Từ năm 1993 đến nay, những người thợ Sông Đà đã chinh phục dòng Sê San của bắc Tây Nguyên khiến mỗi giọt nước sông trước khi chảy hết địa phận Việt Nam phải 5 lần phát điện.

Dưới bàn tay người thợ lần lượtcác công trình thủy điện: Ia Ly công suất 720MW, Sê San 3 (260MW), Sê San 3A (108MW),PleiKrông (100MW) và bây giờ là thủy điện Sê San 4 (360MW) mọc lên mang lại lợi ích nhiều mặt cho vùng đất cao nguyên.

Tháng 8 mưa Tây Nguyên như trút nước, song công tác thi công công trình thủy điện Sê San 4 không vì thế mà chậm lại.

Hàng nghìn công nhân, hàng trăm xe máy các loại vẫn tất bật ngày đêm trên công trường. Ông Hồ Sĩ Hùng- Trưởng ban điều hành dự án cho biết: Lúc cao điểm công trường có trên 3.000 công nhân của các đơn vị chủ công của Tổng Cty Sông Đà như Cty Sông Đà 3, Sông Đà 6, Sông Đà 901, Sông Đà 10.1...

Hiện tại Sê San 4 có gần 2.000 công nhân, trong đó có đến 298 nữ.

Công trường ở khá xa khu dân cư, những ngày đầu mới khởi công xây dựng, đường sá đi lại rất khó khăn, cách trở, điều kiện ăn ở sinh hoạt của những người thợ trên công trường lại càng khó khăn vất vả: Thiếu nước sạch sinh hoạt, thiếu điện, thời tiết mưa thì tầm tã, nắng thì oi bức.

Thợ Sông Đà vốn đã quá quen với sự khắc nghiệt của Tây Nguyên, vì thế công trình vẫn ngày đêm tất bật cho kịp tiến độ.

Theo báo cáo nhanh của Ban quản lý dự án thủy điện 4, đơn vị chủ đầu tư, đến nay những hạng mục chuẩn bị xây dựng phục vụ thi công như đường vào công trường, hệ thống điện thi công, hệ thống thông tin liên lạc công trường đường thi công, các hạng mục khu phụ trợ... được triển khai đúng kế hoạch đề ra, đảm bảo điều kiện thi công các hạng mục chính.

Năm 2005, hoàn thành cống dẫn dòng trước lũ và đưa cống xả lũ vào an toàn. Năm 2006, Tổng Công ty Sông Đà tập trung nhân lực, vật lực thi công các hạng mục chính hoàn thành yêu cầu EVN đề ra: Đập chính hoàn thành bê tông tấm đáy và hoàn thành phun gia cố nền toàn tuyến. Đập điều hòa cơ bản hoàn thành phần đập bê tông phía bờ trái cùng các chi tiết đặt sẵn.

Từ ngày 27-8-2007, đường ống áp lực bắt đầu được lắp đặt. Các hạng mục như đắp đập đất vai phải, đập phụ Sa Thầy, nhà vận hành thi công đúng tiến độ. Đơn vị thi công đã đào đắp hơn 2.660.000m3 đất đá, đổ hơn 253.980m3 bê tông.

Tiến độ xây dựng thủy điện Sê San 4, công trình lớn thứ 2 trên hệ thống sông Sê San đang dồn dập cho mục tiêu đóng cống dẫn dòng, tích nước hồ chứa vào tháng 10-2008.

Ông Đỗ Ngọc Bốn- Ủy viên ban thường vụ Công đoàn Tổng Công ty Sông Đà, Trưởng ban đại diện Công đoàn Tổng Công ty Sông Đà tại Sê San 4 trong một lần tâm sự với chúng tôi đã không giấu được sự trăn trở, âu lo khi mà người thợ Sông Đà quanh năm suốt tháng lao động ở những nơi có điều kiện rất khắc nghiệt tại những công trình thủy điện.

Nhà máy thủy điện Sê San 4 là bậc thang cuối cùng trên dòng Sê San trong địa phận Việt Nam, cách biên giới Cam-pu-chia khoảng 4km đường chim bay, 8km đường sông.

Công trình nằm trên địa phận huyện Ia Grai tỉnh Gia Lai và huyện Sa Thầy tỉnh Kon Tum, cách Plei-cu khoảng 70 km về phía tây.

Công trình có vốn đầu tư 5.545 tỷ đồng, khởi công từ cuối 2004 dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2009.

Thuỷ điện Sê San 4 là chuỗi công trình thủy điện từ Ia Ly khởi công năm 1993 vốn đầu tư 8.312 tỷ đồng, Sê San 3 khởi công năm 2002: 3952 tỷ đồng, Sê San 3A khởi công năm 2003 vốn 1.864 tỷ đồng.

Đây cũng là những công trình Tổng Công ty xây dựng Sông Đà được Điện lực Việt Nam (EVN) - đơn vị chủ đầu tư chọn là đơn vị thi công chủ lực của công trình.

Điều kiện ăn ở khá tạm bợ, sinh hoạt văn hóa, tinh thần còn nhiều khó khăn, bất cập. Người thợ xây dựng thủy điện phải cuốn theo công trường, các công trình thuỷ điện chỉ xây dựng từ 3-7 năm, Sê San 4 chỉ xây dựng trong 5 năm vì thếphải xa gia đình, vợ con.

Việc nuôi dưỡng, chăm sóc, dạy dỗ con cái luôn luôn trở ngại. Trong khi đó chính sách đãi ngộ đặc thù cho người lao động chưa thỏa đáng. Năm 2006, thu nhập bình quân đầu người ở đây chỉ 1,6 triệu đồng, chưa tương xứng với công sức và nhưng hy sinh mà họ phải chịu đựng.

Tuy nhiên, vượt qua tất cả những khó khăn về vật chất, tinh thần cũng như điều kiện công tác, qua bàn tay của người thợ Sông Đà những dòng sông ở Tây Nguyên đã nhảy theo vũ điệu con người. Đã có 3 nhà máy thủy điện lớn trên dòng Sê San công suất hơn 1.000MW đi vào hoạt động.

Sắp tới khi dự án thủy điện Thượng Kon Tum, công trình bậc thang trên cùng của hệ thống thủy điện trên sông Sê San khởi công xây dựng, dòng sông Sê San sẽ có tổng công suất điện 1.768MW, tổng sản lượng điện bình quân đạt 8.385 triệu KWh/năm.

Phải 5 năm nữa những người thợ Sông Đà mới có thể chia tay dòng Sê San tiếp tục hành trình chinh phục những dòng sông, nghĩa là gần 1 thế hệ những người thợ sông Đà làm thủy điện ở sông Sê San.

Theo TPO