Kế hoạch trên được tờ Nikkei Asia đề cập trong một bài viết đăng tải ngày 3-10. Theo đó, loại tên lửa mới chuyên dùng để tấn công tàu chiến của đối phương. Điểm đáng chú ý của kế hoạch là tận dụng tối đa các linh kiện dân sự nhằm hạ giá thành sản xuất. Kế hoạch của Chính phủ Nhật Bản cho thấy các tên lửa mới sẽ bổ sung cho các tên lửa Type-12 và Tomahawk.

Kế hoạch sản xuất loại tên lửa nói trên sẽ được đưa vào Chiến lược An ninh quốc gia mới của Nhật Bản, vốn dự kiến được thông qua vào cuối năm nay. Kế hoạch sẽ được khởi động từ tài khóa 2027 (từ ngày 1-4-2027 đến 31-3-2028), hướng đến sản xuất vào tài khóa 2029 và sản xuất hàng loạt từ tài khóa 2030.

Một tên lửa Tomahawk được phóng từ tàu khu trục JS Chokai của Lực lượng Phòng vệ trên biển Nhật Bản, tháng 7-2026. Ảnh: Bộ Quốc phòng Nhật Bản 

Trước đó, phát biểu tại một cuộc họp báo hồi tháng 9 năm nay, Bộ trưởng Quốc phòng Koizumi Shinjiro còn tuyên bố Chính phủ Nhật Bản không loại trừ xem xét việc sở hữu tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân, vốn được trang bị lò phản ứng hạt nhân cỡ nhỏ, được đánh giá có thể hoạt động liên tục dưới nước trong nhiều tháng và có tốc độ vượt trội hơn so với 23 tàu ngầm diesel-điện mà nước này đang vận hành.

Thông tin về kế hoạch sản xuất tên lửa hành trình tầm xa giá rẻ hay sở hữu tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân được đưa ra trong bối cảnh Nhật Bản nhận định đang phải đối mặt với môi trường an ninh "nghiêm trọng và phức tạp nhất" kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai.

Vài năm trở lại đây, xem việc tăng cường sản xuất quốc phòng chính là "năng lực phòng thủ của đất nước", các đời Chính phủ Nhật Bản đã nỗ lực tiếp sức cho ngành công nghiệp quốc phòng (CNQP) nội địa giữa lúc hàng loạt doanh nghiệp lớn của nước này cắt giảm quy mô hoặc rút khỏi lĩnh vực CNQP. Nguyên nhân chính của thực trạng này, theo Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) có trụ sở tại Washington (Mỹ), là các hợp đồng ký với Bộ Quốc phòng Nhật Bản mang lại mức lợi nhuận thấp, có khi doanh nghiệp chỉ hòa vốn. Một nguyên nhân khác được Trung tâm Stimson, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Washington chỉ ra là trong một thập niên vừa qua, Chính phủ Nhật Bản tăng cường mua sắm các sản phẩm quốc phòng do nước ngoài sản xuất, khiến ngành CNQP nội địa khó phát triển. Quy mô bị thu hẹp không phải là vấn đề duy nhất của ngành CNQP Nhật Bản. Giống như nhiều quốc gia khác đang nỗ lực hiện đại hóa ngành CNQP nội địa, Nhật Bản cũng phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động có tay nghề kể từ sau đại dịch Covid-19. Đặc biệt, tình trạng này của Nhật Bản được đánh giá là trầm trọng hơn do tốc độ già hóa dân số nhanh. Cùng với đó là những công nghệ mới nổi như trí tuệ nhân tạo, robot... chưa được tích hợp đầy đủ vào việc sản xuất các sản phẩm quốc phòng.

Trong Sách trắng Quốc phòng 2026, Chính phủ của Thủ tướng Takaichi Sanae đã xác định việc củng cố nền tảng sản xuất và CNQP là nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo đảm năng lực tự chủ trong sản xuất, bảo dưỡng và cung cấp trang thiết bị cho Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Nhật Bản sẽ thúc đẩy các doanh nghiệp khởi nghiệp tham gia ngành CNQP, qua đó đưa các công nghệ mới từ khu vực dân sự vào quá trình phát triển trang thiết bị quân sự. Chính phủ Nhật Bản cũng chủ trương mở rộng hợp tác công nghệ và chia sẻ trang thiết bị với đồng minh và đối tác cùng chung chí hướng. Chính phủ của Thủ tướng Takaichi Sanae được cho là có kế hoạch sớm tăng chi tiêu quốc phòng lên mức 2% tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Hồi cuối tháng 8 năm nay, Bộ Quốc phòng Nhật Bản đã đề xuất mức ngân sách kỷ lục 8.900 tỷ yen (khoảng 56 tỷ USD) cho tài khóa 2027.