Luôn chủ động, sẵn sàng phương án

Xác định công tác PTDS là nhiệm vụ chính trị quan trọng, nhiệm vụ chiến đấu trong thời bình của Quân đội, Quân khu 5 tích cực đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm và tính chủ động trong phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thiên tai. Thường xuyên theo dõi sát tình hình bão, mưa lũ; tổ chức họp Ban chỉ huy PTDS trực tiếp kết hợp trực tuyến, ban hành các văn bản chỉ đạo, kế hoạch điều hành để chỉ đạo công tác phòng, chống, ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thiên tai kịp thời.

Lực lượng cứu hộ, cứu nạn Bộ CHQS TP Đà Nẵng sơ tán người dân xã Hòa Tiến ra khỏi vùng ngập (tháng 11-2025). 

Ngay từ đầu năm, Ban chỉ huy PTDS Quân khu đã chỉ đạo các cơ quan tham mưu ban hành hệ thống văn bản, kế hoạch chỉ đạo, điều hành công tác PTDS trên địa bàn. Thường xuyên kiện toàn Ban chỉ huy PTDS Quân khu và chỉ đạo các cơ quan, đơn vị kiện toàn Ban chỉ huy PTDS ở các cấp theo quy định. Theo dõi, đôn đốc bộ CHQS các tỉnh, thành phố phối hợp với các sở, ngành tham mưu cho tỉnh ủy, thành ủy, UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo tổ chức lại Ban chỉ huy PTDS cấp mình sau khi sáp nhập triển khai thực hiện chính quyền địa phương hai cấp. Cơ quan thường trực đã chủ trì, phối hợp với các cơ quan tham mưu tổ chức điều chỉnh, bổ sung các kế hoạch ứng phó với các tình huống PTDS.

Các đơn vị Quân đội đứng chân trên địa bàn thường xuyên tổ chức luyện tập phương án sẵn sàng cơ động ứng phó với các sự cố, thiên tai và tìm kiếm cứu nạn, chú trọng triển khai công tác thông tin, truyền thông về PTDS. Duy trì nghiêm chế độ ứng trực ở các cấp, bộ phận trực tổng đài 112; thường xuyên theo dõi, nắm chắc tình hình khí hậu, thời tiết, tai nạn, sự cố, thiên tai, thảm họa, cháy, nổ, cháy rừng, dịch bệnh, môi trường; đồng thời phân tích, nhận định, đánh giá diễn biến để tham mưu chỉ đạo, triển khai các biện pháp ứng phó kịp thời.

Trung tướng Lê Ngọc Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Tư lệnh Quân khu 5, Trưởng ban chỉ huy PTDS Quân khu 5 cho biết: “Trong năm 2025, Quân khu 5 đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, đơn vị đứng chân trên địa bàn điều động hơn 182.000 lượt cán bộ, chiến sĩ và 2.530 lượt phương tiện tham gia phòng, chống, ứng phó xử lý sự số thiên tai; hỗ trợ di dời hơn 60.000 hộ/213.000 nhân khẩu, 8.000 lồng bè nuôi thủy sản đến nơi an toàn; kêu gọi hơn 27.000 tàu, thuyền, hơn 159.000 lao động vào nơi neo đậu; thông báo cho hơn 3.000 tàu, thuyền với hơn 20.000 lao động đang hoạt động trên biển di chuyển ra khỏi vùng nguy hiểm của bão; triển khai 3.000 cán bộ, chiến sĩ đứng điểm trên địa bàn xung yếu sẵn sàng xử trí tình huống trong bão lũ.

Vừa qua, Ban chỉ huy PTDS Quân khu đã chỉ đạo Bộ CHQS tỉnh Đắk Lắk, Bộ CHQS tỉnh Khánh Hòa, Lữ đoàn Công binh 270 tham gia khảo sát, đánh giá Dự án “Đánh giá tác động của hạn hán vùng Tây Nguyên, Việt Nam” tại Đắk Lắk; tham gia hoạt động hợp tác quản lý thiên tai năm 2025 với lực lượng Vệ binh Quốc gia Bang Oregon (Hoa Kỳ) tại Khánh Hòa và khảo sát đề xuất diễn tập chung của Quân đội 3 nước Việt Nam-Lào-Campuchia năm 2026 theo đúng chỉ đạo của Bộ Quốc phòng, Bộ Tổng Tham mưu”.

Phòng thủ từ sớm, từ xa, từ trước

Từ thực tế công tác PTDS trên địa bàn trong những tháng cuối năm 2025, Thiếu tướng Phan Đại Nghĩa, Phó tư lệnh, Tham mưu trưởng Quân khu 5 khẳng định: “Trong phòng, chống sự cố, thiên tai, vai trò công tác dự báo, cảnh báo là đặc biệt quan trọng. Do đó, thông tin dự báo, cảnh báo phải từ sớm, từ xa, kịp thời, chính xác. Lãnh đạo, chỉ đạo các cấp phải bám sát tình hình, chỉ đạo có trọng tâm, trọng điểm, quyết liệt, quyết đoán. Để giảm thiểu hậu quả do thiên tai gây ra, các đơn vị, địa phương cần thực hiện tốt “4 tại chỗ”, tích cực triển khai thành lập các tổ, đội xung kích ở thôn, bản, khối phố, khu dân cư; đầu tư mua sắm trang thiết bị phục vụ công tác PTDS; xây dựng phương án sơ tán, di dời nhân dân khi có tình huống phải cụ thể, sát thực tế từng địa bàn và có tính lâu dài; lồng ghép quy hoạch công trình PTDS vào quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội các địa phương, nhất là các công trình mang tính lưỡng dụng”.

Cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 315 (Quân khu 5) thu dọn đống đổ nát, xây lại nhà cho người dân Đắk Lắk trong "Chiến dịch Quang Trung". 

Vừa qua, trao đổi với phóng viên bên lề hội nghị sơ kết công tác PTDS năm 2025 của địa phương, ông Dương Mah Tiệp, Phó chủ tịch UBND tỉnh, Phó trưởng ban chỉ huy PTDS tỉnh Gia Lai cho biết: “Trong năm đầu tiên thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, nhiều cán bộ được điều động, bổ nhiệm nên chưa nắm chắc địa bàn, dẫn đến việc tổ chức thực hiện và xử lý tình huống còn lúng túng. Bên cạnh đó, nguồn lực đầu tư cho công tác PTDS còn nhiều hạn chế, trang thiết bị chuyên dụng chưa đồng bộ; nhận thức của một bộ phận cán bộ và nhân dân về PTDS chưa đầy đủ, còn tư tưởng chủ quan. Để thực hiện có hiệu quả công tác phòng thủ dân sự; đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức và năng lực cộng đồng trong phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai; đẩy mạnh hơn nữa việc trồng và bảo vệ rừng phòng hộ đầu nguồn, rừng chắn sóng, chắn gió, chắn cát ven biển; tăng cường đầu tư nâng cấp, xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng phòng, chống thiên tai như đê điều, hồ chứa, đường giao thông, khu neo đậu. UBND tỉnh Gia Lai luôn chú trọng kết hợp chặt chẽ phát triển kinh tế-xã hội với nâng cao năng lực PTDS; tiếp tục quy hoạch khu dân cư, khơi thông dòng chảy bảo đảm ứng phó với lũ, ngập lụt. Mô hình xây dựng nhà, phòng học kiên cố kết hợp phòng tránh lũ, bão rất có hiệu quả, cần nhân rộng. Ở những khu vực có nguy cơ cao về sạt lở đất ven sông, ven núi, ven biển cần di dời dân đến khu tái định cư.

Đối với Đắk Lắk, một trong những địa phương bị ảnh hưởng nặng nề bởi thiên tai trong những tháng cuối năm 2025, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã chỉ đạo Ban chỉ huy PTDS tỉnh tăng cường diễn tập các phương án, kế hoạch ứng phó để nâng cao trình độ, khả năng thực hiện nhiệm vụ cho các lực lượng kiêm nhiệm; thường xuyên kiểm tra, rà soát địa bàn; kịp thời điều chỉnh kế hoạch, phương án sát tình hình thực tế; duy trì nghiêm túc chế độ trực tại các cấp, kịp thời tiếp nhận, đánh giá, xác định kịch bản ứng phó hiệu quả; thông báo, báo động đến chính quyền địa phương, cộng đồng dân cư.

Khi có tình huống, chính quyền tỉnh Đắk Lắk sẽ huy động tối đa nhân lực, phương tiện, trang thiết bị kỹ thuật và nhu yếu phẩm, hóa chất, vật tư y tế, thuốc chữa bệnh bảo đảm cho lực lượng ứng phó và nhân dân. Địa phương cũng tích cực đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng khoa học-công nghệ hiện đại, nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo các loại hình thiên tai trên địa bàn; đầu tư trang thiết bị, phần mềm hỗ trợ cho Đài Khí tượng Thủy văn tỉnh, Văn phòng thường trực về phòng, chống thiên tai tỉnh nhằm cảnh báo chính xác thiên tai, hỗ trợ chỉ huy ứng phó thiên tai.

Với kinh nghiệm thực tế đúc rút sau những trận mưa, lũ lịch sử vừa qua, năm 2026, các đơn vị, địa phương trên địa bàn Quân khu 5 tiếp tục phối hợp, triển khai đồng bộ, kịp thời các phương án, giải pháp trong công tác PTDS, góp phần bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân.