Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Xân, ở thôn Xuân Đông, xã Đại Thắng, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam, có 5 con là liệt sĩ, 2 con thương binh, bản thân bà hy sinh khi đang nấu cơm phục vụ thương binh. ..
 |
|
Chiếc nồi đồng của Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Xân. |
Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Trần Thị Xân, ở thôn Xuân Đông, xã Đại Thắng, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam, có 5 con là liệt sĩ, 2 con thương binh, bản thân bà hy sinh khi đang nấu cơm phục vụ thương binh.
Anh Trương Văn Mười, con của mẹ Xân kể lại:
- Từ năm 1965 đến 1968, gia đình tôi là nơi đứng chân của Ban Dân y tỉnh Quảng Đà. Nhà tôi ở cuối làng, giáp với cánh đồng và đường lên núi nên cán bộ, bộ đội từ căn cứ xuống, hoặc từ dưới đồng bằng đi lên đều dừng chân ở nhà tôi. Cán bộ, bộ đội, du kích bị thương, đều đưa về đây cứu chữa. Trong thời gian Ban Dân y tỉnh Quảng Đà (cũ) đứng chân ở đây, mẹ tôi lo cơm nước phục vụ Ban Dân y và thương binh. Chiếc nồi đồng này (ảnh) mẹ tôi đã dùng để nấu cơm, nấu khoai, nấu sắn nuôi chúng tôi lớn lên đi đánh giặc, nấu cháo phục vụ thương binh... Một buổi chiều cuối năm 1968, mẹ tôi đang chuẩn bị nấu cơm cho thương binh thì máy bay Mỹ ập đến trút bom. Mẹ chỉ kịp đưa thương binh xuống hầm, rồi bê cả nồi cơm ngồi che ở miệng hầm. Không ngờ, một quả bom đã rơi đúng căn hầm… Ngớt tiếng máy bay, bà con trong thôn hò nhau lao đến cứu giúp. Mọi người hỳ hục đào, moi đất tìm thấy thi thể của mẹ tôi, anh trai tôi và 3 anh thương binh. Khi đưa mẹ tôi lên mặt đất, người đẫm máu, tay vẫn không rời chiếc nồi trong đó gạo trộn lẫn đất và máu.
Giờ đây, chiếc nồi đồng của mẹ Trần Thị Xân đang được trưng bày tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam. Đó là thông điệp của quá khứ để lại cho đời sau về những chiến công, những hy sinh to lớn của lớp người đi trước đã không tiếc máu xương vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Bài và ảnh: THANH HẰNG