Đòi hỏi từ thực tiễn
Bởi lẽ, trong môi trường số, thông tin tích cực không tự thân lan tỏa. Nếu thiếu tổ chức, thiếu phương thức phù hợp, nội dung dù đúng đắn cũng có thể bị chìm lấp giữa dòng chảy thông tin đa chiều, phức tạp. Ngược lại, nếu triển khai một cách hình thức, dàn trải, thiếu chiều sâu, không những không tạo được sức lan tỏa mà còn có thể gây “tác dụng ngược”, làm giảm niềm tin, giảm sự quan tâm của người tiếp nhận.
“Phủ xanh” thông tin tích cực phải được tiến hành với tư duy chủ động, phương pháp khoa học, cách làm linh hoạt, sáng tạo và quyết liệt, bảo đảm biến chủ trương thành hiệu quả cụ thể, góp phần giữ vững trận địa tư tưởng ngay từ cơ sở.
Thực tiễn cho thấy, “phủ xanh” thông tin tích cực chỉ thực sự phát huy giá trị khi bảo đảm tốt ba tiêu chí mang tính nguyên tắc: Đúng – trúng – hiệu quả. Đây không chỉ là yêu cầu kỹ thuật, mà là hệ chuẩn để đánh giá chất lượng và sức sống của mỗi nội dung thông tin trong môi trường số.
 |
| Cán bộ, đảng viên đẩy mạnh "phủ xanh" thông tin chính thống, thông tin tích cực trên mạng xã hội. Tranh minh họa của Quang Cường/qdnd.vn |
“Đúng” trước hết là đúng về nội dung. Mọi thông tin được lan tỏa phải phản ánh trung thực, khách quan bản chất sự việc; bám sát quan điểm, đường lối của Đảng, nhiệm vụ quân sự, quốc phòng và thực tiễn của đơn vị. Không suy diễn, không phiến diện, không chạy theo thị hiếu lệch chuẩn.
“Đúng” còn là chuẩn mực về hình thức thể hiện. Trong môi trường số, hình thức chính là một phần của nội dung. Ngôn ngữ phải trong sáng, mạch lạc, phù hợp với đặc thù Quân đội; hình ảnh, âm thanh phải đúng quy định, không phản cảm, không giật gân, không câu view bằng mọi giá. Bố cục cần rõ ràng, trực quan, dễ tiếp cận, tạo thiện cảm và thu hút người xem ngay từ những giây đầu tiên.
Quan trọng hơn, “đúng” phải thể hiện ở thông điệp rõ ràng. Mỗi sản phẩm thông tin cần truyền tải một ý tưởng chủ đạo, mạch lạc, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ chia sẻ. Tránh tình trạng dàn trải, ôm đồm, gây nhiễu thông tin, làm giảm khả năng tiếp nhận.
Trong bối cảnh thông tin đa chiều, việc bảo đảm “đúng” chính là xây dựng nền móng niềm tin – yếu tố cốt lõi để thông tin tích cực có thể đứng vững và lan tỏa lâu dài.
Nếu “đúng” là nền tảng, thì “trúng” chính là điều kiện để thông tin phát huy tác dụng trong thực tiễn.
“Trúng” trước hết là trúng đối tượng. Nội dung phải phù hợp với trình độ nhận thức, tâm lý, nhu cầu tiếp nhận của cán bộ, chiến sĩ ở đơn vị cơ sở, đặc biệt là lực lượng trẻ – những người có thói quen tiếp nhận thông tin nhanh, trực quan, ưa hình ảnh, video ngắn, nội dung súc tích.
“Trúng” còn là trúng vấn đề. Thông tin phải gắn với thực tiễn hoạt động của đơn vị, phản ánh đúng những gì bộ đội đang quan tâm, đang trải nghiệm, đang suy nghĩ. Những câu chuyện gần gũi, chân thực về đời sống huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, sinh hoạt thường ngày… luôn có sức lan tỏa mạnh hơn những nội dung chung chung, xa rời thực tế.
Đặc biệt, “trúng” phải gắn với trúng thời điểm. Trong môi trường số, yếu tố thời gian có ý nghĩa quyết định. Một thông tin dù có giá trị nếu đăng tải chậm, sai thời điểm, không đúng “điểm rơi” sẽ khó tạo được hiệu ứng. Ngược lại, một nội dung được đưa ra đúng lúc, đúng ngữ cảnh có thể tạo sức lan tỏa mạnh mẽ, thậm chí định hình dư luận.
Do đó, “trúng” không chỉ là lựa chọn nội dung, mà là nghệ thuật kết hợp giữa đối tượng – vấn đề – thời điểm, tạo nên hiệu ứng cộng hưởng trong tiếp nhận thông tin.
Tiêu chí cuối cùng, quan trọng nhất là hiệu quả. Hiệu quả không chỉ được đo bằng số lượng bài đăng hay lượt tiếp cận, mà phải được thể hiện ở mức độ tác động thực chất đến nhận thức, thái độ và hành vi của cán bộ, chiến sĩ. Một sản phẩm thông tin tích cực chỉ thực sự có giá trị khi: Được người xem tiếp nhận một cách chủ động; được ghi nhớ, chia sẻ; và quan trọng nhất, được chuyển hóa thành niềm tin và hành động đúng trong thực tiễn. Hiệu quả còn thể hiện ở khả năng lan tỏa và chi phối dòng thông tin. Khi thông tin tích cực trở thành dòng chủ lưu, có sức ảnh hưởng rộng rãi, thì tự thân nó sẽ góp phần lấn át, đẩy lùi thông tin xấu độc, tạo môi trường tư tưởng lành mạnh trong đơn vị.
Thực tế cho thấy, có những nội dung được đầu tư công phu nhưng thiếu sự quan tâm, tương tác thì hiệu quả vẫn hạn chế. Ngược lại, những nội dung giản dị, gần gũi nhưng đúng và trúng lại có thể tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ.
Ba tiêu chí đúng – trúng – hiệu quả vì thế gắn bó chặt chẽ với nhau: “Đúng” là nền tảng, “trúng” là điều kiện và “hiệu quả” là thước đo cuối cùng.
Thời gian qua, nhiều mô hình, cách làm sáng tạo đã được triển khai, góp phần tạo dòng thông tin tích cực rộng khắp trên không gian mạng. Chỉ tính riêng năm 2025, các cơ quan, đơn vị đã xây dựng hàng chục nghìn video, clip ngắn, duy trì hàng trăm trang, nhóm thông tin với hàng trăm nghìn bài đăng, thu hút hàng triệu lượt tương tác. Ở cấp cơ sở, nhiều đơn vị đã chủ động, linh hoạt trong tổ chức thực hiện. Các kênh thông tin không chỉ phản ánh nhiệm vụ chính trị mà còn gắn với đời sống bộ đội, hậu phương Quân đội, tạo nên sự gần gũi, chân thực, giàu cảm xúc.
Những mô hình như nhóm kết nối hậu phương – chiến sĩ, các kênh video ngắn phản ánh đời sống huấn luyện, sinh hoạt… đã góp phần lan tỏa hình ảnh đẹp của người lính, củng cố niềm tin, tăng cường sự gắn kết giữa đơn vị với gia đình và xã hội.
Thực tiễn đó khẳng định: Khi được tổ chức bài bản, có lực lượng nòng cốt và phương thức phù hợp, “phủ xanh” thông tin tích cực không chỉ là hoạt động tuyên truyền, mà trở thành công cụ trực tiếp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong Quân đội.
Bên cạnh những kết quả đạt được, việc triển khai “phủ xanh” thông tin tích cực ở một số đơn vị vẫn còn những hạn chế cần được nhận diện rõ.
Trước hết, nội dung tuy nhiều nhưng còn dàn trải, thiếu điểm nhấn, chưa bám sát đời sống bộ đội. Một số sản phẩm còn nặng về khẩu hiệu, thiếu tính hấp dẫn, khó thu hút người xem. Không ít nội dung thiếu đầu tư về hình thức, thiếu tính tương tác, dẫn đến hiệu quả lan tỏa hạn chế. Một số cán bộ còn tâm lý e ngại khi tham gia chia sẻ, bình luận các nội dung tích cực trên mạng xã hội, chưa phát huy vai trò dẫn dắt thông tin. Lực lượng nòng cốt ở một số nơi hoạt động chưa thực sự hiệu quả. Đặc biệt, việc khai thác các hình thức truyền thông mới như video ngắn, nội dung đa phương tiện… còn hạn chế, chưa theo kịp xu hướng tiếp nhận của bộ đội trẻ.
Thách thức từ trí tuệ nhân tạo
Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo phát triển nhanh chóng, các thế lực thù địch đang triệt để lợi dụng công nghệ để sản xuất và lan truyền thông tin xấu độc với mức độ tinh vi chưa từng có.
Không chỉ dừng ở tin giả, bài viết xuyên tạc, nhiều nội dung hiện nay được “ngụy trang” dưới dạng video, hình ảnh giả mạo (deepfake), giả giọng nói, cắt ghép phát ngôn… khiến việc nhận diện trở nên khó khăn. Đáng lo ngại hơn, với sự hỗ trợ của thuật toán, thông tin xấu độc có thể được cá nhân hóa, “bồi đắp” liên tục theo thói quen người dùng, hình thành “vùng thông tin riêng” và từng bước dẫn dắt nhận thức một cách âm thầm nhưng dai dẳng.
Trong điều kiện đó, nếu thông tin tích cực không đủ mạnh, không được tổ chức bài bản, sẽ rất dễ bị lấn át. Điều này càng khẳng định: “Phủ xanh” thông tin tích cực không chỉ là giải pháp xây dựng, mà còn là biện pháp đấu tranh trực tiếp trên không gian mạng.
Thực tiễn triển khai cho thấy, hiệu quả của “phủ xanh” thông tin tích cực không phụ thuộc hoàn toàn vào số lượng, mà quyết định ở khả năng tổ chức và dẫn dắt dòng thông tin. Vấn đề không chỉ là “đưa thông tin lên mạng”, mà là tạo lập và duy trì một dòng thông tin chủ lưu tích cực, có tính liên tục, có định hướng rõ ràng và có sức lan tỏa bền vững.
Điều đó đòi hỏi sự chuyển biến về phương thức: Từ truyền tải thông tin sang làm chủ và định hướng dòng chảy thông tin. Không phải chờ khi thông tin xấu xuất hiện mới xử lý, mà phải chủ động “xây” từ sớm, từ đầu, tạo thế chủ động trong mọi tình huống.
Tuy nhiên, để “phủ xanh” thông tin tích cực thực sự hiệu quả cần tổ chức triển khai một cách bài bản, đồng bộ, có lực lượng, có cơ chế và phương thức vận hành phù hợp ở từng đơn vị cơ sở.
Muốn vậy, cần xây dựng được lực lượng nòng cốt đủ mạnh; phát huy vai trò của cán bộ chính trị; kết hợp chặt chẽ giữa nội dung và hình thức; giữa truyền thống và hiện đại; giữa “xây” và “chống”. Đồng thời, cần khai thác hiệu quả các thành tựu của khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, để nâng cao chất lượng sản phẩm thông tin, tăng khả năng lan tỏa, tạo sức hấp dẫn đối với người tiếp nhận.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, “phủ xanh” thông tin tích cực không chỉ là một giải pháp, mà là một phương thức tác chiến tư tưởng mới. Hiệu quả của phương thức này không nằm ở số lượng nội dung được tạo ra, mà ở khả năng dẫn dắt nhận thức, định hướng hành vi, củng cố niềm tin của cán bộ, chiến sĩ. Khi thông tin tích cực trở thành dòng chủ lưu, khi mỗi quân nhân là một “chiến sĩ số” có bản lĩnh và kỹ năng, thì trận địa tư tưởng sẽ được giữ vững từ sớm, từ xa, ngay từ cơ sở.
----------
Kỳ 3: Xây dựng và làm chủ dòng thông tin chủ lưu ở đơn vị cơ sở