Chơi mà học

Chúng tôi đến Trường PTVC Việt Bắc đúng vào thời điểm thầy và trò nhà trường đang tổ chức các hoạt động ngoài giờ lên lớp. Chứng kiến sân trường với nhiều hoạt động vui tươi, nhộn nhịp, chúng tôi không khỏi bất ngờ. Không chỉ có những hoạt động rèn luyện thể lực qua các môn thể thao, như: Thi đấu bóng chuyền, võ thuật, khiêu vũ... mà các câu lạc bộ (CLB) bảo tồn văn hóa đồng bào các dân tộc, CLB học tập cũng có nhiều hoạt động độc đáo.

Trước nhà truyền thống, một nhóm học sinh đang làm từng quả pao và tập ném. Trò chơi truyền thống của đồng bào dân tộc Mông được tái hiện sinh động từ cách làm ra vật dụng để chơi, cách chơi. Không chỉ có các học sinh người Mông mà cả các em học sinh khác cũng thích thú tham gia tìm hiểu về trò chơi này. Ly Giò Nu, học sinh Lớp 11A8, người dân tộc La Hủ (dân tộc dưới 1.000 người), quê ở xã Bum Tở (Mường Tè, Lai Châu) hứng khởi chia sẻ: "Tại trường, chúng em được tham gia nhiều hoạt động bổ ích. Em thích nhất là tham gia các CLB sinh hoạt văn hóa truyền thống. Ở đây, em biết thêm văn hóa của các dân tộc khác trong cộng đồng 54 dân tộc anh em. Em rất thích trò ném pao này. Hôm nay, em được tìm hiểu sâu về trò chơi và các nét văn hóa truyền thống của những bạn học cùng là người dân tộc Mông. Điều này thật thú vị!".

  Học sinh Trường Phổ thông vùng cao Việt Bắc học ném pao.

Học Trường Phổ thông vùng cao Việt Bắc tham gia câu lạc bộ khiêu vũ.

Trường PTVC Việt Bắc hiện đang duy trì hơn 10 CLB để học sinh tham gia sinh hoạt, như: CLB văn hóa, CLB thể thao và các CLB liên quan đến học tập. Tham gia sinh hoạt CLB “Bút hoa-nắng vùng cao”, La Thị Dự, học sinh Lớp 12A3, từng đoạt giải Nhất môn Địa lý Kỳ thi học sinh giỏi quốc gia năm 2018 tâm sự: "Từ nhỏ, em đã có ước mơ trở thành nhà báo. Bên cạnh học tập, em tích cực tham gia sinh hoạt nhóm “Bút hoa-nắng vùng cao”. Ngoài giờ lên lớp, nhóm chúng em thường xuyên sinh hoạt để trao đổi kinh nghiệm, cách viết bài. Đến nay, em thường xuyên có các bài viết cho bản tin phát thanh nhà trường, viết bài cho báo tường. Qua sinh hoạt CLB, em được học các kỹ năng viết, kiến thức ngoài sách vở. Tham gia sinh hoạt CLB cũng giúp em có thêm động lực và môi trường để nuôi dưỡng ước mơ".

Những bài giảng không có trong giáo trình

Trao đổi với chúng tôi, cô Lục Thúy Hằng, Hiệu trưởng Trường PTVC Việt Bắc cho biết: “Hoạt động ngoài giờ lên lớp rất quan trọng trong nhà trường, đặc biệt đối với các trường nội trú. Chính vì vậy, hằng năm, nhà trường luôn chủ động triển khai xây dựng các hoạt động cho học sinh theo từng chủ đề, từng năm để phù hợp với thực tiễn. Việc đưa ra ý tưởng, thiết kế giờ học đòi hỏi cả đội ngũ tập thể sư phạm nhà trường tham gia. Thông qua các hoạt động, xây dựng nền nếp, sự quy củ cho các em học sinh. Cũng từ hoạt động này, các em được học tập nhiều kiến thức ngoài sách vở, rèn kỹ năng sống, kỹ năng sinh hoạt tập thể”.

Thực tế, tại các trường học hiện nay, chỉ có những quy định chung về hoạt động ngoài giờ lên lớp. Trên cơ sở đó, mỗi trường sẽ xây dựng mục tiêu, nội dung hoạt động và giáo án phù hợp. Điều đó đòi hỏi giáo viên phải dành nhiều thời gian để thiết kế giáo án hoạt động. Trường PTVC Việt Bắc có gần 2.000 học sinh đến từ nhiều địa phương, nhiều dân tộc. Các em có truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, nếp sống, sinh hoạt không giống nhau. Vì vậy, hoạt động phải phù hợp, có sức hấp dẫn để tập hợp được đông đủ học sinh trên cơ sở tự nguyện tham gia. “Đó có thể coi là một trong những cái khó khi xây dựng chương trình ngoại khóa cho học sinh ở Trường PTVC Việt Bắc”, cô Nguyễn Thị Hằng, Tổ trưởng Tổ bộ môn chung, người trực tiếp tổ chức xây dựng, triển khai các hoạt động ngoài giờ lên lớp cho học sinh chia sẻ.

Cũng theo cô Hằng: Để xây dựng và duy trì các hoạt động, giáo viên nhà trường thậm chí phải thường xuyên học ở chính học sinh của mình. Ví dụ, để phụ trách CLB hát then, đàn tính, giáo viên phải thông qua các em học sinh dân tộc Tày để học chơi đàn, học hát, hay học chính ngôn ngữ các dân tộc từ học sinh. Có như vậy, giáo viên mới có thể cùng tham gia và duy trì các hoạt động với học sinh, tạo sự gần gũi để các em hứng thú tham gia hoạt động. 

Chính từ tâm huyết của các thầy giáo, cô giáo, qua những buổi sinh hoạt ý nghĩa, học sinh tự tin hơn, chủ động hơn và đạt thành tích cao trong học tập, rèn luyện. Năm học 2017-2018, toàn trường có 80,2% học sinh đạt kết quả học tập khá, giỏi; tỷ lệ thi đỗ đại học đạt 70%. Đội tuyển học sinh giỏi của nhà trường nhiều năm đoạt giải nhất, nhì quốc gia. Tại Hội khỏe Phù Đổng tỉnh Thái Nguyên và festival các trường dân tộc nội trú toàn quốc, học sinh nhà trường liên tục đoạt các giải cao. Cũng thông qua sinh hoạt tập thể mà từ năm 2009 đến nay, toàn trường có 11 học sinh có kết quả học tập, rèn luyện xuất sắc và vinh dự được kết nạp Đảng.

Bài và ảnh: DUY VĂN