Chuyến thăm diễn ra sau chuyến thăm cấp Nhà nước tới I-ran của nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang hồi tháng 3-2016. Đây được cho là hiếm có trong tiền lệ quan hệ ngoại giao khi nguyên thủ hai nước thăm cấp Nhà nước lẫn nhau trong cùng một năm. Đặc biệt, Việt Nam là chặng dừng chân đầu tiên trong chuyến thăm 3 nước Đông Nam Á của Tổng thống I-ran Hát-xan Rô-ha-ni, gồm Việt Nam, Ma-lai-xi-a và Thái Lan

Cộng hòa Hồi giáo I-ran là quốc gia nằm ở khu vực Trung Đông, phía Tây Nam châu Á. Là một nhà nước thần quyền, I-ran lấy giáo lý đạo Hồi làm cơ sở cho mọi đường lối, chính sách. Có diện tích và dân số tương đối lớn tại khu vực, mảnh đất I-ran là nơi sản sinh nền văn minh Ba Tư rực rỡ với nhiều công trình kiến trúc cổ đại, di sản văn hóa vẫn tồn tại cho đến ngày nay.

Sau khi đạt được thỏa thuận hạt nhân lịch sử với nhóm P5+1 vào tháng 7-2015 và thỏa thuận được chính thức triển khai từ ngày 16-1-2016, Liên hợp quốc, Hoa Kỳ và các nước phương Tây đã dần gỡ bỏ các lệnh trừng phạt kinh tế đối với I-ran. Nền kinh tế I-ran đang từng bước khôi phục với GDP năm 2015 đạt 1.371 tỷ USD (tăng trưởng 0,5%), đứng thứ 20 thế giới. GDP bình quân đầu người của I-ran năm 2015 ở mức 17.400 USD.

Việt Nam và I-ran có quan hệ chính trị tốt đẹp. Hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao từ năm 1973. Năm 1991, I-ran mở Đại sứ quán tại Hà Nội. Năm 1997, Việt Nam mở Đại sứ quán tại Tê-hê-ran. Quan hệ hữu nghị tốt đẹp giữa hai nước được củng cố với sự ra đời của Hội Hữu nghị Việt Nam - I-ran vào tháng 9-2009. Hai nước ủng hộ lẫn nhau trong khuôn khổ Phong trào Không liên kết và phối hợp với nhau trên các diễn đàn quốc tế.

Hai nước duy trì các chuyến thăm của lãnh đạo cấp cao và các cơ chế hợp tác. Nhiều lãnh đạo Việt Nam và I-ran đã thực hiện các chuyến thăm viếng lẫn nhau, tiêu biểu về phía Việt Nam như: Chủ tịch nước Lê Đức Anh (5-1994), Chủ tịch nước Trần Đức Lương (10-2002), Chủ tịch nước Trương Tấn Sang (3-2016), Chủ tịch Quốc hội Nông Đức Mạnh (7-1999). Về phía I-ran: Tổng thống A.Ráp-xan-da-ni đã có chuyến thăm Việt Nam vào tháng 10-1995, Tổng thống M.A-ma-đi-nê-dát (11-2012), Chủ tịch Quốc hội Ác-ba Na-tếch (12-1998). Hai bên đã tổ chức 8 kỳ họp Ủy ban hỗn hợp và 6 kỳ họp Tham vấn chính trị cấp Thứ trưởng Ngoại giao.

Tuy hai nước có tiềm năng hợp tác lớn, nhưng cho đến nay hợp tác kinh tế-thương mại-đầu tư song phương vẫn ở mức khiêm tốn. Về kinh tế, kim ngạch thương mại Việt Nam - I-ran còn hạn chế, đạt 106,7 triệu USD vào năm 2015, trong đó Việt Nam xuất 77,2 triệu USD. Kim ngạch 6 tháng đầu năm 2016 đạt 54 triệu USD, trong đó Việt Nam xuất 35,3 triệu USD. Mặt hàng xuất khẩu chính của Việt Nam là dao cạo râu, đá xây dựng, chè, hạt điều... Mặt hàng nhập khẩu chính của Việt Nam từ I-ran là phân bón, chất dẻo nguyên liệu, khí đốt hóa lỏng... Hai nước có tiềm năng hợp tác trong các lĩnh vực xuất nhập khẩu, năng lượng, viễn thông và công nghệ thông tin...

Hai nước đã ký kết một số hiệp định và thỏa thuận hợp tác, tiêu biểu như: Bản ghi nhớ về hợp tác giữa Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam và Phòng Thương mại-Công nghiệp và Khoáng sản I-ran; Bản ghi nhớ về hợp tác trong lĩnh vực thủy sản giữa Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam và Bộ Nông nghiệp I-ran (2009); Bản ghi nhớ Hợp tác trong lĩnh vực văn hóa (2013); Bản ghi nhớ về hợp tác công nghệ, nghiên cứu và giáo dục (2014); Bản ghi nhớ Hợp tác giữa Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Ngân hàng Trung ương I-ran (2016)...

Chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Hát-xan Rô-ha-ni nhằm thắt chặt hơn nữa quan hệ hợp tác với Việt Nam. Trong khuôn khổ chuyến thăm, hai bên sẽ trao đổi các biện pháp nhằm thúc đẩy hợp tác trên các lĩnh vực thương mại, đầu tư, du lịch, nông nghiệp... I-ran quan tâm phát triển hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực liên ngân hàng.

Chào mừng Tổng thống Hát-xan Rô-ha-ni, chúng ta tin tưởng chuyến thăm của Tổng thống sẽ thành công tốt đẹp, mở ra cơ hội mới thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai nước.