Chống suy giảm vẫn cam go

Suy thoái kinh tế toàn cầu ngày càng gây ảnh hưởng đến nền kinh tế Việt Nam. Chính phủ đã kịp thời đưa ra những giải pháp cấp bách nhằm ngăn chặn suy giảm kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội, trong đó đáng chú ý là các gói kích cầu lên tới nhiều tỷ USD.

Sau thành công của nỗ lực chống lạm phát năm 2008, cuộc chiến chống suy giảm kinh tế cũng đang được triển khai rất tích cực. Chính phủ đã đưa ra gói kích cầu kinh tế lên tới 160.000 tỷ đồng Việt Nam (gần 8 tỷ USD). Khoản kích cầu này sẽ có trọng tâm trước mắt là các cơ sở hạ tầng cấp bách mang lại sự phát triển cho từng vùng, ngành, chương trình nhà ở xã hội, nhà ở cho sinh viên, nhà ở các khu công nghiệp. Một khoản lớn dành để bù lãi suất. Chính phủ đã xác định nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2009 là phát huy sức mạnh tổng hợp, nỗ lực phấn đấu ngăn chặn suy giảm tăng trưởng kinh tế, duy trì tăng trưởng và đảm bảo an sinh xã hội.

Để thực hiện nhiệm vụ đó, Chính phủ tập trung chỉ đạo 5 nhóm giải pháp là: tháo gỡ khó khăn để đẩy mạnh sản xuất kinh doanh xuất khẩu; huy động các nguồn lực để kích cầu đầu tư và tiêu dùng; bảo đảm an sinh xã hội và đẩy mạnh xóa đói giảm nghèo; thực hiện chính sách tiền tệ và chính sách tài chính tích cực, hiệu quả; tập trung điều hành quyết liệt, linh hoạt, phù hợp với tình hình thực tế. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế nhận định, năm 2009 là năm mà nền kinh tế Việt Nam phải đối mặt với nhiều thách thức, hơn cả năm 2008, và cuộc chiến chống suy thoái kinh tế mới chỉ bắt đầu.

PGS- TS Lê Danh Vĩnh, Thứ trưởng Bộ Công thương: Tăng cường công tác dự báo thị trường

Để giúp các DN vượt qua khó khăn, Bộ Công thương sẽ tăng cường công tác dự báo thị trường và khả năng sản xuất các mặt hàng xuất khẩu. Thứ nhất, nâng cao năng lực của các cơ quan dự báo. Thứ hai, tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan liên quan như Bộ Công thương, Bộ NN &PTNT, Ngân hàng Nhà nước, Bộ KH&ĐT, Bộ Ngoại giao, hiệp hội các ngành hàng. Thứ ba, nâng cao năng lực điều phối của các cấp lãnh đạo các bộ, ngành có liên quan. Thứ tư, cần tính đến việc tăng cường năng lực cho lực lượng an ninh và tình báo kinh tế. Thứ năm, thành lập cơ quan đầu mối về dự báo kinh tế trực thuộc Chính phủ để phối hợp nghiên cứu và tận dụng kết quả dự báo của các tổ chức khác.

Bộ Công thương sẽ tăng cường phối hợp giữa các cơ quan có liên quan trong việc điều hành xuất khẩu. Kinh nghiệm trong điều hành xuất khẩu gạo năm 2008 cho thấy, chúng ta còn lúng túng trong việc phân định chức năng của các cơ quan trong điều hành xuất khẩu, đặc biệt là trong những thời điểm giá cả biến động mạnh. Bộ cũng chú trọng mở rộng thị trường trong nước, phát triển hệ thống phân phối, nâng cao năng lực cạnh tranh để đẩy mạnh tiêu thụ hàng hóa ngay trên thị trường nội địa.

GS-TS Nguyễn Đình Hương, chuyên gia cao cấp Viện Nghiên cứu lập pháp của UBTV Quốc hội: Huy động và sử dụng hiệu quả đầu tư công

Huy động và sử dụng hiệu quả đầu tư công là giải pháp rất cơ bản để ngăn chặn suy giảm kinh tế và cơ cấu lại nền kinh tế sau thời kỳ suy giảm. Việc đầu tư XDCB của nước ta, nhất là đầu tư công, hiện rất dàn trải, thất thoát, lãng phí, kém hiệu quả.

Do đó, rất cần thiết tập trung xây dựng hoàn thiện cơ chế chính sách, pháp luật để nâng cao hiệu quả đầu tư công. Rà soát lại các văn bản quy phạm pháp luật về XDCB, sửa đổi, bổ sung kịp thời các luật liên quan đến công tác XDCB nhằm đảm bảo sự thống nhất, đồng bộ của hệ thống luật pháp, tạo điều kiện môi trường đầu tư XDCB đi vào kỷ cương, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động đầu tư XDCB từ Trung ương đến địa phương.

Đối với các dự án đã cắt giảm cần rà soát lại. Những dự án nào đã đầu tư, xét thấy những hạng mục sớm hoàn thành mang lại hiệu quả thì cần được triển khai tiếp. Còn đối với dự án xét thấy không hiệu quả thì kiên quyết cắt bỏ. Đối với công trình trọng điểm quốc gia cần tập trung hoàn thành đúng tiến độ. Cần tập trung ưu tiên cho các công trình lĩnh vực nông, lâm, ngư nghiệp và dịch vụ.

Ông Lê Khắc Quý, quyền Chủ tịch Hiệp hội DN nhỏ và vừa ngành nghề nông thôn VN: Các ngân hàng cần công khai điều kiện cho vay

Chính sách kích cầu của Chính phủ giúp DN chống đỡ khó khăn trong suy thoái kinh tế nhưng nhiều DN nhỏ và vừa ngành nghề nông thôn vẫn chưa tiếp cận được nguồn vốn vay ưu đãi. Hiệp hội đề nghị các ngân hàng công khai các điều kiện cho vay, công bố các đối tượng đã được vay. Hiệp hội xin làm tín chấp cho các DN trong Hiệp hội vay vốn với những dự án có tính khả thi. Cho phép thành lập các quỹ hỗ trợ DN nhỏ và vừa để hỗ trợ DN.

Chúng tôi cũng mong muốn được Chính phủ quan tâm hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực bởi từ khi ra đời năm 2002 đến nay, Hiệp hội mới được Bộ KH&ĐT cấp 210 triệu đồng cho công tác đào tạo nhân lực, một con số quá bé so với yêu cầu và không công bằng so với nhiều tổ chức khác. Cũng mong Chính phủ có chính sách phổ cập công nghệ thông tin và Internet đến từng DN nhỏ và vừa.

Ông Vũ Duy Thái, Chủ tịch Hiệp hội Công thương TP. Hà Nội: Vấn đề cấp bách là các giải pháp đồng bộ về thị trường

Vốn và lãi suất cũng quan trọng với DN, song vấn đề cấp bách hiện nay là các giải pháp đồng bộ về thị trường. Các ngân hàng nên mở thêm các dịch vụ hỗ trợ thị trường để cùng DN xua tan cảnh sản xuất kinh doanh trầm lắng. Để việc hỗ trợ tài chính của Chính phủ cho DN được công bằng và đỡ vướng mắc về mặt kỹ thuật, Hiệp hội đề nghị giảm 30% thuế thu nhập DN cho các DN nhỏ và vừa bắt đầu từ quý I/2008 đến hết lộ trình của Chính phủ đề ra; mở rộng phạm vi và đối tượng được 50% thuế giá trị gia tăng cho các hàng hóa vật liệu và dịch vụ đầu vào phục vụ sản xuất; mở rộng diện được hưởng hỗ trợ lãi suất cho nghiên cứu phát triển khoa học công nghệ, hàng hóa sản xuất công nghiệp chất lượng cao… vì những ngành hàng này có ảnh hưởng lâu dài đến sự tăng trưởng bền vững và có tính cạnh tranh cao của các DN và nền kinh tế nước ta.

GS – Bùi Tùng, Đại học Hawaii: DN phải biến khách hàng thành người đầu tư tương lai

Trong thời buổi khó khăn hiện nay, DN phải tìm cách cắt giảm chi phí để giảm giá thành sản phẩm, nếu không thì khó cạnh tranh được với hàng Trung Quốc. Giảm giá thành phải đi đôi với việc đảm bảo chất lượng, xây dựng thương hiệu. DN cũng nên thay đổi chiến lược kinh doanh, hãy bán hàng chất lượng cao hơn với số lượng ít hơn và tìm cách lôi kéo khách hàng, biến khách hàng thành người đầu tư trong tương lai của mình.

Trong cạnh tranh, yếu tố thông tin rất quan trọng đối với DN. Hiện nay, DN Việt Nam mới chỉ được cung cấp những thông tin thô, chưa có phân tích, định hướng trong khi khả năng xử lý thông tin của DN lại rất kém. Các bộ, ngành nên tìm cách hỗ trợ DN về lĩnh vực này.

Trong điều kiện kinh tế thế giới suy thoái, hàng hóa tiêu thụ chậm, các nước sẽ tìm cách bảo hộ hàng hóa trong nước, do vậy, DN nên có chiến lược hợp tác với đối tác, biến hàng của mình thành hàng của địa phương để được giảm thuế./.