Bài 2: Song hành cùng phát triển

Coi trọng phát triển hợp tác song phương

Kể từ khi thiết lập quan hệ quốc phòng song phương, Việt Nam và Pháp đã hợp tác có hiệu quả trên nhiều lĩnh vực. Hoạt động trao đổi đoàn các cấp được chú trọng nhằm tăng cường sự hiểu biết, thúc đẩy quan hệ HTQP giữa hai nước. Trao đổi các chuyến thăm song phương đã được triển khai, theo đó Bộ trưởng Quốc phòng Pháp thăm Việt Nam vào các năm 2010 và 2016 (trong đó, năm 2010 là chuyến thăm Việt Nam lần đầu tiên của Bộ trưởng Quốc phòng Pháp kể từ sau năm 1954). Tham mưu trưởng Liên quân Pháp cũng 3 lần thăm Việt Nam (vào các năm 1997, 2002, 2012). Trong khi đó, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam thăm chính thức Pháp vào các năm 1997, 2001, 2009 và 2018; Tổng Tham mưu trưởng cũng 2 lần thăm Pháp (năm 2000 và 2013). Bên cạnh đó, lãnh đạo cấp cao hai bên còn gặp nhau bên lề các diễn đàn đa phương. Điều đó cho thấy, lãnh đạo Bộ Quốc phòng và Quân đội hai nước coi trọng phát triển quan hệ hợp tác song phương. Thành công của các chuyến thăm đã góp phần tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau, làm cơ sở để thúc đẩy hơn nữa quan hệ hợp tác song phương.

Trong chuyến thăm Cộng hòa Pháp tháng 9-2018, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Ngô Xuân Lịch và Bộ trưởng Quân đội Pháp Florence Parly đã ký Tuyên bố Tầm nhìn chung về hợp tác quốc phòng giai đoạn 2018-2028. Ảnh: THU TRANG

Đại tá Phạm Mạnh Thắng, Phó cục trưởng Cục Đối ngoại/Bộ Quốc phòng nhớ lại thời gian ông là Tùy viên Quốc phòng (TVQP) Việt Nam tại Pháp (nhiệm kỳ 2017-2020). Đó là giai đoạn quan hệ Việt-Pháp phát triển tốt đẹp, toàn diện, phong phú, hiệu quả trên mọi lĩnh vực, là cơ sở và động lực để đưa quan hệ hai nước phát triển lên tầm cao mới. Đại tá Phạm Mạnh Thắng chia sẻ: “Giai đoạn 2017-2020 là thời kỳ hai nước thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ đối tác chiến lược, đánh dấu bằng các chuyến thăm cấp cao, đặc biệt là chuyến thăm chính thức Cộng hòa Pháp của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng vào năm 2018 và chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Pháp Édouard Philippe cũng trong năm đó; hai nước duy trì nhiều cơ chế hợp tác quan trọng; quan hệ hợp tác trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, hợp tác phát triển, giáo dục-đào tạo, du lịch, khoa học-công nghệ... phát triển tốt đẹp. Trong lĩnh vực quốc phòng, Đại tướng Ngô Xuân Lịch, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam đã thăm chính thức Cộng hòa Pháp năm 2018 và ký một số văn kiện hợp tác quan trọng nhằm tăng cường quan hệ HTQP song phương”.

Bên cạnh các chuyến thăm cấp cao, các chuyến thăm xã giao hằng năm của tàu quân sự Pháp (kể từ năm 2001) và những chuyến công tác cấp chuyên gia nhằm trao đổi kinh nghiệm, tìm hiểu khả năng hợp tác về các lĩnh vực hai bên cùng quan tâm cũng góp phần thúc đẩy HTQP song phương.

Hai bên cũng phối hợp, ủng hộ lẫn nhau hiệu quả tại các cơ chế, diễn đàn đa phương. Việt Nam hoan nghênh sự quan tâm cũng như mong muốn của Pháp trong việc tăng cường hợp tác với các cơ chế quốc phòng-an ninh do ASEAN dẫn dắt, đặc biệt là Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN mở rộng (ADMM+) và gần đây nhất, Pháp đã trở thành đối tác phát triển của ASEAN. Về phần mình, Việt Nam cũng có được sự ủng hộ từ phía Pháp để thúc đẩy quan hệ hợp tác trong lĩnh vực quốc phòng với Liên minh châu Âu (EU), thông qua tham dự Hội nghị Tư lệnh Quốc phòng các nước EU từ năm 2018 và thiết lập cơ chế Đối thoại Quốc phòng-An ninh với EU.

Những “mảnh ghép” đa sắc

Theo Đại sứ Cộng hòa Pháp tại Việt Nam Nicolas Warnery, HTQP Việt-Pháp được triển khai rất đa dạng trong nhiều lĩnh vực như: Quân y, thủy đạc, Gìn giữ hòa bình (GGHB) Liên hợp quốc (LHQ), công nghiệp quốc phòng, an ninh mạng, nghiên cứu chiến lược.... trong đó hợp tác quân y Việt-Pháp đồng hành với nhau từ rất lâu, bắt đầu bằng Dự án phòng, chống sốt rét tại Việt Nam. “Sau đó, mối quan hệ hợp tác giữa hai nước đã phát triển rất nhanh chóng, đa dạng và được củng cố trong nhiều lĩnh vực mới như công tác đào tạo sĩ quan Việt Nam, các cuộc viếng thăm của tàu hải quân Pháp và gần đây nhất là công tác chuẩn bị cho việc triển khai các hoạt động GGHB LHQ”, Trung tá Marc Razafindranaly, TVQP Cộng hòa Pháp bổ sung.

Lễ ký Biên bản Đối thoại chính sách Quốc phòng Việt-Pháp lần thứ hai vào ngày 11-1-2018 tại TP Hồ Chí Minh. Ảnh: HÙNG KHOA

Tại lễ khai giảng lớp học tiếng Pháp cho cán bộ quân y Việt Nam hồi tháng 1-2021, Đại tá Nguyễn Hữu Mỹ, Phó cục trưởng Cục Quân y cho biết, trong giai đoạn 2003-2008, quân y hai nước đã triển khai Dự án phòng, chống sốt rét tại Việt Nam. Thông qua dự án, quân y Pháp đã hỗ trợ Việt Nam 6,5 triệu franc và một số trang thiết bị phục vụ nghiên cứu. Dự án đã hoàn thành đúng tiến độ, kết quả đã được công bố tại hai nước và báo chí quốc tế. Sau một thời gian bị gián đoạn do hạn chế kinh phí, năm 2016, Cục Quân y hai nước đã ký thỏa thuận về hợp tác trong lĩnh vực quân y và từ đó đến nay, hợp tác có những tiến triển tích cực, nổi bật là về đào tạo và sắp tới những dự án hợp tác nghiên cứu cũng sẽ được thúc đẩy.

Với sự ủng hộ của Pháp, Việt Nam đã trở thành thành viên của Tổ chức Thủy đạc thế giới (IHO) từ tháng 3-2015. Theo thỏa thuận kỹ thuật về hợp tác trong lĩnh vực thủy đạc, hải dương học và bản đồ hàng hải (ký tháng 4-2015 và được ký gia hạn tháng 3-2018), phía Pháp hỗ trợ Việt Nam trên các lĩnh vực, bao gồm: Hỗ trợ đào tạo cán bộ thủy đạc và bản đồ Việt Nam tại Pháp; hỗ trợ trong tư vấn kỹ thuật và đầu tư trang thiết bị đo đạc, khảo sát biển; hỗ trợ Việt Nam quy trình, quy phạm để sản xuất các hải đồ đáp ứng tiêu chuẩn IHO; trao đổi, cung cấp tài liệu về thủy đạc.

Một trong những lĩnh vực HTQP mới giữa Việt Nam và Pháp chính là GGHB LHQ. Thiếu tướng Hoàng Kim Phụng, Cục trưởng Cục GGHB Việt Nam cho biết, kể từ khi Bộ Quốc phòng hai nước ký thỏa thuận về hợp tác trong lĩnh vực GGHB LHQ tháng 11-2016, nhiều nội dung hợp tác đã được thực hiện trong cả khuôn khổ song phương và đa phương. Bộ Quốc phòng Pháp đã hỗ trợ, tư vấn rất hiệu quả cho Cục GGHB Việt Nam trong việc chuẩn bị lực lượng tham gia các hoạt động GGHB LHQ, cả về huấn luyện đào tạo, kinh nghiệm triển khai thực tế cũng như về ngôn ngữ.

Kết quả HTQP giữa Việt Nam và Pháp trên nhiều lĩnh vực trong 30 năm qua đã thể hiện sự tin cậy, thiện chí, thực chất và sự tôn trọng của Pháp với Việt Nam; minh chứng điều mà lãnh đạo cấp cao của Pháp bày tỏ: Chính phủ Pháp thay đổi theo từng giai đoạn, nhưng quan hệ Pháp-Việt không thay đổi.

(còn nữa)

LINH OANH - BÙI THẢO