Qua trao đổi với các đồng chí trong Bộ tư lệnh Vùng 5 Hải quân chúng tôi biết vùng được giao nhiệm vụ quản lý, bảo vệ vùng biển Tây Nam từ cửa sông Gành Hào (Bạc Liêu) tới Hà Tiên (Kiên Giang). Diện tích vùng biển này khoảng 150.000km2, tiếp giáp với vùng biển các nước: Campuchia - Thái Lan – Malaysia. Chiều dài bờ biển khoảng 450km, có nhiều cửa sông đổ ra biển và khoảng 153 hòn đảo lớn nhỏ trong đó có 46 đảo có người dân sinh sống. Có nhiều yếu tố khách quan, chủ quan tạo điều kiện thuận lợi cho Vùng 5 trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Tuy nhiên, trên vùng biển còn tồn tại vùng nước lịch sử Việt Nam - Campuchia (khoảng 16.000km2), vùng chồng lấn Việt Nam - Thái Lan - Malaysia (khoảng 650km2), vùng chồng lấn Việt Nam - Malaysia (khoảng 2.800km2) chưa được phân định rõ ràng về chủ quyền và quyền chủ quyền nên khó khăn cho công tác quản lý. 

leftcenterrightdel
 Tàu 253, Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam và Tàu 1144 thuộc Căn cứ biển Hải quân Hoàng gia Campuchia phối hợp tuần tra chung lần thứ 62.

leftcenterrightdel
 

leftcenterrightdel
Biên đội tàu 264 - 265, Lữ đoàn 127 Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam phối hợp với biên đội tàu 533 - 552 Hải quân Hoàng gia Thái Lan tuần tra chung lần thứ 42. 

Lời giải cho bài toán này theo Chuẩn đô đốc Nguyễn Đăng Tiến Chính ủy Vùng 5 là tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện tốt nhiệm vụ đối ngoại quốc phòng với các nước liên quan trong khu vực, đặc biệt là Hải quân Hoàng gia Campuchia và Hải quân Hoàng gia Thái Lan. Chính nhờ làm tốt công tác đối ngoại quốc phòng mà mối quan hệ giữa Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam với lực lượng hải quân các nước bạn trong khu vực ngày càng thêm gắn bó. Hiện nay, trong Bộ tư lệnh Vùng 5 Chuẩn đô đốc Nguyễn Duy Tỷ là người thấu hiểu vùng biển, đảo thân yêu này hơn ai hết. Trừ thời gian đi học, còn lại cả cuộc đời quân ngũ Chuẩn đô đốc Nguyễn Duy Tỷ gắn bó với Vùng 5 Hải quân. Chẳng thế mà khi trò chuyện với chúng tôi không cần sổ sách, tài liệu anh kể vanh vách về lịch sử, truyền thống; về từng con số thể hiện kết quả thực hiện các nhiệm vụ năm; về từng chuyến đi, từng kỷ niệm trong quá trình hoạt động của cán bộ, chiến sĩ Vùng 5, đặc biệt là tình cảm gắn bó giữa Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam với Căn cứ Ream, Hải quân Hoàng gia Campuchia và Vùng 1 Hải quân Hoàng gia Thái Lan.

leftcenterrightdel
Sĩ quan chỉ huy thuộc Lữ đoàn 127, Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam thực hành quan sát mục tiêu trong cuộc tuần tra chung với Hải quân Hoàng gia Thái Lan. 
leftcenterrightdel
Nhân viên tín hiệu thuộc Lữ đoàn 127, Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam huấn luyện sử dụng tín hiệu cờ theo luật quốc tế trong chuyến tuần tra chung với Hải quân Hoàng gia Campuchia

Trò chuyện với Thiếu tá Nguyễn Trung Thông, Chính trị viên Hải đội 512 và Thượng úy Phạm Văn Thủy, thuyền trưởng Tàu 264 (Lữ đoàn 127) chúng tôi được biết, không chỉ là tuần tra đơn thuần mà mỗi chuyến tuần tra chung được xem như một đợt rèn luyện, huấn luyện chuyên sâu. Quá trình tuần tra chung lực lượng tham gia của hai bên còn phối hợp luyện tập nhiều nhiệm vụ, như: trấn áp cướp biển; đấu tranh, ngăn chặn các hoạt động buôn lậu, vận chuyển ma túy, nhập cư trái phép, buôn bán vũ khí, chất nổ bất hợp pháp; huấn luyện sử dụng cờ tay, tín hiệu đèn theo luật quốc tế... Bởi vậy trước mỗi chuyến tuần tra chung cán bộ, chiến sĩ hải quân của các bên phải chuẩn bị hết sức chu đáo từ cơ sở, vật chất, trang thiết bị đến chuẩn bị về tư tưởng, quyết tâm, sức khỏe và phải hiệp đồng rất chặt chẽ. Chuẩn bị chu đáo là yếu tố có tính quyết định để các chuyến tuần tra chung thành công tốt đẹp.

Cho đến nay, Vùng 5 Hải quân đã phối hợp tổ chức thành công 62 chuyến tuần tra chung với Hải quân Hoàng gia Campuchia và 42 chuyến tuần tra chung với Hải quân Hoàng gia Thái Lan. Đồng thời, Vùng 5 Hải quân nhân dân Việt Nam còn thường xuyên duy trì đường dây nóng với Vùng 1, Vùng 2 thuộc Hải quân Hoàng gia Thái Lan và Căn cứ Biển thuộc Hải quân Hoàng gia Campuchia để kịp thời trao đổi thông tin, thống nhất biện pháp giải quyết các tình huống xảy ra trên các vùng biển giáp ranh. Thông qua đó góp phần quan trọng vào việc tăng cường, củng cố tình đoàn kết, hữu nghị truyền thống giữa Quân đội nhân dân và Hải quân hai nước; cùng nhau giữ vững môi trường hòa bình ổn định trên biển, tạo điều kiện thuận lợi để nhân dân hai nước làm ăn, phát triển kinh tế.

leftcenterrightdel
Cán bộ, chiến sĩ Tàu 264, Lữ đoàn 127 Vùng 5 Hải quân chào tạm biệt tàu Hải quân Hoàng gia Thái Lan sau khi kết thúc cuộc tuần tra chung. 

Những năm tới, vùng biển Tây Nam cơ bản ổn định, song vẫn còn tiềm ẩn những nguy cơ có thể gây bất ổn; tình trạng tàu cá các nước vi phạm vùng biển nước ngoài khai thác hải sản trái phép còn xảy ra nhiều... Trước yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo; trước những khó khăn, phức tạp mới đặt ra, năm 2021 và những năm tiếp theo Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Vùng 5 Hải quân xác định: trên cơ sở phát huy những kết quả và kinh nghiệm đã tích lũy, đẩy mạnh hơn nữa hoạt động đối ngoại quốc phòng, tăng cường phối hợp với Hải quân Hoàng gia Thái Lan và Hải quân Hoàng gia Campuchia tổ chức tốt các chuyến tuần tra chung vẫn là biện pháp quan trọng nhằm góp phần duy trì an ninh, trật tự, hòa bình, ổn định và phát triển trên vùng biển Tây Nam./.

Bài, ảnh: KIM LÂN-VĂN ĐỊNH