QĐND Những năm gần đây, các bãi bồi, rừng ngập mặn ven biển Sóc Trăng được thiên nhiên ưu đãi nên các loài hải sản hội tụ về sinh sản tại đây ngày càng nhiều. Nơi đây đã hình thành các bãi sò huyết, nghêu, cua biển giống và cũng là nơi lý tưởng cho các loài cá chẻm, cá ngát, tôm sú, tôm sắt, cá kèo… sinh sản. Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, mỗi năm các bãi bồi này đã đem lại nguồn thu nhập cho người dân trong tỉnh hàng chục tỷ đồng.

Giàn lưới giăng để bắt cá kèo giống ở Trung Bình (Trần Đề).

Thế nhưng, gần đây các bãi bồi ven biển ở các xã Vĩnh Phước, Vĩnh Hải (Vĩnh Châu); Trung Bình (Trần Đề) đang bị người dân trong vùng khai thác một cách bừa bãi. Cụ thể là các hộ dân ven biển đã sử dụng các loại ngư cụ có khẩu độ lưới rất nhỏ như: Đục, đáy, lưới giăng, xiệp, lưới thẹ… giăng khắp nơi để khai thác các loại hải sản. Chỉ tính riêng ở khu vực xã Vĩnh Hải có khoảng 30 giàn lưới thẹ, 200 giàn lưới giăng để bắt cá kèo giống. Một số người dân trong vùng cho chúng tôi biết, hơn 1 tháng nay, mỗi ngày có hàng ngàn người dân đi dọc bãi biển dài khoảng 20km thuộc các bãi bồi ở các xã An Thạnh Ba (Cù lao Dung), Vĩnh Hải (Vĩnh Châu), Bãi Giá (Trung Bình – Trần Đề) cào nghêu giống bán cho thương lái. Tình trạng khai thác bừa bãi này có diễn biến ngày càng phức tạp. Nhiều người không kể ngày hay đêm cứ tranh thủ nước thủy triều rút xuống là tiến hành khai thác nghêu, sò giống bán cho các hộ nuôi ở Bạc Liêu, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh… Một số người còn cho rằng, nếu không tranh thủ thời gian khai thác thì nguồn hải sản này cũng sẽ biến mất hoặc di chuyển sang nơi khác. Chính quan niệm sai lầm này cộng với việc khai thác theo kiểu tận diệt đã khiến cho môi sinh của các loài hải sản ở đây bị ảnh hưởng nghiêm trọng và đứng trước nguy cơ bị kiệt quệ.

Ông Lê Hoàng Nhịn, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Hải, huyện Vĩnh Châu, nơi có bãi nghêu, sò huyết giống lớn nhất trong tỉnh bức xúc: “Khi nơi này xuất hiện nghêu giống lập tức xuất hiện một đội quân rất đông kéo đến khai thác trái phép. Họ khai thác từ khi nghêu giống còn rất nhỏ, đến khi cạn nguồn họ lấn sang bắt trộm ở các sân nuôi nghêu thương phẩm của các hộ nuôi. Mặc dù UBND xã, huyện đã huy động lực lượng xuống hiện trường kiểm tra và lập biên bản xử lý các trường hợp vi phạm, nhưng do lực lượng chức năng quá mỏng, trong khi số lượng người khai thác trái phép có ngày lên tới cả ngàn người nên cấm được chỗ này, chỗ kia lại xảy ra. Chính vì vậy, lượng nghêu, sò giống chỉ xuất hiện vài ngày tại bãi là đã bị bắt sạch”.

Ngư dân "băm nát" các bãi nghêu giống ở xã Vĩnh Hải (huyện Vĩnh Châu).

Ông Lê Hoàng Nhịn cho biết thêm: “Nhiều khi lực lượng chức năng chỉ tập trung vào giữ an ninh, trật tự cũng đủ mệt rồi. Còn xử lý đối với những đối tượng khai thác trái phép là không thể làm được vì hầu hết số này thuộc diện các hộ nghèo”.

Tình trạng khai thác bừa bãi nguồn lợi hải sản ven bờ tại các bãi bồi trên địa bàn tỉnh Sóc Trăng đang ở mức báo động. Nếu các ngành chức năng của địa phương không sớm vào cuộc và có những biện pháp kịp thời ngăn chặn, thì chẳng bao lâu nữa các loài hải sản sống ven biển, bãi bồi, rừng ngập mặn trên địa bàn sẽ bị hủy diệt. Rất mong chính quyền các cấp của tỉnh Sóc Trăng lưu tâm đến vấn đề này. Trước mắt, cần tập trung tuyên truyền giáo dục nâng cao nhận thức của người dân trong việc khai thác nguồn lợi hải sản ven bờ. Tiếp đến cần tổ chức lại việc khai thác nguồn tài nguyên này một cách hợp lý, có kế hoạch vừa khai thác, vừa bảo tồn, nuôi dưỡng nguồn tài nguyên thiên nhiên này ngay tại địa phương.

Bài và ảnh: Phương Nghi