Nặng tình đồng đội

Tổ trinh sát quân báo mặt trận 579 tây nam năm 1978. Trong ảnh (hàng đứng phía sau): Nguyễn Duy Vinh bên trái, Phạm Ngọc Thám bên phải. Ảnh: TL

Ngày 5-6-1978, trong một trận chiến đấu quyết liệt với quân thù, tiêu diệt được nhiều địch tại mặt trận phía nam tỉnh Đắc Lắc, Phạm Ngọc Thám đã anh dũng hy sinh, Nguyễn Duy Vinh cùng đồng đội đau đớn mai táng Thám tại một cánh rừng già Tây Nguyên trùng điệp. Vĩnh biệt Thám, Vinh cùng đồng đội lên đường, tiếp tục chiến đấu bảo vệ quê hương và ở chiến trường nước bạn Cam-pu-chia.

Sau hơn 20 năm tham gia chiến đấu, công tác trong quân đội và cơ quan nhà nước, năm 1993 thượng úy Nguyễn Duy Vinh được về nghỉ hưu tại quê hương số nhà 10, phố Xuân Diệu, phường Điện Biên, thành phố Thanh Hóa.

Trong những năm chiến đấu hy sinh gian khổ, cũng như bây giờ, được sống yên vui, hạnh phúc trong mái ấm gia đình với vợ con, Vinh luôn nghĩ tới người đồng đội thân yêu Phạm Ngọc Thám còn đang phải nằm lại ở rừng sâu. Vinh tìm đến gia đình Thám ở xã Đông Minh, huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Bố mẹ Thám già yếu đã ngoài 70 tuổi, vợ Thám nuôi con gái còn nhỏ, hoàn cảnh kinh tế có nhiều khó khăn. Vì đồng đội thân yêu và thể theo nguyện vọng của gia đình liệt sĩ, ngày 24-8-1997, Vinh cùng người em ruột của liệt sĩ Thám là Phạm Ngọc Phương, đã tự túc tiền, lương thực, thực phẩm, quần áo, chăn màn… đi xa hơn 1.500km, từ Thanh Hóa đến khu rừng miền nam tỉnh Đắc Lắc, để tìm mộ liệt sĩ Phạm Ngọc Thám.

Qua hơn 20 năm xa cách, do chiến tranh ác liệt, mà vùng rừng núi này đã thay đổi khá nhiều, nhưng vốn là một sĩ quan quân báo, lại có vẽ sơ đồ để lại sau khi mai táng Thám, nên sau hai ngày tìm kiếm, Vinh đã phát hiện chính xác ngôi mộ liệt sĩ Phạm Ngọc Thám, hài cốt còn nguyên, trong đó có một chiếc gối mút cao su, mà vợ Thám đã tặng cho chồng ngày lên đường nhập ngũ và hai tất tay, hai tất chân bằng ni-lông, mà khi khâm liệm, đồng đội đã tặng cho Thám.

1 giờ sáng ngày 5-9-1997, Nguyễn Duy Vinh cùng với em trai liệt sĩ là Phạm Ngọc Phương, đã thay nhau khoác ba lô, đưa hài cốt liệt sĩ Phạm Ngọc Thám trở về với gia đình, với quê hương Thanh Hóa thân yêu.

Cụ Phạm Ngọc Thành, bố liệt sĩ và gia đình Thám, cũng như các đại diện của tỉnh Đắc Lắc, tỉnh Thanh Hóa, huyện Đông Sơn, xã Đông Minh, Hội Cựu chiến binh thành phố Thanh Hóa, Hội Cựu chiến binh phường Điện Biên và cán bộ, nhân dân ở địa phương hết sức xúc động, hoan nghênh và cảm ơn việc làm thắm đượm tình nghĩa, vì đồng đội thân yêu của người bạn chiến đấu Nguyễn Duy Vinh với Thám.

Từ ngày đưa hài cốt liệt sĩ Phạm Ngọc Thám về quê hương đến năm 2007, đã tròn 10 năm, nhưng năm nào cũng thế, cứ vào những ngày Tết, ngày lễ, ngày miền Nam hoàn toàn được giải phóng 30-4, ngày Thương binh-liệt sĩ 27-7, Nguyễn Duy Vinh lại cùng với vợ con lên xứ Đông Minh, cách nhà hơn 15km để thăm hỏi, giúp đỡ gia đình Thám và ra mộ thắp hương tưởng nhớ Thám.

Xuân Đinh Hợi-2007, cựu chiến binh Nguyễn Duy Vinh tròn 53 tuổi. Anh thật xứng đáng với danh hiệu cao quý của Bộ đội Cụ Hồ.