Tôi cứ băn khoăn, không hiểu sao chỉ có một mình, mà bà lại soạn bát, đũa cho 4 người? Hỏi bác cả, tôi được biết, chồng và 2 con trai của bà đều là liệt sĩ. Bác tôi nhập ngũ cùng ngày với con trai thứ 2 của bà-liệt sĩ Sý A Ba. Kể từ năm đó, mỗi khi bác cả tôi sang nhà bà thăm nom, tôi đều xin đi theo; lần thì sửa lại ngói bếp, lần thì tặng bà chiếc máy lọc nước... Số lần sang thăm cũng chẳng được nhiều vì mấy năm sau bà cũng về với tổ tiên, với chồng, con ở miền cực lạc. Tôi và bác cả chỉ có thể dâng lên bà nén nhanh thành kính trong mỗi lần ra nghĩa trang viếng mộ của tổ tiên, dòng họ.
Hình ảnh cụ bà ngày ấy cứ canh cánh mãi trong lòng tôi! Vì độc lập, tự do của Tổ quốc mà biết bao người con của dân tộc đã ngã xuống. Sự hy sinh ấy không chỉ ở một thế hệ mà thậm chí là hai, ba thế hệ. Bao người con ưu tú đã lên đường nhập ngũ và anh dũng chiến đấu đến hơi thở cuối cùng; trong số đó, có những liệt sĩ đã tìm thấy hài cốt, về đoàn tụ với gia đình, nhưng có không ít liệt sĩ vẫn chưa xác định được danh tính hoặc vẫn nằm lại chiến trường, chưa tìm thấy hài cốt. Thương binh-những người đã vì cuộc sống tươi đẹp này, mà nay có người, những mảnh đạn vẫn “cứa” vào xương thịt, nhất là khi trái gió trở trời; có người đã mất đi cánh tay, đôi mắt, đôi chân, bị phơi nhiễm chất độc hóa học. Và còn biết bao những người mẹ, người vợ, người con của thương binh, liệt sĩ… Tất cả đều là sự hy sinh, hiến dâng cho Tổ quốc. Để có một đất nước hòa bình, ổn định và phát triển như hôm nay, có thể nói rằng, nó được xây dựng nên từ biết bao máu xương và nước mắt của toàn dân tộc.
Tôi tự nhủ lòng mình, trong xã hội, các thương binh, liệt sĩ, người có công với cách mạng đã cống hiến cả cuộc đời mình và chịu không ít thiệt thòi, rất cần được giúp đỡ. Để tri ân trọn nghĩa, mỗi chúng ta cần quan tâm, chia sẻ, giúp đỡ bằng những hành động cụ thể, thiết thực. Với các liệt sĩ, chúng ta hãy cố gắng tìm kiếm, cung cấp thông tin về mộ liệt sĩ; thăm non, tu sửa nơi yên nghỉ của những người đã hy sinh vì nền độc lập tự do. Với thương binh, bệnh binh, người có công, hơn ai hết họ xứng đáng được trân trọng, được giúp đỡ của toàn xã hội. Và để thể hiện lòng biết ơn, tri ân các anh hùng, liệt sĩ, thương binh... thì mỗi chúng ta hãy hành động bằng những việc làm cụ thể, thiết thực, hiệu quả.
ĐOÀN NGỌC LÂN