Phóng viên (PV): Ông đánh giá thế nào về chất lượng hoạt động của Đoàn ĐBQH TP Hà Nội trong thời gian qua?

GS Nguyễn Anh Trí: Đoàn ĐBQH TP Hà Nội có số lượng đại biểu đông nhất, nhì cả nước (trên dưới 30 người). Các đại biểu đa số có trình độ từ thạc sĩ trở lên. Số lượng giáo sư, phó giáo sư thường chiếm 1/3. Bên cạnh đó, nhiều đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Trung ương Đảng cũng tham gia sinh hoạt tại đoàn.  

Giáo sư, Anh hùng Lao động Nguyễn Anh Trí. Ảnh: HOÀNG CHUNG

Tính dân chủ được thể hiện rất rõ trong mọi hoạt động của Đoàn ĐBQH TP Hà Nội. Minh chứng qua việc các đại biểu luôn thẳng thắn trao đổi, trình bày, thể hiện quan điểm, ý kiến của mình. Từ đó, chất lượng phát biểu tại nghị trường Quốc hội của các ĐBQH thuộc đoàn Hà Nội được nâng cao, gắn liền với thực tiễn cuộc sống, thể hiện được trách nhiệm của người đại biểu dân cử với cử tri Thủ đô. Điều này xuất phát từ việc Hà Nội có chất lượng đại biểu đồng đều, có nhận thức chính trị cao, là nơi có thể tiếp cận, cập nhật được đa dạng thông tin xã hội.

Thủ đô Hà Nội là nơi diễn ra nhiều sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng. Những năm qua, cơ sở vật chất của Hà Nội có sự thay đổi lớn, từ phố phường, đường sá tới các công trình công cộng. Nhiều chính sách quan trọng ra đời, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội của thành phố, bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn. Đây là những thành quả có sự góp sức rất lớn của Đoàn ĐBQH TP Hà Nội.

PV: Thành quả trên đến từ chất lượng đồng đều của các đại biểu, hay còn những yếu tố nào khác, thưa ông?

GS Nguyễn Anh Trí: Theo tôi, thành quả đó còn đến từ sự đồng hành, lắng nghe và chia sẻ. Đây là những yêu cầu bắt buộc để nâng cao chất lượng ĐBQH. Điều này được thể hiện rất rõ tại Đoàn ĐBQH TP Hà Nội. 

Muốn làm một ĐBQH tốt, trước hết phải biết lắng nghe nhân dân, lắng nghe cử tri. Đây là nguyên tắc. Các ĐBQH thuộc đoàn Hà Nội có may mắn được sinh hoạt ở một địa phương có trình độ dân trí của cử tri rất cao. Các cử tri của Hà Nội thường có sự nghiên cứu kỹ lưỡng, nêu câu hỏi rất thực tế và đi sâu vào vấn đề. Đồng thời, cách thể hiện của cử tri Thủ đô rất văn minh, những đề đạt, kiến nghị rất trách nhiệm. Tôi cho rằng, ĐBQH nếu biết lắng nghe thì có thể học hỏi từ chính những cử tri Thủ đô khi tiếp xúc, từ đó mở rộng hiểu biết, nâng cao chất lượng hoạt động trên nghị trường. Đây chính là mối quan hệ tương hỗ giữa cử tri và ĐBQH. 

Tuy nhiên, là người đại biểu đại diện cho tâm tư, nguyện vọng của nhân dân Thủ đô cũng là một áp lực lớn. Nếu muốn trở thành một ĐBQH tốt, tròn vai thì không được làm việc qua quýt; không được lắng nghe một cách hời hợt. Nếu không tìm hiểu các vấn đề một cách kỹ lưỡng, không chịu khó phân tích, tổng hợp, đào sâu suy nghĩ thì khó mà trả lời được những câu hỏi của cử tri Thủ đô. 

PV: Ông kỳ vọng điều gì vào Đoàn ĐBQH TP Hà Nội khóa tới?

GS Nguyễn Anh Trí: Được trở thành ĐBQH thuộc đoàn Hà Nội là một vinh dự lớn. Vinh dự đó có được là nhờ những lá phiếu bầu gửi gắm niềm tin, kỳ vọng của cử tri. Vì vậy, các đại biểu nhiệm kỳ tới phải cố gắng phấn đấu để xứng đáng với vinh dự đó. ĐBQH phải hết sức gắn bó với cử tri, gắn bó mật thiết với thực tiễn cuộc sống. Phải dũng cảm, trách nhiệm, hết mình phục vụ nhân dân, thực sự trở thành người đại biểu của nhân dân thành phố.

Việc nâng cao chất lượng hoạt động tiếp xúc cử tri cũng là điều cần được chú trọng. Mỗi cuộc tiếp xúc cử tri phải được tiến hành dựa trên tinh thần tiếp xúc “đồng bào”. Đồng thời, để có nhiều thông tin mang lại từ những cuộc tiếp xúc đó, các ĐBQH phải chủ động gặp gỡ và tìm hiểu các nhóm người trong xã hội để có thể nắm được tâm tư, nguyện vọng của người dân. Đặc biệt, ĐBQH cần chí công vô tư, làm việc theo đúng tinh thần của Đảng, nguyên tắc của Quốc hội. 

Bên cạnh đó, ĐBQH cần thực hiện đa dạng các hình thức tiếp xúc cử tri thông qua việc tăng cường tìm hiểu thông tin trên báo chí, nghiên cứu thêm các tài liệu của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, của cơ quan dân nguyện... Có như vậy, ĐBQH mới nắm rõ được thông tin đa chiều từ các điểm nghẽn trong xã hội.

PV: Ông đánh giá thế nào về công tác chuẩn bị bầu cử của TP Hà Nội?

GS Nguyễn Anh Trí: Qua theo dõi thực tế, tôi đánh giá cao công tác chuẩn bị cho bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 của TP Hà Nội, một trong những địa phương gương mẫu, tiên phong của cả nước trong hành trình hướng tới ngày hội non sông. Các hoạt động như chuẩn bị cơ sở vật chất, hiệp thương, tiếp xúc cử tri... được thực hiện bài bản, bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch.

 Công tác chuẩn bị bầu cử được thực hiện tại Khu vực bỏ phiếu số 12, phường Tây Hồ (Hà Nội). Ảnh: PHẠM HƯNG

Đặc biệt, TP Hà Nội đã rất chú trọng ứng dụng công nghệ nhằm chuẩn bị cho công tác bầu cử. Thông tin, tiểu sử về người ứng cử được công bố công khai, rộng rãi trên nhiều nền tảng mạng xã hội để cử tri cả nước có thời gian tìm hiểu, nghiên cứu, đánh giá các ứng viên, thay vì chỉ được tìm hiểu thông qua những buổi tiếp xúc cử tri. Từ đó, cử tri sẽ có cơ sở để lựa chọn được những ĐBQH và đại biểu HĐND các cấp đủ đức, đủ tài, đại diện cho ý chí và nguyện vọng của nhân dân. Hiện nay, mức sống của người dân ngày càng được cải thiện, dân trí được nâng cao, nhiều người trẻ cũng rất quan tâm đến các vấn đề chính trị, xã hội, các yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của đất nước. Vì vậy, việc ứng dụng công nghệ vào công tác bầu cử là điểm mới và rất cần thiết.

Cuộc bầu cử lần này diễn ra trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên vươn mình để sánh vai cùng các cường quốc năm châu. Cùng với cả nước, Hà Nội đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2026. Đây là áp lực không hề nhỏ, đòi hỏi phải lựa chọn được những đại biểu ưu tú, bản lĩnh, xứng đáng để làm ĐBQH, đóng góp tích cực cho sự phát triển của Thủ đô và đất nước. Với sự chuẩn bị chủ động, kỹ lưỡng, toàn diện về mọi mặt của TP Hà Nội, tôi tin tưởng cuộc bầu cử ngày 15-3 tới đây sẽ thành công tốt đẹp.

PV: Trân trọng cảm ơn ông!