QĐND - Mùa gieo trồng năm nay, bà con dân tộc thiểu số Vân Kiều ở huyện Hướng Hóa, Quảng Trị bỏ trồng sắn và quay trở lại trồng cây dong riềng. Cây sắn bà con đã trồng trong các mùa vụ trước, tuy cho năng suất khá cao, nhưng “rớt giá” thê thảm, từ hơn 6000 đồng/kg, có thời điểm rớt xuống còn 400-500 đồng/kg. Nguyên nhân muôn thuở là năm nay các thương nhân thu mua hạn chế, các cơ sở, nhà máy sản xuất, chế biến tinh bột trên địa bàn chỉ thực hiện bao tiêu nông phẩm cho những hộ đã ký hợp đồng với nhà máy, còn với diện tích sắn bà con trồng tự phát thì đành bỏ phí.

Nhiều năm trước đây, cây dong riềng lần đầu tiên được Bộ đội Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 337 (KT-QP) đưa vào trồng thử nghiệm trên 5 xã thuộc vùng dự án KT-QP Khe Sanh - Hướng Hóa. Thử nghiệm thành công, Đoàn KT-QP 337 mới tổ chức tuyên truyền, vận động, hướng dẫn bà con trồng; đồng thời đầu tư xây dựng xưởng chế biến dong riềng, cho sản phẩm là loại miến dong mang thương hiệu “Trường Sơn” được nhiều người biết đến. Bà con rất phấn khởi, tích cực trồng dong riềng để bán cho bộ đội làm miến dong, thực sự là một loại cây “xóa đói, giảm nghèo”…

Nhưng đến năm 2007, khi những thương nhân từ nước ngoài đến tổ chức thu mua sắn với giá liên tục tăng cao, bà con tính toán rằng trồng sắn có lợi hơn, nên đã chuyển hết diện tích canh tác các loại cây khác sang trồng sắn, thậm chí còn đốt rừng phòng hộ để trồng sắn! Bạt ngàn trên những nương rẫy Trường Sơn là sắn và sắn! Và giờ đây, khi thương nhân “quay mặt”, không thu mua nữa, thì hàng ngàn héc-ta sắn của bà con đành để lụi tàn... Bao nhiêu tiền bạc, công sức đầu tư của bà con thoáng chốc thành con số không! Điều tệ hại hơn nữa là tại những diện tích từng trồng sắn qua vài vụ, nay đất đai xơ xác, không thể trồng các loại cây khác được nữa. Bà con muốn bỏ sắn để quay về trồng cây khác sẽ rất khó khăn…

Thực ra, việc tìm đúng loại cây “xóa đói, giảm nghèo” ở từng địa phương là rất khó. Cây dong riềng do bộ đội Đoàn KT-QP 337 phổ biến khá rộng rãi, qua hơn 10 năm thực hiện dự án đã cho những kết quả khả quan, nên cần được giữ vững và được đầu tư quy mô lớn hơn. Đặc biệt là đầu tư xây dựng hệ thống chế biến hiện đại, để làm ra sản phẩm chất lượng cao, có uy tín, chiếm lĩnh thị trường. Sản phẩm miến dong “Trường Sơn” đã trở thành thương hiệu mạnh. Cần đẩy mạnh công tác quảng bá rộng rãi cho nhiều người biết và sử dụng, tạo cơ hội thuận lợi để thu hồi vốn, tái sản xuất và nâng cao mức sống của quân, dân trong vùng dự án.

Trần Hoài