Tiếng đàn vang lên giữa lòng Hà Nội đúng dịp kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10-10-1954/ 10-10-2026) không chỉ là sự tri ân chân thành của thế hệ sau, mà còn là hoạt động ý nghĩa hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của nhạc sĩ Huy Du (1926 - 2026).
 |
|
Nhạc sĩ Huy Du viết "Sẽ về Thủ đô" trong niềm lạc quan về một chiến thắng không xa, giành lại Thủ đô yêu dấu. Ảnh tư liệu gia đình cung cấp
|
“Ngày ấy, chúng mình là lính Hà Nội... Hát với nhau để nhớ Hà Nội, yêu Hà Nội và rồi đánh nhau cũng phải cho ra người Hà Nội”. Đó là những dòng viết của cố nhạc sĩ Huy Du trong hồi ký, khi kể về ca khúc “Sẽ về Thủ đô” - ông sáng tác năm 1948 tại mảnh đất Liên khu Ba, trong niềm cảm xúc mãnh liệt cùng niềm hy vọng, lạc quan về một chiến thắng không xa, giành lại Thủ đô yêu dấu.
Nghệ sĩ Huy Phương cho biết, anh mang cảm xúc thật đặc biệt khi có cơ hội biểu diễn tác phẩm “Sẽ về Thủ đô” của cha mình. Theo con trai nhạc sĩ, trong những trang hồi ký về cuộc đời và sự nghiệp của ông, ký ức thân thương về Hồ Gươm, Hồ Tây, chợ Đồng Xuân, dòng Nhị Hà (sông Hồng) đến khí thế hào hùng của những ngày Hà Nội đứng lên kháng chiến… hòa quyện thành một lời hẹn ước đầy tin tưởng: “Ngày mai sẽ về Thủ đô đắp xây chốn xưa”.
 |
| Chương trình “Bản giao hưởng Hà Nội” chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô. |
Lời hẹn ước mang tính dự cảm ấy đã thực sự trở thành hiện thực vào ngày 10-10-1954, khi nhạc sĩ Huy Du cùng đoàn quân chiến thắng tiến về tiếp quản Thủ đô trong rừng cờ hoa tưng bừng chào đón.
“Gần 80 năm kể từ khi tác phẩm ra đời, trong đúng ngày kỷ niệm, giữa Hà Nội - Thành phố vì hòa bình, được thể hiện lại những giai điệu của cha, tôi cảm nhận rõ hơn bao giờ hết tình yêu ông dành cho Thủ đô, cũng như niềm tin và khát vọng của cả một thế hệ đã đi qua chiến tranh”, nghệ sĩ Nguyễn Huy Phương chia sẻ.
Với anh, đây không chỉ là một buổi biểu diễn, mà còn là một cuộc gặp gỡ rất riêng với cha, qua âm nhạc, ký ức và tình yêu Hà Nội. Lời chia sẻ đầy xúc động của nghệ sĩ Nguyễn Huy Phương giúp khán giả hiểu thêm tâm hồn vị nhạc sĩ tài ba, người đã từng nhắn gửi:
Đô thành kháng chiến, sôi sục phố phường
Sông Hồng kia dâng sóng cùng quê hương
Lên với kháng chiến tiêu diệt quân thù
Năm cửa ô reo bước quân ca vang…
 |
| Với PGS, TS, nghệ sĩ Nguyễn Huy Phương, được chơi bản nhạc của cha là một cuộc gặp gỡ giữa ký ức và tình yêu Hà Nội. |
Ca khúc “Sẽ về Thủ đô” từ một ngọn lửa nhỏ trong tâm khảm người lính trẻ năm 1948, đã bùng cháy thành hợp xướng lớn, lan tỏa từ chiến khu Việt Bắc đến các chiến trường Nam Bộ. Nhờ cấu trúc hòa thanh phong phú và giai điệu dạt dào cảm xúc, tác phẩm đã đi cùng năm tháng qua nhiều hình thức biểu diễn, như: Đơn ca, song ca, hợp ca, đồng ca hoặc hợp xướng 4 bè; và giọng hát của nhiều thế hệ nghệ sĩ: Quang Hưng - Trọng Khôi, Đăng Dương, Vũ Thắng Lợi, Tùng Dương…
Nhìn lại chặng đường âm nhạc của nhạc sĩ Huy Du, từ “Sẽ về Thủ đô” đến các thiên hùng ca như “Đường chúng ta đi”, “Trên đỉnh Trường Sơn ta hát”, “Anh vẫn hành quân”, “Cùng anh tiến quân trên đường dài”, “Bế Văn Đàn sống mãi”... chúng ta càng thêm trân trọng những đóng góp to lớn của ông cho nền âm nhạc cách mạng Việt Nam.
|
| Bản nhạc "Sẽ về Thủ đô" của nhạc sĩ Huy Du được Đài Tiếng nói Việt Nam thực hiện năm 1962. |
Hà Nội đã khoác lên mình một diện mạo mới. Nhưng giữa nhịp sống của một thành phố hiện đại, những giai điệu như “Sẽ về Thủ đô” luôn nhắc chúng ta nhớ về một Hà Nội đã từng được chờ đợi bằng cả tuổi trẻ, bằng niềm tin và bằng những ước mơ hòa bình.
Và cũng từ những giai điệu ấy, ta thêm hiểu Huy Du - người nhạc sĩ - người chiến sĩ đã sống, chiến đấu và sáng tác giữa những năm tháng không thể nào quên của dân tộc.