Khách tham quan Thành cổ Quảng Trị. Ảnh: Thái Sơn

Trong các cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc, cán bộ, chiến sĩ toàn quân luôn xác định thực hiện chính sách thương binh, liệt sĩ (TB-LS) và chính sách hậu phương quân đội (HPQĐ) là một trong những yêu cầu của chiến đấu và chiến thắng. Đó vừa là kỷ luật chiến trường, đồng thời là lẽ sống của mỗi người lính-Bộ đội Cụ Hồ. Vì vậy, trong bất kỳ hoàn cảnh nào, trên mỗi chiến trường, hay từng trận chiến đấu, cán bộ, chiến sĩ đều tận tình chăm sóc, cứu chữa, nuôi dưỡng thương binh, bệnh binh, làm tốt công tác tử sĩ.

Đất nước thống nhất, thấu hiểu sự hy sinh to lớn của các thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ và thế hệ những người đi trước, cán bộ, chiến sĩ quân đội vẫn là lực lượng nòng cốt, tích cực thực hiện chính sách TB-LS và chăm sóc người có công với cách mạng. Coi đó vừa là tình cảm, lương tâm, vừa là nghĩa vụ, trách nhiệm thiêng liêng đối với những người đã hy sinh cuộc đời hoặc một phần xương máu cho thắng lợi chung của dân tộc.

Trong thời kỳ đổi mới, quán triệt cương lĩnh và các nghị quyết của Đảng, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng ủy quân sự Trung ương (QSTƯ), Bộ Quốc phòng và Tổng cục Chính trị, các cơ quan, đơn vị quân đội đã chủ trì và phối hợp nghiên cứu đề xuất với Đảng, Nhà nước nhiều chủ trương, chính sách lớn trong thực hiện chính sách TB-LS, chính sách HPQĐ. Qua đó, khơi dậy các tiềm năng, phát huy được sức mạnh tổng hợp của cộng đồng trong thực hiện chính sách TB-LS, chính sách HPQĐ; động viên các đối tượng chính sách tự lực, tự cường vươn lên xây dựng cuộc sống mới.

Với tình cảm đồng chí, đồng đội sâu nặng và lòng biết ơn sâu sắc, hàng vạn lượt cán bộ, chiến sĩ lại hành quân về chiến trường xưa, vùng biên và nước bạn, nơi các thế hệ cha anh đã chiến đấu và nằm lại, không quản ngại gian khổ, hy sinh, hơn 15 năm qua đã tìm kiếm, quy tập và hồi hương được hơn 62.000 hài cốt liệt sĩ. Trong con số hàng chục nghìn ấy, đã có gần 2000 hài cốt xác định được tên, quê quán và bàn giao cho hầu hết các địa phương trong cả nước…

Góp phần tạo điều kiện cho các đối tượng chính sách có cuộc sống “yên ổn về vật chất” và “vui vẻ về tinh thần”, phong trào “Đền ơn đáp nghĩa” trong Quân đội những năm qua được phát triển sâu rộng, hướng mạnh về vùng sâu vùng xa, căn cứ địa cách mạng, với nhiều cách làm sáng tạo. Tính từ 1994 đến nay, toàn quân đã đóng góp xây dựng Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa” với số tiền hơn 149 tỷ đồng; phụng dưỡng 1.402 Bà mẹ Việt Nam anh hùng; nhận đỡ đầu và đào tạo, bố trí việc làm cho hơn 7.000 con liệt sĩ, thương binh và thân nhân liệt sĩ; làm tốt công tác điều trị, điều dưỡng thương binh, bệnh binh, khám chữa bệnh, cấp thuốc miễn phí cho các đối tượng chính sách với số tiền hàng trăm tỷ đồng. Ngoài ra, các đơn vị còn xây mới và sửa chữa hơn 7.400 căn nhà tình nghĩa với số tiền hơn 63 tỷ đồng; tặng trên 24.000 sổ tiết kiệm, con giống, công cụ sản xuất, vườn cây ao cá tình nghĩa trị giá hơn 80 tỷ đồng; tham gia hàng triệu ngày công lao động giúp đỡ các gia đình chính sách…

Cùng với việc quan tâm, chăm sóc các đối tượng chính sách, các cơ quan, đơn vị trong toàn quân còn tích cực, chủ động giải quyết những vấn đề tồn đọng sau chiến tranh. Đến nay, toàn quân đã xác minh báo tử được gần 13.000 liệt sĩ; giám định cấp giấy chứng nhận thương binh cho hơn 57.000 trường hợp; xác nhận, thực hiện chu đáo các chính sách cho hàng chục vạn đối tượng tham gia kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ. Các đơn vị quân đội đã hết sức quan tâm, tạo điều kiện cho các đồng chí thương binh, con liệt sĩ, những người có công đang tại ngũ luôn tiến bộ, trưởng thành, tiếp tục phát huy truyền thống, làm tốt các trọng trách được giao.

Những thành tựu về công tác TB-LS và phong trào “Đền ơn đáp nghĩa” của các cơ quan, đơn vị trong toàn quân đã góp phần quan trọng làm vơi đi những mất mát, đau thương của các thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ; là sự tri ân những người có công với cách mạng, đồng thời tạo ra hiệu quả lớn trong việc giáo dục lòng yêu nước, tình cảm cách mạng, đức hy sinh - động lực cho sự trưởng thành của mỗi cán bộ, chiến sĩ, cơ sở bảo đảm vững chắc để mỗi đơn vị hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ được giao.

Hiện nay, các vấn đề chính sách vẫn còn đang tồn tại bức xúc. Đời sống đối tượng chính sách và những người tham gia kháng chiến còn khó khăn; nhiều trường hợp tồn đọng vẫn chưa được giải quyết; hài cốt liệt sĩ trong và ngoài nước chưa được quy tập còn nhiều… Phát huy những kết quả đã đạt được, quán triệt Chỉ thị số 216 ngày 19-7-2006 của Đảng ủy QSTƯ và Chỉ thị số 244 ngày 23-6-2008 của Thường vụ Đảng ủy QSTƯ, cán bộ, chiến sĩ và các cơ quan, đơn vị trong toàn quân luôn nỗ lực phấn đấu cùng toàn Đảng, toàn dân thực hiện tốt hơn nữa chính sách TB-LS, chính sách HPQĐ và hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa”. Trong đó, tập trung thực hiện tốt một số nội dung chủ yếu sau đây:

Phối hợp chủ động tham mưu, đề xuất với Đảng, Nhà nước tiếp tục đổi mới, hoàn thiện hệ thống chính sách TB-LS, người có công, chính sách HPQĐ. Tiếp tục cụ thể hóa về điều kiện, tiêu chuẩn thương binh, bệnh binh, liệt sĩ phù hợp với đặc thù quốc phòng, an ninh trong tình hình mới. Thực hiện tốt Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng, bảo đảm cho mọi người có công đều được hưởng chế độ ưu đãi theo quy định, chu đáo và chặt chẽ.

Nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác tìm kiếm, cất bốc, quy tập mộ liệt sĩ; chủ động khai thác thông tin từ nhiều nguồn, bảo đảm kịp thời các điều kiện về lực lượng, phương tiện, ngân sách; có kế hoạch biện pháp sát hợp, phấn đấu hoàn thành cơ bản việc quy tập mộ liệt sĩ ở trong nước và ngoài nước vào năm 2011.

Tăng cường tuyên truyền, giáo dục cho mọi cán bộ, chiến sĩ nêu cao trách nhiệm, tham gia tích cực các hoạt động “Đền ơn đáp nghĩa”; đóng góp và quản lý, sử dụng có hiệu quả Quỹ “Đền ơn đáp nghĩa”; phụng dưỡng Bà mẹ Việt Nam anh hùng, chăm sóc các đối tượng có công. Thực hiện thắng lợi chương trình toàn quân xây dựng 1.500 nhà tình nghĩa, nhà đồng đội tặng đối tượng chính sách.

Làm tốt việc động viên và kết hợp các nguồn lực, góp phần từng bước cải thiện đời sống cán bộ tại ngũ có nhiều cống hiến, công tác ở những địa bàn khó khăn gian khổ, vùng sâu, vùng xa; tích cực giúp đỡ các gia đình quân nhân, CNVCQP có hoàn cảnh khó khăn đặc biệt; góp phần chăm sóc cán bộ nghỉ hưu, giải quyết tốt việc làm cho quân nhân xuất ngũ; đề xuất và thực hiện tốt các chính sách hậu phương quân đội đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội trong tình hình mới.

Đại tá, TS TRẦN VĂN MINH (Phó cục trưởng Cục Chính sách Tổng cục Chính trị)