Xuân về náo nức trẩy hội

Tôn vinh giá trị truyền thống lễ hội

Lễ hội đền Bà Đen (tỉnh Tây Ninh) còn được gọi là Lễ hội đền Linh Sơn Thánh Mẫu, được xây trên lưng chừng núi cao độ 380m. Đến nay, đền được trùng tu nhiều lần, và từ chân núi đi lên đã làm một con đường bậc thang cho người đi bộ. Lễ hội được tổ chức vào đầu mùa xuân, sau Tết Nguyên đán, từ ngày mồng 10 đến rằm tháng Giêng.

Lễ hội Minh Thề, thề minh bạch, không tham nhũng diễn ra tại Khu di tích Quốc gia đền chùa Hòa Liễu (thôn Hòa Liễu, xã Thuận Thiên, huyện Kiến Thụy, TP Hải Phòng) vào ngày 14 tháng Giêng. Trình tự nghi lễ của lễ hội Minh Thề rất thú vị: Trưởng làng cầm dao vạch quanh vòng tròn, sau đó đâm vào chính giữa vòng tròn đó để biểu lộ sự quyết tâm, rồi đọc hịch: “Chúng tôi gồm những người làm việc công của làng, họp trước đền theo tục lệ uống máu ăn thề, xin thề các điều sau: Nếu lấy của công làm việc công thì được các thần linh ủng hộ. Nhược bằng, có lòng tham, lấy của công làm của tư, nguyện cầu các chư vị thần linh đả tử! Y như lời thề…”.

Tới lễ hội cầu ngư của nhân dân làng Thái Dương hạ (thị trấn Thuận An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên-Huế) vào ngày 12 tháng Giêng, du khách thập phương hòa vào không khí tưởng nhớ vị thành hoàng của làng là Trương Quý Công (biệt danh của Trương Thiều), người gốc Thanh Hóa có công dạy cho dân nghèo cách đánh cá và buôn bán ghe mành. Lễ hội tổ chức nhiều hoạt động nhằm mô tả những sinh hoạt của nghề đánh cá, trong đó có “bủa lưới” mang ý nghĩa trình nghề, khắc họa đậm nét nghi lễ dân gian của cư dân vùng ven biển.

Với quan điểm tổ chức lễ hội văn hóa, qua đó phát huy các giá trị truyền thống, quảng bá hình ảnh quê hương Tiên Du, Bắc Ninh với bạn bè trong và ngoài nước, năm 2017, Lễ hội Khán hoa Mẫu đơn chùa Phật Tích và Hội Lim sẽ được tổ chức gồm hai phần lễ và phần hội từ ngày 12 tháng Giêng. Hội Lim khai mạc sáng 13 tháng Giêng, với các hoạt động hát quan họ ở lán trại, trên sân khấu đồi Lim và hát cửa đình, dưới thuyền và trong các gia đình nghệ nhân.

Loại trừ các hình ảnh, hành động chưa đẹp tại lễ hội

Ngày mồng 6 tháng Giêng, một loạt lễ hội lớn tại Hà Nội cùng diễn ra như: Lễ hội Gióng (Đền Sóc, huyện Sóc Sơn); Lễ hội Chùa Hương (huyện Mỹ Đức); Lễ hội đền Hai Bà Trưng (huyện Mê Linh)… Trong đó, Lễ hội Chùa Hương diễn ra khoảng đến hết tháng Ba âm lịch. Do diễn ra trong thời gian dài ngày, thu hút hàng triệu lượt khách hành hương, nên hằng năm nơi đây luôn xảy ra nhiều vấn đề như: An toàn vệ sinh thực phẩm, ép giá đò, vệ sinh môi trường, hàng quán lộn xộn, tiền lẻ rải tràn lan… Trao đổi với phóng viên Báo Quân đội nhân dân, ông Nguyễn Văn Hậu, Phó chủ tịch UBND huyện Mỹ Đức, Trưởng BTC Lễ hội Chùa Hương cho biết, lễ hội năm nay có chủ đề “Lễ hội kỷ cương-văn minh du lịch”. Để phát huy hiệu quả, BTC cung cấp số điện thoại đường dây nóng in trên các thông tin về Chùa Hương phát cho du khách lúc mua vé tham quan, để du khách phản ảnh kịp thời tới Trưởng BTC và Trưởng ban quản lý di tích. Điểm mới trong tổ chức Lễ hội Chùa Hương 2017 là miễn phí vệ sinh đối với du khách. Việc bảo đảm an toàn cho du khách cũng được quan tâm đặc biệt. Theo ông Nguyễn Văn Hậu, xuồng đưa đón khách bắt buộc phải có phao cứu sinh; các cơ quan sử dụng xuồng máy như điện, y tế, phòng hộ rừng, công an, thanh tra phải mặc trang phục của ngành… Để lễ hội diễn ra tốt đẹp, chính quyền huyện Mỹ Đức đã làm việc với Công an TP Hà Nội bố trí 200 cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ tại Chùa Hương trong suốt 3 tháng lễ hội, mở nhiều lớp tập huấn cho nhân dân địa phương về giao thông đường thủy và văn hóa ứng xử văn minh, lịch sự.

Lễ hội Đền Trần năm nay sẽ phát ấn sớm hơn so với mọi năm, bắt đầu phát ấn từ 5 giờ sáng ngày 15 tháng Giêng và diễn ra đến hết ngày 29 tháng Giêng. Theo BTC lễ hội, năm nay thời gian tổ chức Lễ hội Đền Trần diễn ra vào đúng ngày nghỉ cuối tuần nên dự kiến lượng du khách thập phương sẽ tăng cao. Bà Phạm Thị Oanh, Phó chủ tịch UBND TP Nam Định, Trưởng BTC Lễ hội Đền Trần năm 2017 cho biết, BTC đã thành lập đội liên ngành giải quyết dứt điểm tình trạng người hành khất đưa về trung tâm bảo trợ xã hội chăm sóc. BTC lễ hội cùng UBND TP Nam Định cũng khẳng định, sẽ làm hết sức mình để khắc phục các tình trạng tồn tại trong lễ hội năm 2016, đồng thời mong các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương phối hợp tuyên truyền để du khách trẩy hội nâng cao ý thức, tránh tình trạng xô đẩy, chen lấn, cướp lộc…

Lễ hội Trường Yên-tên gọi mới của Lễ hội Hoa Lư (tỉnh Ninh Bình) diễn ra từ ngày 8 đến 10-3 âm lịch. Tuy nhiên, từ những ngày đầu Xuân mới, các hoạt động của khu danh thắng Tràng An và tâm linh Bái Đính sẽ có sự gắn kết với cố đô Hoa Lư. Năm nay, tỉnh Ninh Bình quyết tâm xây dựng mùa lễ hội văn minh, ngăn chặn những biểu hiện tiêu cực, phản cảm và bảo đảm an ninh an toàn cho du khách. Thay đổi rõ rệt tại chùa Bái Đính trong mùa lễ hội này là khu vực hàng quán tại bến xe đã được chỉnh trang và quy hoạch lại. Thay vì lều bạt nhếch nhác những năm trước, năm nay gần 100 ki-ốt đã được lợp mái che bằng tôn kiên cố, khang trang hơn và cũng an toàn hơn. Khoảng 80 ca-mê-ra an ninh cũng sẽ được lắp đặt thêm ở những điểm đông du khách; lái đò phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về an toàn khi vận động du khách mặc áo phao trong suốt hành trình tham quan danh thắng Tràng An…

Bài và ảnh: CHÂU XUYÊN