Thanh niên - lực lượng nòng cốt trong bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa

Trong dòng chảy lịch sử cách mạng Việt Nam, thanh niên luôn là lực lượng xung kích, đi đầu trong mọi nhiệm vụ khó khăn, gian khổ nhất. Nhưng đối với thanh niên Quân đội, vai trò ấy còn mang một ý nghĩa sâu sắc hơn: Đó là lực lượng trực tiếp gánh vác sứ mệnh bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, là “lá chắn thép” của đất nước trong mọi tình huống.

Bài viết của Tổng Bí thư Tô Lâm đã khẳng định rất rõ: Thanh niên không chỉ là lực lượng kế cận, mà là chủ thể trực tiếp kiến tạo tương lai đất nước. Đặt trong môi trường quân đội, điều này có nghĩa là mỗi cán bộ, chiến sĩ trẻ không chỉ hoàn thành nhiệm vụ được giao, mà còn phải là người đi đầu trong đổi mới tư duy quân sự, trong xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân, trong chủ động ứng phó với các thách thức an ninh phi truyền thống, đặc biệt là trên không gian mạng.

Ngày nay, bảo vệ Tổ quốc không chỉ là giữ gìn từng tấc đất, vùng trời, vùng biển, mà còn là bảo vệ không gian số, bảo vệ hệ thống thông tin, bảo vệ trận địa tư tưởng. Thanh niên Quân đội, với lợi thế về sức trẻ, khả năng tiếp cận nhanh với công nghệ, cần trở thành lực lượng tiên phong trong các lĩnh vực mới như tác chiến điện tử, an ninh mạng, trí tuệ nhân tạo, phân tích dữ liệu lớn. Đây chính là những “chiến trường mới” không tiếng súng nhưng có ý nghĩa chiến lược lâu dài đối với sự ổn định và phát triển của đất nước.

Giờ học thực hành của các học viên chuyên ngành radar, Học viện Phòng không - Không quân. Ảnh: qdnd.vn 

 

Tôi cho rằng, trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, cạnh tranh chiến lược giữa các quốc gia ngày càng phức tạp, việc xây dựng một thế hệ thanh niên Quân đội “vừa hồng, vừa chuyên” – vừa vững vàng về bản lĩnh chính trị, vừa tinh thông về chuyên môn - là yêu cầu cấp thiết. Không thể có một quân đội hiện đại nếu thiếu một lớp cán bộ trẻ có tư duy mở, có khả năng học hỏi nhanh, có tinh thần dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm.

Nhìn rộng hơn, thanh niên Quân đội còn là lực lượng quan trọng trong xây dựng “thế trận lòng dân”. Ở bất cứ địa bàn nào, từ biên giới, hải đảo đến vùng sâu, vùng xa, hình ảnh người lính trẻ luôn gắn với những việc làm cụ thể: Giúp dân xóa đói giảm nghèo, phòng chống thiên tai, dịch bệnh, xây dựng nông thôn mới, giữ gìn an ninh trật tự. Chính từ những hành động ấy, niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và Quân đội được củng cố, tạo nên sức mạnh tổng hợp để bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa.

Yêu nước trong Quân đội thời đại mới: từ ý chí chiến đấu đến năng lực làm chủ khoa học – công nghệ

Một trong những điểm nhấn quan trọng trong bài viết của Tổng Bí thư là cách tiếp cận mới về lòng yêu nước: yêu nước không chỉ là cảm xúc, mà phải được thể hiện bằng tri thức, năng lực hành động và khả năng làm chủ khoa học – công nghệ.

Đối với thanh niên Quân đội, điều này càng mang ý nghĩa thiết thực. Nếu như trước đây, sức mạnh chiến đấu của quân đội chủ yếu dựa vào ý chí, tinh thần và nghệ thuật quân sự, thì ngày nay, sức mạnh ấy còn được quyết định bởi trình độ công nghệ, khả năng sử dụng vũ khí hiện đại, năng lực tác chiến trong môi trường số hóa.

Nghị quyết số 57 của Đảng về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đã xác định rõ đây là một trong những đột phá chiến lược. Trong lĩnh vực quốc phòng, yêu cầu này càng trở nên cấp bách. Thanh niên Quân đội cần đi đầu trong nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới, từ tự động hóa, trí tuệ nhân tạo đến công nghệ không gian, công nghệ vật liệu mới. Việc làm chủ công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, mà còn góp phần xây dựng nền quốc phòng tự chủ, giảm phụ thuộc vào bên ngoài.

Nhưng điều quan trọng hơn là phải chuyển hóa tri thức thành năng lực thực tiễn. Một sĩ quan trẻ không chỉ cần giỏi lý thuyết, mà phải thành thạo kỹ năng chỉ huy, điều hành, xử lý tình huống trong điều kiện phức tạp. Một chiến sĩ không chỉ cần có ý chí kiên cường, mà còn phải nắm vững kỹ thuật, sử dụng thành thạo trang bị, vũ khí. Một nhà khoa học trẻ trong quân đội không chỉ nghiên cứu trong phòng thí nghiệm, mà phải gắn kết chặt chẽ với thực tiễn chiến đấu và yêu cầu nhiệm vụ.

Từ góc độ văn hóa, tôi cho rằng đây là sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại. Quân đội ta có truyền thống “quyết chiến, quyết thắng”, nhưng trong bối cảnh mới, truyền thống ấy cần được bổ sung bằng tinh thần học tập suốt đời, tinh thần đổi mới sáng tạo, tinh thần làm chủ tri thức. Yêu nước trong Quân đội hôm nay không chỉ là sẵn sàng chiến đấu, hy sinh khi Tổ quốc cần, mà còn là nỗ lực không ngừng để nâng cao trình độ, để mỗi cán bộ, chiến sĩ đều trở thành một “chiến sĩ trí tuệ” trên mặt trận mới.

Đây cũng chính là con đường để xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam hiện đại. Hiện đại không chỉ nằm ở vũ khí, trang bị, mà trước hết nằm ở con người. Một quân đội có thể được trang bị hiện đại, nhưng nếu con người không làm chủ được công nghệ, không có tư duy đổi mới, thì sức mạnh ấy sẽ không được phát huy. Ngược lại, một đội ngũ thanh niên Quân đội có tri thức, có bản lĩnh, có khát vọng, thì sẽ tạo ra sức mạnh vượt lên trên mọi giới hạn về vật chất.

Bản lĩnh, đạo đức và lý tưởng - nền tảng để thanh niên Quân đội vững bước trong kỷ nguyên mới

Nếu tri thức và công nghệ là điều kiện cần, thì bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng và lý tưởng sống chính là điều kiện đủ để thanh niên Quân đội phát triển bền vững. Đây cũng là thông điệp xuyên suốt trong bài viết của Tổng Bí thư: Đổi mới sáng tạo phải được dẫn dắt bởi lý tưởng, đạo đức và trách nhiệm xã hội.

Trong môi trường quân đội, yêu cầu này càng được đặt ra ở mức cao hơn. Bởi quân đội không chỉ là lực lượng vũ trang, mà còn là lực lượng chính trị, lực lượng trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc, với nhân dân. Mỗi cán bộ, chiến sĩ trẻ không chỉ đại diện cho bản thân mình, mà còn đại diện cho hình ảnh, uy tín của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội và không gian số, thanh niên Quân đội phải đối mặt với nhiều tác động đa chiều, cả tích cực lẫn tiêu cực. Nếu không có bản lĩnh vững vàng, rất dễ bị dao động trước những thông tin sai lệch, những luận điệu xuyên tạc, những cám dỗ vật chất. Vì vậy, việc giữ vững “trận địa tư tưởng” trong mỗi cán bộ, chiến sĩ trẻ là nhiệm vụ hết sức quan trọng.

Bản lĩnh ấy không phải tự nhiên mà có, mà phải được rèn luyện qua học tập, qua thực tiễn công tác, qua kỷ luật quân đội, qua sự giáo dục của tổ chức. Đó là bản lĩnh của người biết đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên hết, biết kiên định trước khó khăn, thử thách, biết nói không với những điều sai trái, tiêu cực.

Cùng với bản lĩnh là đạo đức cách mạng. Thanh niên Quân đội phải là những người sống mẫu mực, giản dị, trung thực, trách nhiệm, gắn bó với nhân dân. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, hình ảnh người lính phải là hình ảnh đẹp, đáng tin cậy, là chỗ dựa của nhân dân. Đây không chỉ là yêu cầu về đạo đức cá nhân, mà còn là yếu tố tạo nên sức mạnh tinh thần của quân đội.

Và trên tất cả là lý tưởng. Một thế hệ trẻ không có lý tưởng thì rất dễ mất phương hướng. Nhưng một thế hệ trẻ có lý tưởng, có khát vọng cống hiến, thì sẽ có sức mạnh vượt qua mọi khó khăn. Bài viết của Tổng Bí thư đã gợi mở một phương châm rất rõ: “Bản lĩnh tự cường – Tiên phong sáng tạo – Khát vọng cống hiến – Làm chủ tương lai”. Đối với thanh niên Quân đội, đó không chỉ là khẩu hiệu, mà phải trở thành phương châm hành động trong từng nhiệm vụ cụ thể.

Tôi cho rằng, trong kỷ nguyên mới, khi đất nước đặt ra những mục tiêu rất lớn đến năm 2030 và 2045, thanh niên Quân đội phải là lực lượng đi đầu trong hiện thực hóa những mục tiêu ấy. Không chỉ bảo vệ vững chắc Tổ quốc, mà còn góp phần xây dựng một Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, có vị thế ngày càng cao trên trường quốc tế.

Thanh niên luôn là mùa xuân của dân tộc. Nhưng mùa xuân ấy chỉ thực sự rực rỡ khi được nuôi dưỡng bằng trí tuệ, được tôi luyện bằng bản lĩnh và được dẫn dắt bởi lý tưởng cao đẹp. Bài viết của Tổng Bí thư Tô Lâm là một lời nhắc nhở, đồng thời là một lời hiệu triệu: Hãy để thanh niên viết tiếp tương lai đất nước bằng chính hành động của mình.

Đối với thanh niên Quân đội, điều đó càng có ý nghĩa thiêng liêng hơn. Bởi mỗi bước trưởng thành của người lính trẻ không chỉ là sự trưởng thành của cá nhân, mà còn là sự vững mạnh của Quân đội, là sự bình yên của Tổ quốc, là niềm tin của nhân dân. Và chính từ những con người như thế, tương lai đất nước sẽ được viết tiếp một cách vững chắc, tự tin và đầy khát vọng.