Khi hồ sơ bệnh án trở thành dữ liệu khoa học

Từ những hồ sơ bệnh án, những chuyến vận chuyển cấp cứu đường không và các tình huống chuyên môn phát sinh trong thực tiễn, Bệnh viện từng bước xây dựng một môi trường nghiên cứu khoa học chuyên nghiệp, có giá trị thực tiễn cao. Những dữ liệu được tích lũy từ thực tiễn công việc hằng ngày được đưa vào các công trình nghiên cứu góp phần nâng cao chất lượng bảo đảm quân y tại địa bàn, qua đó khẳng định trình độ, năng lực của quân y Việt Nam.

Mới đây, tại Hội nghị quốc tế lần thứ 11 về phát triển kỹ thuật y sinh tại Việt Nam (BME11), diễn ra tại Cam Ranh - Nha Trang, Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 có 4 công trình nghiên cứu được lựa chọn trình bày dưới hình thức poster khoa học. Đáng chú ý, công trình “Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kết quả điều trị sốt rét tại Bệnh viện dã chiến cấp 2 Việt Nam ở Bentiu, Nam Sudan trong giai đoạn 2021-2025” được Ban tổ chức trao chứng nhận Best Poster Presentation.

Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 thực hiện một ca vận chuyển cấp cứu đường không tại địa bàn. 

Phần thưởng là sự ghi nhận đối với một công trình khoa học. Nhưng phía sau kết quả ấy là hành trình tích lũy dữ liệu bền bỉ của nhiều thế hệ cán bộ quân y Việt Nam qua các nhiệm kỳ làm nhiệm vụ tại Bentiu. Những hồ sơ bệnh án được lưu giữ, để các Bệnh viện dã chiến cấp 2 Việt Nam tiếp tục kế thừa, bổ sung và chuẩn hóa thông tin qua từng năm, qua đó tạo nên một bộ dữ liệu đủ độ sâu, phản ánh thực trạng điều trị sốt rét tại địa bàn có nguy cơ dịch bệnh cao. Công việc không dừng lại khi người bệnh xuất viện. Hồ sơ bệnh án tiếp tục được rà soát, đối chiếu với các trường hợp tương tự để đánh giá hiệu quả điều trị, rút kinh nghiệm chuyên môn và bổ sung dữ liệu nghiên cứu.

 Thông qua thực tế nhiệm vụ, những dữ liệu nghiên cứu được bổ sung, cập nhật và tiếp nối qua các thê đội bệnh viện dã chiến cấp 2 của Việt Nam.

Bốn công trình được giới thiệu tại BME11 đều bắt nguồn từ thực tiễn nhiệm vụ ở Nam Sudan. Đó là những nghiên cứu về kiểm soát côn trùng, chăm sóc người bệnh, điều trị sốt rét và chuyển đổi số trong quản lý bệnh viện.

Trong số 4 công trình được trình bày tại BME11, nghiên cứu về bệnh sốt rét nhận được sự đánh giá cao không chỉ bởi kết quả đạt được mà còn bởi giá trị của bộ dữ liệu được xây dựng trong nhiều năm. 

Nhóm tác giả đã hồi cứu 155 bệnh nhân mắc sốt rét là cán bộ, nhân viên LHQ được điều trị tại các Bệnh viện dã chiến cấp 2 Việt Nam ở Bentiu trong giai đoạn 2021-2025. Đây là nhóm người bệnh đến từ nhiều quốc gia, cùng làm việc trong một môi trường dịch tễ nhưng có những khác biệt về thể trạng, tiền sử sức khỏe và khả năng đáp ứng điều trị. Chính đặc điểm đó tạo thêm giá trị tham khảo cho nghiên cứu, nhất là trong hoạt động bảo đảm quân y tại môi trường GGHB LHQ đa quốc gia.

Theo Trung tá, BSCK II Phan Thế Nhật, đại diện nhóm tác giả, giá trị lớn nhất của nghiên cứu không nằm ở giải thưởng mà ở việc xây dựng được bộ dữ liệu đáng tin cậy về bệnh sốt rét trong 5 năm hoạt động của các Bệnh viện dã chiến cấp 2 Việt Nam tại Bentiu. Kết quả nghiên cứu giúp lực lượng quân y chủ động hơn trong dự phòng, bảo đảm thuốc, vật tư y tế và quản lý người bệnh sau điều trị, đồng thời cung cấp thêm cơ sở thực tiễn cho các đơn vị đang làm nhiệm vụ tại Phái bộ Nam Sudan.

Nghiên cứu khoa học trong môi trường dã chiến

Để có được bộ dữ liệu kéo dài 5 năm, các nhóm nghiên cứu phải vượt qua không ít khó khăn đặc thù của môi trường dã chiến. Rào cản ngôn ngữ, yêu cầu tuân thủ quy trình chuyên môn của LHQ, hạn chế trong việc triển khai một số kỹ thuật xét nghiệm chuyên sâu, cùng yêu cầu duy trì tính liên tục và thống nhất của dữ liệu qua nhiều nhiệm kỳ đều đặt ra những thách thức.

Theo Trung tá, TS Trần Đức Tài, Giám đốc Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7, nghiên cứu khoa học chỉ thực sự có ý nghĩa khi bắt nguồn từ nhiệm vụ và quay trở lại phục vụ nhiệm vụ.

Thông qua công tác nghiên cứu, bệnh viện có điều kiện nhìn lại quá trình thực hiện nhiệm vụ, theo dõi sự thay đổi của mô hình bệnh tật để chủ động hơn trong chuẩn bị lực lượng, thuốc, vật tư y tế và nâng cao khả năng sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ.

Trung tá, TS Trần Đức Tài, Giám đốc Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 chủ trì một hội thảo khoa học chuyên đề tại địa bàn. 

Kết quả tại BME11 là sản phẩm của quá trình duy trì hoạt động nghiên cứu một cách liên tục trong toàn bệnh viện, ngay trong điều kiện đơn vị đang thực hiện nhiệm vụ ở địa bàn xa, môi trường dã chiến khắc nghiệt.

Trung tá, BSCK II Phan Thế Nhật giới thiệu về công trình nghiên cứu bệnh sốt rét tại địa bàn.  

Tính từ tháng 8-2025 đến nay, cán bộ Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 đã công bố 15 bài báo khoa học, gồm 7 bài trên các tạp chí khoa học trong nước và 8 bài trên các tạp chí quốc tế. Đây là kết quả đáng ghi nhận đối với một đơn vị vừa thực hiện nhiệm vụ khám, cấp cứu, điều trị, vừa duy trì hoạt động nghiên cứu tại Nam Sudan.

Các công trình trải rộng trên nhiều lĩnh vực, từ bệnh truyền nhiễm nhiệt đới, sức khỏe quân nhân, vận chuyển cấp cứu đường không, ngoại khoa đến quản lý bệnh viện dã chiến, quản lý trang thiết bị y tế và chuyển đổi số. Tuy nhiên, điểm chung của các nghiên cứu là đều xuất phát từ những vấn đề thực tế tại địa bàn và hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng bảo đảm quân y.

Trong nhiệm kỳ, Bệnh viện còn có 3 công trình tham gia Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo trong Quân đội lần thứ 26, trong đó một công trình đoạt giải ba và một công trình đoạt giải khuyến khích.

Những kết quả được rút ra từ nghiên cứu có thể cung cấp thêm căn cứ để hoàn thiện quy trình chuyên môn, nâng cao chất lượng xử trí và giúp các đơn vị kế tiếp chủ động hơn khi gặp những tình huống tương tự.