Ngày 2-9-1969, Chủ tịch Hồ Chí Minh – vị lãnh tụ vĩ đại của Đảng và dân tộc ta, người chiến sĩ lỗi lạc trong phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, Anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới vĩnh biệt chúng ta, để lại muôn vàn tiếc thương cho toàn thể nhân dân Việt Nam và bầu bạn quốc tế. Với tấm lòng kính yêu vô hạn Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đảng, Nhà nước quyết định giữ gìn lâu dài thi hài Bác và xây dựng Lăng của Người, để các thế hệ người Việt Nam hôm nay và mai sau được đến chiêm ngưỡng, học tập và nguyện mãi mãi đi theo con đường mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn.

Thiếu tướng Nguyễn Văn Cương, Trưởng ban Quản lý Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh gắn huy hiệu Bác Hồ tặng các điển hình tiên tiến của Tập đoàn dầu khí Quốc gia tại lễ báo công dâng Bác. Ảnh: TH

Trải qua 40 năm giữ gìn thi hài Bác, 34 năm mở cửa Lăng đón đồng bào cả nước và khách quốc tế đến viếng Bác, cán bộ, công nhân viên, chiến sĩ Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã vượt qua khó khăn thử thách, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị đặc biệt mà Đảng, Nhà nước, Quân đội và nhân dân tin tưởng giao cho. Thi hài Bác được giữ gìn trong trạng thái tốt nhất. Những nét đặc trưng của Người lúc sinh thời được giữ gìn nguyên vẹn. Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh giữa Quảng trường Ba Đình lịch sử được duy tu, tôn tạo ngày càng khang trang sạch đẹp, đón tiếp tận tình chu đáo đồng bào cả nước và khách quốc tế đến viếng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Quá trình xây dựng và trưởng thành của đơn vị là quá trình phấn đấu kiên trì, bền bỉ, vượt qua nhiều khó khăn thách thức với những chiến công thầm lặng. Trong những năm chiến tranh, cán bộ, chiến sĩ Đoàn 69 (đơn vị tiền thân của Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh) đã sát cánh cùng chuyên gia Liên Xô bảo quản, giữ gìn và bảo vệ tuyệt đối an toàn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đặc biệt, sau khi không còn Liên Xô nữa, nhiệm vụ của bộ đội bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh bước vào giai đoạn cực kỳ khó khăn, đầy gian nan thử thách. Song, thử thách này cũng là thời cơ để đơn vị vươn lên làm chủ nhiệm vụ giữ gìn thi hài Bác. Thực hiện sự chỉ đạo của Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ, trực tiếp là Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng, Đảng ủy và Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng đã có nhiều chủ trương biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo đơn vị nhằm nêu cao ý chí độc lập tự chủ, tự lực tự cường, chủ động sáng tạo, triển khai nhiều nội dung công tác lớn, vừa mang tính cấp thiết, vừa cơ bản lâu dài với những bước đi phù hợp. Một mặt, Bộ tư lệnh phát huy kinh nghiệm đã được tích lũy, mặt khác chủ động hợp tác có hiệu quả với các nhà khoa học trong nước và các chuyên gia Nga của Trung tâm Nghiên cứu Y sinh Mát-xcơ-va (Nga), từng bước vươn lên làm chủ vững chắc khoa học công nghệ giữ gìn lâu dài thi hài Bác Hồ. Tranh thủ sự tư vấn của các chuyên gia Nga, đơn vị đẩy nhanh đầu tư xây dựng tiềm lực của Viện 69, từng bước đủ sức tự đảm nhiệm công tác y tế chăm sóc bảo quản thi hài Bác. Trong đó, đơn vị tập trung đào tạo bổ sung cán bộ, trang thiết bị và hợp tác với các cơ sở nghiên cứu trong nước, triển khai có kết quả nhiều đề tài cấp Nhà nước, cấp Bộ và cơ sở, đồng thời tổ chức nghiên cứu thực nghiệm. Từ chỗ phụ thuộc hoàn toàn vào bạn, chỉ sau thời gian ngắn, ta đã làm chủ được các quy trình kỹ thuật trong thực hiện nhiệm vụ bảo quản, gìn giữ lâu dài thi hài Bác Hồ. Từ năm 2004, đơn vị đã chủ động chuẩn bị về mọi mặt, phối hợp với các chuyên gia Nga, pha chế thành công dung dịch đặc biệt tại Việt Nam và đưa vào sử dụng trong dịp làm thuốc lớn. Đây là mốc lịch sử đánh dấu bước trưởng thành vượt bậc của đơn vị, khẳng định khả năng từng bước vươn lên làm chủ nhiệm vụ giữ gìn an toàn, lâu dài thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Để góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ y tế giữ gìn lâu dài thi hài Bác, đến nay đơn vị đã làm chủ hoàn toàn hệ thống thiết bị kỹ thuật của công trình Lăng. Bước vào năm 1990, hầu hết các hệ thống thiết bị kỹ thuật của công trình Lăng và các công trình có liên quan đã xuống cấp, đến thời kỳ phải thay thế, sửa chữa. Mặc dù viện trợ không còn và không có sự giúp đỡ của chuyên gia nước ngoài, nhưng đơn vị đã chủ động khắc phục mọi khó khăn, quản lý, khai thác có hiệu quả hệ thống thiết bị cũ, đồng thời phát huy nội lực, tranh thủ khả năng chuyên môn của các chuyên gia đầu ngành ở các cơ sở nghiên cứu trong và ngoài quân đội, tiến hành thay thế từng bước những thiết bị chính theo hướng hiện đại, đồng bộ, đáp ứng yêu cầu phát triển của nhiệm vụ. Nhiều sáng kiến cải tiến kỹ thuật, hợp lý hóa quy trình, góp phần tiết kiệm năng lượng, giảm chi phí vận hành đã được áp dụng vào bảo dưỡng, sửa chữa, kéo dài tuổi thọ của thiết bị, tăng hệ số dự phòng và sẵn sàng phục vụ tốt trong những trường hợp đặc biệt.

Công tác nghi lễ được hình thành từ ngày mở cửa Lăng và ngày càng bổ sung hoàn thiện. Để nâng cao chất lượng công tác nghi lễ mang đúng tầm quốc gia, Bộ tư lệnh đã nghiên cứu, báo cáo và được Chính phủ phê duyệt từ ngày 19-5-2001 tổ chức trọng thể nghi lễ chào cờ hằng ngày trước Lăng Bác. Đây là một hoạt động góp phần giáo dục niềm tự hào, tự tôn dân tộc, trách nhiệm của mỗi công dân đối với Tổ quốc, với Bác Hồ kính yêu, gắn kết trang trọng biểu tượng thiêng liêng của Tổ quốc với lãnh tụ.

Đối với nhiệm vụ đón tiếp, tuyên truyền, đơn vị đã phối hợp chặt chẽ với các lực lượng trong Ban Quản lý Lăng, Cụm Di tích lịch sử-văn hóa Ba Đình, từng bước nâng cao chất lượng phục vụ, tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân và khách quốc tế đến viếng Bác; tổ chức các sinh hoạt chính trị và tham quan khu vực. Trong những năm qua, số lượng người đến viếng Bác ngày càng đông, có ngày lên tới hơn 3 vạn người, nhưng đều được đón tiếp an toàn, tận tình, chu đáo. Từ ngày mở cửa Lăng đến nay, đơn vị đã đón tiếp hơn 37 triệu lượt người vào Lăng viếng Bác, trong đó có gần 5 triệu lượt khách nước ngoài đến từ hơn 160 nước và tổ chức quốc tế. Đặc biệt từ năm 2003 đến nay, đơn vị đã chủ động phối hợp với các địa phương tổ chức đón tiếp nhiều đoàn Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, gia đình có công với cách mạng, gia đình chính sách các tỉnh phía Nam, vùng sâu, vùng xa về viếng Bác. Tại Khu di tích Đá Chông, trong những năm vừa qua, đơn vị đã đón tiếp hàng chục nghìn lượt người về tưởng niệm Bác và tham quan khu Di tích, góp phần vào công tác giáo dục, tuyên truyền thực hiện tốt Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”.

Với những thành tích đặc biệt xuất sắc, Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng Nhất, Huân chương Hồ Chí Minh; 2 đơn vị là Viện 69 và Đoàn 195 được tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lao động và Anh hùng LLVT nhân dân. Ngày 22-12-2004, Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng danh hiệu cao quý: Đơn vị Anh hùng LLVT nhân dân thời kỳ đổi mới.

Thiếu tướng NGUYỄN VĂN CƯƠNG - Trưởng ban Quản lý Lăng, Tư lệnh Bộ tư lệnh Bảo vệ Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh