Bài 1: Một thực tế đáng báo động

Tại Hội nghị toàn quốc Ngành Tổ chức xây dựng Đảng năm 2017, đồng chí Nguyễn Thị Yến, Phó bí thư Thường trực Tỉnh ủy BR-VT thẳng thắn nêu rõ khó khăn, hạn chế, vướng mắc trong công tác quản lý đảng viên xuất ngũ; xem đây là nỗi trăn trở chung của những người làm công tác xây dựng Đảng ở Đảng bộ tỉnh BR-VT.

Nỗi đau “thất thoát” đảng viên

Đúng như khẳng định của lãnh đạo địa phương, suốt chuyến công tác, những câu chuyện về các trường hợp đảng viên là QNXN bị xóa tên khỏi danh sách đảng viên, bị khai trừ Đảng, không tham gia sinh hoạt Đảng... trở thành chủ đề chính trên chuyến xe xuôi ngược về nhiều địa phương của miền Đất đỏ giàu truyền thống cách mạng. Chủ đề này càng “nóng” hơn khi chúng tôi liên tục nhận thêm thông tin “mới”, đáng ngại về thực trạng này. Ở Đảng bộ huyện Xuyên Mộc, chỉ tính trong 3 tháng đầu năm 2017 có thêm 3 đảng viên là QNXN xin ra khỏi Đảng. Còn tại huyện Châu Đức, ngay trong sáng chúng tôi đến khảo sát (5-4-2017), Thường vụ Huyện ủy vừa tiến hành xem xét, buộc cho ra khỏi Đảng 2 trường hợp. Tất cả những trường hợp trên đều xuất phát từ nguyên nhân không có điều kiện tham gia sinh hoạt theo quy định của Điều lệ Đảng.

Đại diện Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bà Rịa-Vũng Tàu và Bộ CHQS tỉnh trò chuyện với đảng viên là quân nhân xuất ngũ đang công tác tại thị trấn Phước Bửu, huyện Xuyên Mộc. 

Thể hiện rõ sự lo lắng, đồng chí Nguyễn Thị Kim Dung, Phó trưởng ban Tổ chức Huyện ủy Xuyên Mộc cho biết, tính từ năm 2002 đến nay, tổng số đảng viên nhập ngũ ở đảng bộ này là 25 đồng chí. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, 18 đảng viên xuất ngũ trở về địa phương. Trong số này, 10 đảng viên tiếp tục tham gia sinh hoạt Đảng (chiếm 56%); nhưng có đến 8 đồng chí (chiếm 44%) không tham gia sinh hoạt Đảng theo quy định; bắt buộc tổ chức Đảng phải tiến hành kỷ luật xóa tên và cho ra khỏi Đảng. Tiếp nối câu chuyện trên, đồng chí Mai Xuân Nhứt, Bí thư Đảng ủy xã Xuyên Mộc (huyện Xuyên Mộc) nghẹn ngào giải thích:

- Anh em xin ra khỏi Đảng, bị xóa tên khỏi danh sách đảng viên, bị khai trừ Đảng vì không tham gia sinh hoạt Đảng… là nỗi đau quá lớn của cấp ủy, chính quyền địa phương. Mặc dù, Đảng ủy xã đã ban hành nhiều văn bản, triển khai không ít chủ trương, giải pháp nhằm khắc phục thực trạng trên, nhưng xem ra đây là một vấn đề khó-là một “bài toán hóc búa” nảy sinh từ thực tiễn công tác xây dựng Đảng ở cơ sở.

Tương tự, ở 7/8 đảng bộ cấp huyện, thành phố thuộc Đảng bộ tỉnh BR-VT đều xuất hiện tình trạng đảng viên là QNXN không tham gia sinh hoạt Đảng do phải đi làm ăn xa. Nhận thức rõ tác hại to lớn của thực trạng đó, cấp ủy, chính quyền, nhất là đội ngũ cán bộ chủ trì các cấp trực tiếp gặp gỡ, giáo dục, động viên; ở nhiều nơi, cấp ủy chủ trương “mềm hóa” một số quy định và kỷ luật Đảng với quan điểm hết sức nhân văn, tạo điều kiện để đảng viên thực hiện trách nhiệm được giao... Thế nhưng, vì nhiều lý do khác nhau, tình trạng “thất thoát” đảng viên vẫn liên tục diễn ra với số lượng, mức độ, tính chất ngày càng có chiều hướng gia tăng.

Để đánh giá đúng tình hình, tìm hướng giải quyết thực trạng đó, ngày 23-12-2016, Ban Thường vụ Tỉnh ủy BR-VT quyết định tổ chức Hội nghị “Rút kinh nghiệm công tác tuyển đảng viên nhập ngũ, quản lý, sử dụng đảng viên xuất ngũ về địa phương giai đoạn 2002-2016”. Tại hội nghị, những số liệu tổng kết được công khai, càng “gióng lên tiếng chuông báo động” về một thực tế đáng lo ngại, gây nguy hại cho “cơ thể” vốn khỏe mạnh của Đảng. Trong 15 năm qua, sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự theo luật định, trên địa bàn toàn tỉnh BR-VT có 915 đảng viên là QNXN trở về địa phương. Trong đó, đảng viên QNXN tiếp tục sinh hoạt Đảng là 867 đồng chí (94,76%); số không tham gia sinh hoạt Đảng là 48 đồng chí (5,24%). Trong đó, tổ chức buộc xóa tên khỏi danh sách đảng viên: 32; khai trừ Đảng: 4; cho ra khỏi Đảng: 9; cấp ủy đang xem xét hồ sơ xin ra khỏi Đảng: 2 trường hợp. Nói về thực trạng này, đồng chí Nguyễn Văn Lợi, Phó trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy BR-VT, đúc rút:

- Sự nguy hại không chỉ hiện hữu ở những “con số” mà hiện rõ ở xu thế có chiều hướng tăng dần của thực trạng này. Nếu năm 2008, toàn tỉnh chỉ có 1 trường hợp thì đến năm 2014 đã xuất hiện 8 trường hợp và hiện nay thì xuất hiện ở nhiều nơi. Đây là vấn đề mới và đặc biệt khó, nảy sinh từ thực tiễn, cần sớm được nhận diện đầy đủ để có hướng xử lý hiệu quả, triệt để.

Tác hại to lớn, nguy hại lâu dài

Thông tin về việc đảng viên là QNXN ra khỏi Đảng, bị xóa tên khỏi danh sách đảng viên do không tham gia sinh hoạt Đảng... khiến chúng tôi không khỏi áy náy, chạnh lòng. Thế nhưng, đau hơn là những người trong cuộc, những cán bộ tâm huyết, trách nhiệm với công tác xây dựng Đảng ở cơ sở. Chia sẻ về điều này, đồng chí Phạm Văn Hào, Phó bí thư Thường trực Huyện ủy Châu Đức, nói:

 - Từ năm 2002 đến nay, Châu Đức có 8 trường hợp đảng viên QNXN xin ra khỏi Đảng. Mỗi lần Ban Thường vụ Huyện ủy đưa ra xem xét đều rất đau lòng. Chúng tôi không chỉ trăn trở, tiếc nuối vì để “mất đi” những đồng chí, đồng đội trong chính hàng ngũ của mình mà còn hết sức lo lắng về “chất lượng” của các thế hệ đảng viên kế cận, kế tiếp.

Theo lãnh đạo hai huyện Châu Đức và Xuyên Mộc, tình trạng đảng viên QNXN bị xóa tên khỏi danh sách đảng viên, bị khai trừ Đảng do không tham gia sinh hoạt Đảng ảnh hưởng trước hết đến uy tín và bản chất của Đảng. Bởi lẽ, từ xưa đến nay, trong suốt quá trình phát triển, đội ngũ đảng viên của Đảng dù khó khăn đến mấy, giữa vô vàn hiểm nguy, gian khổ, hy sinh vẫn một lòng gắn bó với tổ chức, nguyện sống chết đi theo lý tưởng của Đảng. Vậy mà nay bỗng xuất hiện một thực tế đau lòng. Hơn nữa, đây còn là hiện tượng mang đến mầm mống xấu, tạo ra khuynh hướng “chảy máu nguồn lực”, “chảy máu đảng viên”. Đồng chí Huỳnh Kim Sơn, Bí thư Đảng ủy thị trấn Phước Bửu (huyện Xuyên Mộc), nhận định:

- Trong quan niệm và tư duy của chúng tôi, đảng viên là QNXN từ trước đến nay luôn được cấp ủy, chính quyền địa phương đánh giá là lực lượng chính trị tin cậy, bộ phận nòng cốt trong hệ thống chính trị cơ sở. Đội ngũ này là hạt nhân ở các đơn vị dự bị động viên, lực lượng dân quân tự vệ và phong trào giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở địa phương, góp phần quan trọng xây dựng cơ sở chính trị xã hội ngày càng vững mạnh...; đồng thời tạo nguồn cán bộ cơ sở và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quân sự ở địa phương đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ quân sự quốc phòng trong tình hình mới.

Thực tế cho thấy, trong nhiều năm qua, đảng viên là QNXN về địa phương ở BR-VT đã góp phần quan trọng trong việc xây dựng 82/82 chi bộ quân sự có chi ủy, tăng 81 chi bộ so với năm 2002; nâng tỷ lệ lãnh đạo trong lực lượng dân quân hiện nay đạt 20,75% (tăng 16,4% so với năm 2002), trong lực lượng dự bị đạt 9,9%. Một số đồng chí phát triển trở thành cán bộ chủ chốt các xã, phường, thị trấn... Thế nhưng, do nhiều nguyên nhân, nhất là khung biên chế cơ sở đã được kiện toàn cơ bản nên đảng viên là QNXN được tuyển dụng với tỷ lệ rất thấp; số còn lại phải bươn chải mưu sinh nên gặp không ít khó khăn trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ của người đảng viên...

Thảo luận sâu thêm về vấn đề này, đội ngũ cán bộ cơ sở bày tỏ lo ngại trước những hệ lụy phát sinh kế tiếp. Rõ nét là việc duy trì nền nếp, chế độ sinh hoạt ở các chi bộ, đảng bộ cơ sở; việc cấp ủy đảng phải dành nhiều thời gian, công sức vận động, gặp gỡ đảng viên “ở lại” với tổ chức, ảnh hưởng không nhỏ đến khả năng tập trung sức lãnh đạo thực hiện các nhiệm vụ chính trị-xã hội địa phương. Cùng với đó, thực trạng trên còn ảnh hưởng gián tiếp đến công tác tạo nguồn phát triển Đảng và lựa chọn đảng viên nhập ngũ. Thực tế cho thấy, hiện nay, nhiều gia đình không còn thiết tha, thậm chí không đồng ý để con em họ phấn đấu trở thành đảng viên. Họ lo ngại bởi chính thực tế nhãn tiền về việc các thế hệ đảng viên là QNXN “đàn anh” không được sử dụng, tuyển dụng vào công chức; không có công ăn việc làm ổn định, phải vất vả mưu sinh… và cuối cùng là không thể thực hiện trọn vẹn trách nhiệm của người đảng viên. Còn đối với phụ huynh có con em là đảng viên xuất ngũ bị khai trừ Đảng, bị xóa tên khỏi danh sách đảng viên thì đều bày tỏ niềm đau buồn khôn xiết. Họ chưa bao giờ nghĩ rằng, con em mình từng được giáo dục, học tập, công tác, rèn luyện trong môi trường quân đội - “ngôi trường lớn” của cách mạng, lại không thể tiếp tục phát huy phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ trong cuộc sống hiện tại. Họ buồn hơn vì chính con cháu trong gia đình đã không thể kế tục, phát huy truyền thống cách mạng vẻ vang, một lòng theo Đảng của đất và người nơi quê hương Đất đỏ anh dũng, kiên cường!

Bài và ảnh: NGỌC LONG - TẤN TUÂN - HOÀNG THÀNH      

(còn nữa)