QĐND Online – Thiếu giảng viên có trình độ đúng ngành theo quy định, thiếu quỹ đất xây dựng trường, tỉ lệ sinh viên trên giảng viên quá cao… là những lý do chính khiến 3 trường ĐH, CĐ và 12 ngành đào tạo (đợt thanh tra năm 2011); 2 trường CĐ và 5 ngành đào tạo (đợt thanh tra năm 2012) bị đình chỉ tuyển sinh năm 2012. Đây là kết quả mà Bộ GD và ĐT đưa ra sau khi thanh tra, kiểm tra 62 trường (hai đợt) ĐH, CĐ trong cả nước.

Tuy nhiên, khi tiếp xúc với lãnh đạo của một số trường bị đình chỉ, họ đều cho rằng cần nhìn nhận đòn đau này sao cho có “tình”, có “lý” với từng hoàn cảnh cụ thể.

Ông Phạm Gia Thiệu, Hiệu trưởng trường CĐ Kinh tế - Kỹ thuật Hà Nội mong Bộ GD và ĐT có giải pháp giúp trường vượt qua khó khăn

 “Đứa trẻ đẻ non” cần được nâng đỡ

“Chúng tôi chấp nhận kỷ luật và đồng ý với những nguyên nhân mà Bộ GD và ĐT đưa ra như chưa có đất xây dựng trường và số lượng giảng viên/sinh viên chưa theo quy định. Hiện chúng tôi đang nghiêm túc chấp hành kỷ luật này. Tuy nhiên, đây có phải là hình thức mà Bộ đáng dùng với trường chúng tôi hay không?” – Ông Phạm Gia Thiệu, Hiệu trưởng trường CĐ Kinh tế - Kỹ thuật Hà Nội chia sẻ.

Theo ông Phạm Gia Thiệu, trường theo đuổi việc xin đất đai đã 10 năm nay. Năm 2005, trường được UBND TP Hà Nội ra quyết định đầu tiên đồng ý cho đất xây dựng. Cũng trong thời điểm đó, Bộ trưởng Bộ GD và ĐT đã đồng ý về mặt nguyên tắc cho thành lập trường dù chưa có đất. Năm 2007, Bộ cho phép trường chính thức thành lập, sẽ bổ sung tiêu chí về đất sau. Năm 2008 là năm đầu tiên trường tuyển sinh, từ đó đến nay trường đã làm hết sức mình để xin đất xây dựng. Ngày 17-4-2012, lễ cắm mốc giới đã diễn ra tại 1,5ha đất ở xã Đông Ngạc, Từ Liêm, Hà Nội.

Về vấn đề tỉ lệ giảng viên/sinh viên, sau khi có ý kiến thanh tra Bộ, trường cho biết đã làm việc với 19 giảng viên công tác lâu năm với trường, thỏa thuận ký hợp đồng dài hạn; tuyển thêm 5 giảng viên cơ hữu. Hiện nay, số lượng giảng viên cơ hữu của trường là 55 cán bộ (trong đó, 11 giảng viên đạt trình độ tiến sĩ và phó giáo sư, 22 giảng viên trình độ thạc sĩ), đạt tỉ lệ 45 sinh viên/giảng viên. Tuy số lượng này chưa đảm bảo theo định mức yêu cầu nhưng để đảm bảo chất lượng giảng viên, dự kiến tháng 5 sẽ tuyển đủ 9 giảng viên mới.

Ông Phạm Gia Thiệu bày tỏ: “Để thực hiện tiêu chí đủ đủ giảng viên trường đã tiến hành gần xong; để đủ tiêu chí về đất, trường đã cam kết với Bộ bốn tháng sau sẽ giải phóng xong mặt bằng và cấp tốc xây dựng hệ thống nhà cấp bốn lắp ghép với 60 phòng học. Tuy nhiên, Bộ GD và ĐT vẫn kiên quyết đưa ra kỷ luật, trường không bình luận và chấp hành mệnh lệnh này, nhưng chỉ muốn nói: không có đất không phải là cái tội để chúng tôi phải chịu những trừng phạt”.

Bộ có nên dùng hình thức dừng tuyển sinh để phạt? Đây có phải là biện pháp tốt nhất, khoa học nhất? Hình phạt này như một “đòn” làm sụn xương sống chúng tôi. Nhà trường sẽ mất 1 năm không tuyển sinh, toàn bộ hệ thống phục vụ công việc này thất nghiệp, thương hiệu xây dựng trong hơn 4 năm năm tan thành mây khói, hàng nghìn sinh viên mất cơ hội vào đại học… Nên chăng có những hình phạt để người bị phạt thấy đó là chỗ dựa, thể hiện tình thương hơn là đã khó khăn nay càng khó khăn hơn.

Theo thông lệ, trường mới thành lập trong 5 năm đầu sẽ không bị kiểm tra những tiêu chí, nhưng mới hơn 4 năm Bộ đã ra kỷ luật ngay. Như “đứa trẻ đẻ non” chưa đứng vững, đang chập chững bước đi cần nuôi dưỡng thêm, đã bắt chúng phải “vượt qua rào”. Hãy để chúng tôi lên 5, thời gian “sài đẹn” qua đi, lúc đó kiểm tra cũng chưa muộn. Xét kỷ luật, phải xét từ tất cả khía cạnh - ông Phạm Gia Thiệu chia sẻ.

Trường CĐ Kinh tế - Kỹ thuật Hà Nội đang phải thuê địa điểm ở nhiều nơi khác nhau

Thanh tra không chỉ nhằm xử lý

Trao đổi về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ GD và ĐT Nguyễn Thị Nghĩa khẳng định: việc thanh tra, kiểm tra nhằm chấn chỉnh, uốn nắn, đảm bảo chất lượng đào tạo, quyền lợi cho thí sinh. Bên cạnh đó cũng có hướng dẫn giúp đỡ các trường chứ không phải kiểm tra chỉ để xử phạt.

Sau khi cân nhắc các mức độ vi phạm, Bộ đã quyết định tạm dừng tuyển sinh với một số trường và ngành đào tạo. Trong số 38 trường thanh tra đợt này, có nhiều trường vẫn còn thiếu sót nhưng mức độ nhẹ hơn, Bộ có công văn cảnh báo yêu cầu các trường phải khắc phục. Nếu đến thời điểm được yêu cầu mà không khắc phục được sẽ có kiểm tra lại và xử lý theo quy định. Với trường bị tạm dừng tuyển sinh (chỉ trong 1 năm), nếu sau đó khắc phục được các nguyên nhân bị đình chỉ sẽ cho tuyển sinh trở lại. Năm trước, một số trường bị đình chỉ tuyển sinh có giải pháp khắc phục tích cực, Bộ cũng đã cho tuyển sinh trở lại.

Trước băn khoăn về một loạt các hoạt động thanh, kiểm tra; việc dừng tuyển sinh với một số trường và ngành học năm 2012 liệu có ảnh hưởng đến thí sinh, ông Nguyễn Huy Bằng, Chánh thanh tra Bộ GD và ĐT cho rằng: việc dừng tuyển sinh sẽ gây ra một số xáo động đối với một bộ phận thí sinh ở một số trường. Điều này Bộ cũng đã tính đến, song để bảo đảm nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục của cả hệ thống, đồng thời giữ nghiêm kỷ cương trong quản lý theo yêu cầu Nghị quyết của Quốc hội và Chỉ thị của Thủ tướng, Bộ đã quyết định dừng tuyển sinh như đã nêu trên.

Còn về trường CĐ Kinh tế - Kỹ thuật Hà Nội, bị dừng tuyển sinh toàn trường với lỗi: tỉ lệ SV/giảng viên là 93,2 (quy định là 30 SV đối với CĐ); 4/5 ngành chưa có thạc sĩ theo quy định, trường chưa có đất.

Hiện trường đang thuê 5 cơ sở với thời hạn khác nhau từ 6 tháng đến 1 năm, nhiều nhất là 3 năm. Tổng diện tích các cơ sở nhà trường thuê là 8.000m2. Trường đã vi phạm nhiều lỗi theo quy định của Nghị quyết số 50/2010/NQ-QH về thực hiện chính sách, pháp luật về thành lập trường, đầu tư và bảo đảm chất lượng đào tạo đối với giáo dục đại học do Quốc hội ban hành.

Vấn đề này Bộ sẽ chủ động tháo gỡ, không phải thanh tra chỉ nhằm xử lý, chỉ nhằm để dừng, dường như vô cảm – ông Nguyễn Huy Bằng nhấn mạnh.

Bài, ảnh: Thu Hà