Thách thức đầu tiên phải kể đến là chương trình hạt nhân và tên lửa của Triều Tiên. Theo bài viết, Triều Tiên đang “vững bước” trên con đường chế tạo tên lửa đạn đạo xuyên lục địa mang đầu đạn hạt nhân. Người tiền nhiệm Barack Obama từng cảnh báo Tổng thống Mỹ Donald Trump về mối đe dọa từ chương trình hạt nhân và tên lửa của Bình Nhưỡng. Song khi đó, ông chủ Nhà Trắng đã viết trên trang mạng xã hội Twitter rằng “sẽ không có chuyện đó”. “Thế nhưng chuyện đó đã diễn ra nhiều lần trong năm 2017. Bình Nhưỡng giờ đây gần như chắc chắn đã sở hữu bom nhiệt hạch và nhiều khả năng là tên lửa có tầm bắn tới tận Washington. Nhiều nhà quan sát về Triều Tiên còn không loại trừ khả năng đối đầu quân sự giữa Mỹ và Triều Tiên trong thời gian tới”, bài viết nhấn mạnh.

Thách thức thứ hai là quan hệ với Trung Quốc. Tổng thống Mỹ Donald Trump đề ra hai mục tiêu “về cơ bản là mâu thuẫn lẫn nhau” trong mối quan hệ với nền kinh tế lớn thứ hai thế giới. Đó là định hình lại quan hệ thương mại song phương theo hướng có lợi cho Washington trong khi nỗ lực kêu gọi sự hỗ trợ của Bắc Kinh để kiềm chế Bình Nhưỡng. “Tình hình địa chính trị Đông Bắc Á sẽ phụ thuộc phần lớn vào việc làm sao có thể xử lý sự mâu thuẫn này và mục tiêu nào chiếm ưu thế hơn”, bài viết khẳng định.

leftcenterrightdel
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Quốc vương Saudi Arabia Salman bin Abdulaziz Al Saud trong cuộc gặp tại thủ đô Riyadh hồi tháng 5-2017. Ảnh: Getty Images

Thách thức thứ ba là quan hệ với Iran. Tờ The Guardian nhận xét rằng sự thù địch với Tehran chính là “một hằng số hiếm hoi” trong chính sách đối ngoại của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Nguyên nhân một phần có lẽ vì ông chủ Nhà Trắng không muốn tiếp tục di sản của người tiền nhiệm Barack Obama, đó là thỏa thuận Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) mà nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức) và Iran đạt được cách đây hơn hai năm. “Hồi tháng 10 vừa qua, Tổng thống Donald Trump không xác nhận Iran tuân thủ thỏa thuận và dọa sẽ hủy bỏ hoàn toàn JCPOA vào giữa tháng 1 tới đây. Động thái này sẽ đẩy chính quyền Donald Trump vào thế đối đầu với Iran, rời bỏ các đồng minh châu Âu truyền thống đã đồng hành với thỏa thuận, nghiêng về phía Israel, Saudi Arabia và các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) vốn lâu nay vẫn quyết tâm đẩy lùi ảnh hưởng của Iran tại vùng Vịnh”, bài viết nhận xét.

Ngoài JCPOA, trong quan hệ giữa Mỹ và Iran không thể bỏ qua vấn đề Syria. Bài viết cho rằng, trong khi Nga giảm dần sự hiện diện tại quốc gia Trung Đông thì Iran nhiều khả năng sẽ làm điều ngược lại. Trong khi đó, Mỹ, Israel và Saudi Arabia lại chưa có một kế hoạch thực sự nào nhằm “kiềm chế tầm với của Iran tại Syria-nơi mà Tehran đã vươn xa nhất”. “Trong năm 2018, Mỹ chắc chắn sẽ quyết đoán hơn trong nỗ lực kiềm chế ảnh hưởng của Iran. Đối với Tehran, đội ngũ an ninh quốc gia của Tổng thống Donald Trump đều có quan điểm “diều hâu”. Câu hỏi đặt ra là Washington sẽ chọn cách tiếp cận nào, “mưa dầm thấm lâu” hay đối đầu tổng lực?”, bài viết nhấn mạnh.

Thách thức thứ tư là quan hệ với Nga. Theo bài viết, chính quyền Donald Trump thiếu sự đồng thuận trong xử lý mối quan hệ với Nga. Trong khi ông chủ Nhà Trắng muốn cải thiện quan hệ với Điện Kremlin thì Bộ trưởng Quốc phòng James Mattis và Ngoại trưởng Rex Tillerson lại chủ trương không nới lỏng trừng phạt và “hâm nóng” quan hệ ngoại giao với Moscow chừng nào cuộc xung đột tại miền Đông Ukraine chưa được giải quyết ổn thỏa. Bài viết dự báo trong năm 2018 có khả năng Tổng thống  Donald Trump sẽ cải tổ nhân sự với sự xuất hiện của những gương mặt thân Nga hơn. Cho dù là vậy, theo bài viết, quan hệ giữa hai cường quốc này cũng sẽ không dễ gì “xuôi chèo mát mái”.

Thách thức thứ năm là mối quan hệ với châu Âu. Theo bài viết, việc Tổng thống Donald Trump tỏ ra can thiệp vào chính trường Anh bằng những lời lẽ chống Hồi giáo buộc Thủ tướng Theresa May không còn lựa chọn nào khác ngoài việc công khai chỉ trích ông chủ Nhà Trắng, kết quả là đôi bên lời qua tiếng lại. Từ đây, những hy vọng của London về mối quan hệ đặc biệt với Washington “hậu Brexit” cũng tiêu tan. Trong khi đó, lập trường khác biệt sâu sắc với Tổng thống Donald Trump về hồ sơ hạt nhân Iran, Triều Tiên và vấn đề biến đổi khí hậu đã buộc Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Angela Merkel phải vạch ra “một lộ trình riêng của châu Âu” đối với các vấn đề toàn cầu vốn ngày càng không còn phụ thuộc vào Mỹ. “Sự khác biệt đó tiếp tục mở rộng trong năm 2018”, bài viết nhận định.

HOÀNG VŨ