QĐND Online - Từ khoảng đầu những năm 90 của thế kỷ trước, gas bắt đầu được sử dụng và nhanh chóng trở thành nhu cầu thiết yếu của cuộc sống. Sản phẩm gas được sử dụng làm nguyên liệu đầu vào trong một số ngành chế biến hoá chất; làm chất đốt trong các lò gạch, gốm, thủy tinh, lò sản xuất xi măng, luyện kim… Trong cuộc sống hàng ngày, gas trở thành nhiên liệu gia dụng trong các bếp gas, lò gas để nấu nướng, sấy khô; nhỏ nhất là những đồ gia dụng như bật lửa gas, đèn gas chiếu sáng… Sự tiện dụng của gas góp phần hạn chế sử dụng các bếp than, bếp củi, gỗ làm chất đốt khác, làm giảm sự phá hoại cây cối, gây ô nhiễm môi trường.

Tuy nhiên, tiện dụng của gas cũng đi kèm với những rủi ro, bất ổn luôn rình rập. Nhiều năm nay, đã xảy ra rất nhiều vụ việc liên quan đến mất an toàn từ việc sử dụng gas. Những vụ việc đó gây thiệt hại về người, tài sản, gây tâm lý lo ngại cho người dân khi sử dụng gas. Riêng năm 2006, cả nước có trên 150 vụ tai nạn từ gas. Những ngày đầu mùa khô này, tình trạng tai nạn từ gas lại liên tục xảy ra, nhiều vụ việc gây hậu quả bi thương, khiến người chết, bị thương, nhà cửa bị cháy, bị sập…

Nhiều cửa hàng gas dùng bình gas cũ. Ảnh minh họa/internet. 

Nguyên nhân dẫn đến các vụ việc cháy nổ rất nhiều, song tựu chung lại, từ cả hai phía kinh doanh và người sử dụng.

Đối với các cơ sở kinh doanh gas, nếu thực sự có tư cách pháp nhân thì đã có những biện pháp đảm bảo an toàn. Nhưng điều đáng nói là nhiều cá nhân sang, chiết, kinh doanh gas trái phép, làm theo kinh nghiệm, không có các biện pháp bảo đảm an toàn.

Bên cạnh đó, các loại bình gas, kể cả các loại bình lớn nhỏ không rõ nguồn gốc xuất xứ, đã qua sử dụng lâu ngày gây hoen rỉ. Các phụ kiện của hệ thống như van, vòi, khoá bình, bộ phận đánh lửa… hết niên hạn sử dụng không được thay thế, vì thế nhiều bình gas, đường dẫn dễ bị rò rỉ, mất an toàn khi sử dụng hoặc có các tác động từ bên ngoài gây tia lửa điện như bật lửa, tàn thuốc, va chạm tạo ma sát giữa các vật kim loại, bật thiết bị điện, nổ xe máy… Số cơ sở, cá nhân này cần phải có sự khảo sát của cơ quan chức năng ở từng địa phương, qua đó phát hiện chấn chỉnh, ngăn chặn và xử lý kịp thời các biểu hiện vi phạm.

Sự thiếu hiểu biết, thiếu cảnh giác và bất cẩn của người dùng gas cũng là nguyên nhân gay các vụ cháy, nổ đáng tiếc. Kể cả việc sử dụng gas ở cơ sở sản xuất cũng như nấu nướng trong gia đình, tâm lý thiếu cảnh giác, ít người chú ý đến kiểm tra an toàn các thiết bị chứa, dẫn, đốt gas.

Thông thường các gia đình hay cất bình gas trong tủ bếp cho gọn, nên không có thói quen kiểm tra hệ thống an toàn, khoá, mở van trước và sau mỗi lần sử dụng. Nhiều gia đình hiện nay, do người lớn đi làm, giao cho người già và con trẻ hoặc giúp việc sử dụng bếp gas tuỳ ý, có trường hợp không thạo, việc điều chỉnh bếp và tắt, mở bếp dễ quên, kiến thức phòng tránh, xử lý thấp… Mặt khác, ở nhiều gia đình khi đi mua bếp gas thường chú ý đến giá thành sản phẩm thấp, độ tiêu hao nhiên liệu ít mà quên đi yếu tố bảo đảm an toàn của sản phẩm. Một số nhà hàng, quán ăn và gia đình do tiết kiệm vẫn dùng các loại bếp gas du lịch dùng bình gas mini. Loại bình rất nhanh cũ, độ an toàn không cao.

Để hạn chế những bất cẩn đó cần phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao ý thức người dân trong lựa chọn phương tiện cũng như bảo đảm an toàn khi sử dụng gas. Có thể yêu cầu cảnh báo về mức độ nguy hiểm trên các thiết bị chứa gas. Ngoài ra, các cơ quan chủ quản cũng nên tăng cường nghiên cứu, sản xuất các loại bình chứa, bếp, van, khoá, dây dẫn… có độ an toàn cao, tiện lợi hơn để góp phần giảm thiểu tai nạn đáng tiếc từ việc kinh doanh, sử dụng gas cho người dân.

­Đào Đức Hanh