khi tiến hành thanh tra, các cơ quan thanh tra sẽ rất dễ bị trùng lắp vừa gây lãng phí vừa kém hiệu quả.

Đại biểu Trần Hoàng Thám  tỏ rõ quan điểm: tôi thấy chưa yên tâm với dự thảo Luật Thanh tra (sửa đổi). Dự thảo luật vẫn chưa nâng cao được công tác chống tiêu cực, tham nhũng. Tính độc lập và chủ động của thanh tra chưa được làm rõ. Trách nhiệm của thanh tra viên và thẩm quyền của họ còn chưa hợp lý, chưa phát huy được hiệu quả của công tác thanh tra. Chính vì chưa độc lập cao, thẩm quyền chưa rõ ràng nên thực tế thời gian qua nảy sinh tình trạng thanh tra đi làm rất tốt rồi kiến nghị biện pháp xử lý, nhưng thủ trưởng của đơn vị thanh tra đó lại chưa đồng ý, thậm chí đưa ra những quyết định thiếu tích cực. Thiết nghĩ, Quốc hội nên xem xét lại, nâng cao thẩm quyền của thanh tra trong việc thanh tra cũng như xử lý. Có như vậy mới bảo đảm được thanh tra hiệu quả, tránh tiêu cực. Nếu tiếp tục quy định như trong dự thảo luật thì thực tế không thay đổi được bao nhiêu so với luật hiện hành và như vậy thì chúng ta cần cân nhắc có nên thông qua dự thảo luật này hay không?

Nâng cao vai trò của toà hành chính

Ngoài việc chưa rõ ràng, chồng chéo giữa các lực lượng thanh tra, một số đại biểu cho rằng hiện công việc của thanh tra, nhất là thanh tra Chính phủ là quá nhiều. Nhiều cơ quan thanh tra đang gặp những vụ việc phức tạp, rất tốn thời gian mà chưa giải quyết được.

Buổi thảo luận ở tổ của tổ TP Hồ Chí Minh

Đại biểu Trần Du Lịch nêu quan điểm: Hiện nay, công việc của thanh tra quá nhiều, nhưng hiệu quả giải quyết chưa cao. Chúng ta ra luật sửa đổi một phần là để giải quyết tình trạng này, nhưng theo tôi, bộ máy thanh tra có mở ra cỡ nào đi nữa mà với cơ chế hoạt động và chức năng, quyền hạn như hiện nay thì vẫn không thể giải quyết được vấn đề trên. Thiết nghĩ, chúng ta cần nâng cao vai trò của toà hành chính. Những vụ việc  giữa người dân với chính quyền mà dây dưa, giải quyết phức tạp, kéo dài, nếu chúng ta chuyển sang toà án sẽ bảo đảm giải quyết nhanh và dưa điểm hơn. Mặt khác, chúng ta cần phải nhìn nhận rõ, bất cứ thành lập một cơ quan nhà nước nào, thì cơ quan nhà nước đó trong việc thực hiện quản lý nhà nước của mình đã có chức năng và quyền thanh tra. Thực tế cho thấy bộ, ngành nào cũng có chức năng thanh tra và khi làm tốt chức năng này thì sẽ không cần phải tổ chức, mở thêm những lực lượng thanh tra khác làm bộ máy thêm cồng kềnh. Khi đó, thanh tra Chính phủ sẽ chỉ thực hiện thanh tra việc thực hiện chức năng quản lý nhà nước và tuân thủ pháp luật của các cơ quan nhà nước mà thôi. Như vậy, công việc thanh tra Chính phủ sẽ không nặng như hiện nay và việc thanh tra cũng không bị chồng chéo.

Đại biểu Phạm Phương Thảo  tán thành ý kiến này và cho rằng: tính độc lập của thanh tra cần được quy định rõ ràng. Các bộ ngành đều có chức năng thanh tra, nên để bộ, ngành đó tự tổ chức thanh tra, tránh việc lập ra nhiều đơn vị thanh tra, gây ra chồng chéo vừa thiếu hiệu quả vừa tốn kém. Quốc hội cần cân nhắc quy định rõ ràng và phù hợp hơn, nếu giữ theo dự thảo Luật sẽ rất khó thực hiện và sẽ lại tiếp tục gặp những vấn đề, vướng mắc như luật hiện hành.