QĐND - Hưởng ứng lời kêu gọi phát động “Năm An toàn giao thông 2012” của Thủ tướng Chính phủ, dưới sự chỉ đạo của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Nhà hát Tuổi trẻ phối hợp với Báo Giao thông vận tải và Công ty Cổ phần Vision One Media tổ chức chương trình nghệ thuật ca múa nhạc - hài kịch đặc biệt vào ngày 11-3-2012 tại Trung tâm Nghệ thuật âu Cơ. Chương trình có sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ, danh hài của Nhà hát Tuổi trẻ. Buổi diễn sẽ là tâm điểm của một chiến dịch truyền thông sâu rộng trên các phương tiện thông tin đại chúng nhằm nâng cao ý thức của người dân về văn hóa giao thông.

Theo NSND, Giám đốc Nhà hát Tuổi trẻ, đạo diễn Lê Hùng, chương trình biểu diễn lần này, với chủ đề “An toàn giao thông cho tôi, cho bạn và cho chúng ta” là một cách tiếp cận sáng tạo nhằm nâng cao nhận thức về văn hóa giao thông trong đông đảo quần chúng nhân dân, từ đó tác động tích cực đến hành vi của người tham gia giao thông.

Thông qua các tiểu phẩm hài được dàn dựng đan xen với những ca khúc, hình ảnh video tư liệu sống động… do các nghệ sĩ thể hiện trên sàn diễn nhằm phê phán thói quen xấu, thiếu ý thức văn hóa của một bộ phận dân chúng tham gia giao thông dẫn tới hậu quả là những tai nạn, mất mát, Ban tổ chức chương trình đưa ra thông điệp kêu gọi tất cả mọi người nâng cao ý thức tham gia giao thông và hướng tới lời kêu gọi hưởng ứng “Năm An toàn giao thông 2012”. Buổi biểu diễn, dự kiến thu hút hơn 800 khán giả thủ đô Hà Nội, được truyền hình trực tiếp phục vụ hàng triệu khán giả cả nước trên kênh VTV3 từ 21h00 - 22h30.

“Chúng ta thường phát động các phong trào nâng cao nhận thức về giao thông thông qua kênh chính thức, tuy nhiên, văn hóa nghệ thuật chính là một cầu nối, chất xúc tác khiến vấn đề này trở nên gần gũi và thiết thực hơn với khán giả,” đạo diễn Lê Hùng chia sẻ ý kiến của mình khi bắt tay dàn dựng chương trình. ông cũng cho biết, buổi biểu diễn sẽ đánh dấu sự tham gia của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng như: Ca sĩ Trọng Tấn, Phương Anh, ánh Tuyết… và các gương mặt nghệ sĩ hài quen thuộc của Nhà hát Tuổi trẻ trên các kênh truyền hình… Sự tham gia hưởng ứng của đông đảo các diễn viên là minh chứng cho sự quan tâm của giới nghệ sĩ đối với vấn đề xây dựng ý thức văn hóa giao thông với cộng đồng.

Ban tổ chức cũng cho biết, chương trình biểu diễn sẽ là khởi đầu cho nhiều hoạt động nâng cao nhận thức về văn hóa giao thông trong năm 2012 nhằm kêu gọi người dân tích cực hành động hưởng ứng lời kêu gọi thực hiện “Năm An toàn giao thông 2012”.

Trước giờ chương trình “An toàn giao thông cho tôi, cho bạn và cho chúng ta” khai màn, phóng viên Báo Quân đội nhân dân Cuối tuần đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Lưu, Tổng biên tập Báo Giao thông vận tải, đơn vị đồng tổ chức.   

PV: Tai nạn giao thông (TNGT) đang là một trong những nỗi bức xúc nhất của xã hội. Là cơ quan ngôn luận của Bộ Giao thông vận tải, ông có thể cho biết, vì sao chúng ta chọn năm 2012 là “Năm An toàn qiao thông quốc gia”?   

Ông Nguyễn Văn Lưu

Ông Nguyễn Văn Lưu: Trong Thông điệp đầu “Năm An toàn giao thông” - 2012, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã nhấn mạnh: “Giảm tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông là trách nhiệm của mỗi người chúng ta. Chúng ta cùng nhau có trách nhiệm với chính mình, với gia đình, người thân, bạn bè và với toàn xã hội. Hành động của mỗi người trong chúng ta có thể làm ngay, đó là chấp hành nghiêm pháp luật về bảo đảm trật tự an toàn giao thông”. Thủ tướng đã yêu cầu các bộ, ngành, chính quyền các cấp nỗ lực phấn đấu mỗi năm giảm từ 5 đến 10% số vụ tai nạn, số người chết và bị thương vì TNGT. Hưởng ứng lời kêu gọi của Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, các tổ chức, các cơ quan báo chí truyền thông đã có nhiều hoạt động thiết thực để bảo đảm trật tự an toàn giao thông.

TNGT hiện nay đã trở thành quốc nạn, là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở Việt Nam. Tính trung bình, mỗi năm TNGT đã cướp đi 12.000 người, khiến hơn 9000 người bị thương, gây thiệt hại vô cùng lớn cho xã hội cả về vật chất và tinh thần, là nỗi đau thương mất mát và gánh nặng của biết bao gia đình có người bị TNGT. 

Ùn tắc giao thông cũng đang ngày càng trở nên trầm trọng ở các đô thị lớn, trong đó có Hà Nội. ùn tắc giao thông gây thiệt hại cho xã hội, gây nên nỗi bức xúc, mệt mỏi của người tham gia giao thông, làm giảm chất lượng cuộc sống và đảo lộn sinh hoạt của mỗi gia đình, mỗi người trong chúng ta.

Những năm qua, Đảng, Nhà nước, Chính phủ, ủy ban An toàn giao thông quốc gia, Bộ Giao thông vận tải cùng các ngành, các cấp đã triển khai nhiều chủ trương, biện pháp để kiềm chế, tiến tới đẩy lùi TNGT và ùn tắc giao thông. Tuy đã đạt được một số kết quả nhưng tình hình trật tự an toàn giao thông vẫn còn diễn biến phức tạp, số người chết và bị thương vì TNGT vẫn còn cao, tình trạng ùn tắc giao thông vẫn còn diễn ra trầm trọng.

Trước tình hình trên, Chính phủ đã lấy năm 2012 là “Năm An toàn giao thông quốc gia”, đây là quyết tâm chính trị lớn để kiên quyết lập lại trật tự an toàn giao thông, đồng thời là hành động thiết thực để hưởng ứng Thập kỷ An toàn giao thông toàn cầu (2011-2020) do Liên hợp quốc phát động.   

PV: ông có thể ước định hiệu quả của việc xây dựng những chương trình nghệ thuật tuyên truyền về an toàn giao thông?   

Ông Nguyễn Văn Lưu: Thực tế những năm qua cho thấy, nguyên nhân dẫn đến TNGT thì có nhiều nhưng nguyên nhân hàng đầu là do ý thức chấp hành pháp luật về trật tự an toàn giao thông của một bộ phận không nhỏ người tham gia giao thông còn kém (80% số vụ TNGT xảy ra là do ý thức của người điều khiển phương tiện). Đã có nhiều biện pháp để tác động nhằm nâng cao ý thức của người tham gia giao thông, từ tuyên truyền giáo dục, kiểm tra xử phạt, biện pháp kinh tế và hành chính. Tuy nhiên, sự chuyển biến vẫn còn chậm. Từ ý thức kém dẫn đến hành động, ứng xử khi tham gia giao thông còn kém, thiếu văn hóa và là nguyên nhân trực tiếp gây ra TNGT.

Như vậy, muốn nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của mọi người khi tham gia giao thông cần phải đa dạng hóa phương thức tuyên truyền giáo dục, không chỉ tác động vào lý trí mà còn phải tác động vào tâm hồn, tình cảm của mỗi người. Làm thế nào để cho người không chấp hành pháp luật về an toàn giao thông không chỉ lo sẽ bị xử phạt mà còn phải cảm thấy xấu hổ với hành vi của mình, vì đó là hành vi thiếu văn hóa, thậm chí thiếu đạo đức nếu vì thế mà gây ra TNGT. Việc tác động vào tâm hồn, tình cảm của mỗi người không gì nhanh hơn, hiệu quả hơn là từ góc độ văn hóa nghệ thuật. Nghệ thuật là tiếng nói từ trái tim đến với trái tim, làm rung động tâm hồn, tạo nên xúc cảm tốt đẹp, cao thượng, từ đó sẽ làm chuyển biến về ý thức ứng xử có văn hóa khi tham gia giao thông.   

PV: Như vậy là, từ việc xây dựng ý thức giao thông, chúng ta sẽ tác động vào việc hình thành trong công chúng văn hóa giao thông. Hay như ông nói là “văn hóa xấu hổ” khi tham gia giao thông?

Ông Nguyễn Văn Lưu: Chúng ta đang hằng ngày phải chứng kiến tình trạng một số người ngang nhiên vượt đèn đỏ, lấn chiếm làn đường, say rượu bia vẫn lái xe, gây gổ, thậm chí hành hung khi xảy ra va chạm nhỏ; tình trạng chen lấn xô đẩy khi lên xe buýt, thanh niên không nhường chỗ cho người già, trẻ em, phụ nữ mang thai, người tàn tật. Một số người thực thi công vụ còn thiếu trách nhiệm, như còn có hiện tượng cảnh sát giao thông, thanh tra giao thông nhận mãi lộ, công tác đăng kiểm, sát hạch cấp bằng lái xe còn có tiêu cực, còn có hiện tượng bớt xén, làm ẩu, công trình kém chất lượng dẫn đến TNGT... Đây chẳng những là hành vi vi phạm pháp luật mà còn là hành vi thiếu văn hóa, thiếu đạo đức.

Để từng bước khắc phục, đẩy lùi những hiện tượng này, không những cần phải xử lý nghiêm theo pháp luật mà còn phải giáo dục để nâng cao nếp sống văn hóa giao thông qua kênh văn hóa nghệ thuật.

Văn hóa giao thông là ứng xử có văn hóa khi tham gia giao thông. Văn hóa giao thông được hình thành trên nền tảng văn hóa chung và khi xây dựng văn hóa giao thông sẽ tác động trở lại, góp phần gìn giữ, xây dựng truyền thống văn hóa, đạo lý tốt đẹp của dân tộc.

PV: Xin cảm ơn ông!

Huy Đăng thực hiện