Thảo luận về Dự án Luật Quy hoạch: Làm rõ nguyên tắc lập quy hoạch

Dự thảo của Luật Quy hoạch nêu rõ phạm vi điều chỉnh Luật này quy định việc lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt, công bố, thực hiện, điều chỉnh, giám sát, đánh giá, kiểm tra, thanh tra quy hoạch; quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạt động quy hoạch.

Đối tượng áp dụng của Luật này là các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia lập, thẩm định, quyết định hoặc phê duyệt, công bố, thực hiện, điều chỉnh, giám sát, đánh giá, kiểm tra, thanh tra quy hoạch và cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Vì Luật Quy hoạch là luật mới, thu hút nhiều sự quan tâm nên Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển đề nghị các đại biểu làm rõ nguyên tắc lập quy hoạch; mối quan hệ, thẩm quyền phối hợp với các cơ quan; làm rõ quy hoạch xây dựng vì có ý kiến cho rằng trùng trong quy hoạch đô thị; quy định chuyển tiếp về quy hoạch…

Điều 5 của Hệ thống quy hoạch quốc gia nêu rõ: Trong Luật này gồm các cấp theo thứ bậc như: Quy hoạch cấp quốc gia gồm quy hoạch tổng thể quốc gia; quy hoạch không gian biển quốc gia; quy hoạch sử dụng đất quốc gia; quy hoạch ngành quốc gia; quy hoạch vùng; quy hoạch tỉnh; quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn; quy hoạch đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt là quy hoạch trong hệ thống quy hoạch và do Quốc hội quy định.

Đại biểu Nguyễn Thanh Phương (Cần Thơ) thống nhất với khái niệm Quy hoạch tổng thể quốc gia mang tính chiến lược tiếp cận tầm nhìn lâu dài. Các khái niệm quy hoạch vùng, tỉnh không nên dùng thuật ngữ cụ thể hóa. Điều này dễ dẫn đến sự dập khuôn Quy hoạch Quốc gia có cái gì thì Quy hoạch vùng, tỉnh có đó. Đại biểu này đề nghị nên thay thuật ngữ “cụ thể hóa” bằng thuật ngữ “căn cứ vào quy hoạch tổng thể quốc gia mang tính đặc thù của vùng, tỉnh” thì sẽ đúng hơn.

Ở Điều 8, đại biểu Nguyễn Thanh Phương đề nghị có quy định về thời kỳ quy hoạch cho từng cấp quy hoạch cụ thể thời kỳ quy hoạch tổng thể quốc gia, vùng phải dài hơn quy hoạch cấp tỉnh. Ở Điều 3 có khái niệm quy hoạch tổng thể quốc gia mang tính chiến lược cần phải có thời kỳ đủ dài để làm cơ sở cho các quy hoạch thấp hơn. Mặc dù Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có giải trình về lý do chọn quy hoạch 10 năm để phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế, xã hội do biến động kinh tế, xã hội và quốc tế..., nhưng theo đại biểu Nguyễn Thanh Phương, quy hoạch chiến lược cấp Quốc gia chỉ 10 năm là tầm nhìn quá ngắn trong bối cảnh khoa học, công nghệ, kinh tế phát triển nhanh như hiện nay, thậm chí quy hoạch chưa được thực hiện hết thời kỳ thì đã phải điều chỉnh. Vì thế trong bối cảnh hiện nay thì Quy hoạch tổng thể Quốc gia cần có tầm nhìn xa, định hướng để ổn định nhất định trong một thời kỳ đủ dài thì mới có hiệu quả. “Tôi đề xuất cấp Quốc gia 20 năm tầm nhìn 30 năm; cấp vùng, tỉnh là 10 năm tầm nhìn 20 năm”, đại biểu Nguyễn Thanh Phương kiến nghị.

Đại biểu Nguyễn Văn Hiển (Lâm Đồng) cho biết: “Về hệ thống Quy hoạch Quốc gia theo Khoản 1 Điều 5 của Dự thảo Luật thì hệ thống Quy hoạch Quốc gia thuộc quy hoạch cấp quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh, quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn. Tuy nhiên, ngoài các quy hoạch nêu trên thì Dự thảo vẫn sử dụng khái niệm hệ thống quy hoạch tại Khoản 2 Điều 5 và tại Khoản 1 Điều 14. Chẳng hạn Khoản 2 Điều 5 xác định Quy hoạch các đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt là Quy hoạch trong hệ thống quy hoạch nhưng lại không nằm trong hệ thống quy hoạch  Quốc gia quy định tại Khoản 1. Vậy ngoài các quy hoạch trong hệ thống các quy hoạch Quốc gia thì còn có quy hoạch nào nữa. Hệ thống quy hoạch bao gồm những quy hoạch nào. Đề nghị Ban soạn thảo làm rõ”.

Góp ý vào Dự án Luật quy hoạch, đại biểu Hà Thị Lan (Bắc Giang) cho rằng: Phải hoàn thiện hệ thống thông tin làm cơ sở dữ liệu Quy hoạch Quốc gia. Trong nghiên cứu Điều 91, hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu Quy hoạch Quốc gia. Đây là nội dung mới cập nhật công nghệ chưa tiên tiến nên không đáp ứng được nhiệm vụ trước mắt và lâu dài. Trong phân tích sự cần thiết soạn thảo Luật Quy hoạch đã chỉ ra một trong những nguyên nhân hàng vạn bản quy hoạch chất lượng kém là do thiếu thông tin, thiếu chính xác và thông tin phân tán, độc quyền trong công tác quy hoạch. Trong Dự thảo luật Quy hoạch tại Điều 41 vẫn tiếp tục duy trì hệ thống thông tin phân tán do các bộ, ngành, địa phương xây dựng, quản lý và cung cấp, nó sẽ tiếp tục bị chậm trễ và thiếu khách quan.Trong khi đó, thông tin về kinh tế, xã hội biến động từng giờ, từng phút tác động trực tiếp đến xã hội. Nếu thông tin tổng hợp do Quốc gia ban hành thì cũng cần xây dựng hệ thống thông tin Quốc gia thống nhất. Căn cứ điều hành toàn bộ hoạt động kinh tế, xã hội thì phải được công bố chính thống bởi cơ quan Chính phủ.

KHÁNH HUYỀN