QĐND - Những hình ảnh về hai con voọc chà vá tại khu vực xã Chư Mo Ray, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum bị giết hại được một số phương tiện truyền thông đăng tải, khiến dư luận xã hội bức xúc. Bộ tư lệnh Quân đoàn 3 kịp thời chỉ đạo điều tra, xử lý; đến nay đã bắt giữ 3 đối tượng bắn voọc chà vá, cùng các tang vật vụ án như súng săn, đạn chì, đèn soi… Phóng viên Báo Quân đội nhân dân đã làm việc với Bộ tư lệnh Quân đoàn 3, cơ quan chức năng và 3 đối tượng giết voọc chà vá để thông tin cập nhật, chính xác về vụ án.

Lời khai của các đối tượng

Chiều 4-8, Cơ quan điều tra hình sự Quân đoàn 3 đã công bố kết quả điều tra xác minh vụ săn bắt động vật hoang dã (vọoc chà vá) xảy ra ngày 11-7 tại khu rừng thuộc xã Chư Mo Ray, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum, và việc một số quân nhân thuộc Trung đoàn 7 công binh đã mua 2 con vọoc chà vá của một số người dân với giá 1.200.000 đồng để làm thịt. 

Trước đó, ngày 12-7, Bộ tư lệnh Quân đoàn 3 nhận được thông tin trên mạng internet về việc một số quân nhân thuộc Trung đoàn 7, Quân đoàn 3 chụp ảnh cùng với vọoc chà vá bị giết đưa lên mạng. Bộ tư lệnh quân đoàn tổ chức cuộc họp, thống nhất đánh giá, xem xét và quyết định thành lập đoàn công tác gồm các cơ quan chức năng như Cơ quan Điều tra hình sự, Viện Kiểm sát quân đoàn, cơ quan Bảo vệ, Dân vận và chỉ huy Trung đoàn 7 do Đại tá Nguyễn Duy Quyền, Phó chính ủy Quân đoàn 3 làm trưởng đoàn lên đường đi lên địa bàn xã Chư Mo Ray, huyện Sa Thầy (Kon Tum), phối hợp với các cơ quan chức năng của địa phương và gặp gỡ số cán bộ, chiến sĩ đang công tác tại đây để điều tra, làm rõ vụ việc trên. Sau khi tiến hành điều tra, xác minh sự việc trên là có thật và xét thấy có đủ dấu hiệu của tội phạm “Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp quý hiếm được ưu tiên bảo vệ”, quy định tại Điều 190, Bộ luật Hình sự, ngày 25-7, cơ quan điều tra hình sự Quân đoàn 3 đã ra quyết định khởi tố vụ án hình sự số 03/QĐ-ĐTHS.

Ba đối tượng trực tiếp giết vọoc (từ trái qua phải): Hà Văn Tú, Hà Văn Quế, Bùi Văn Hùng.

Quá trình điều tra, với những biện pháp nghiệp vụ và sự phối hợp tích cực, nhiệt tình của lực lượng công an tỉnh Đắc Lắc, Công an huyện Ia Grai, Công an các xã Ia Khai, Ia Pếch..., bước đầu đã xác định Hà Văn Tú, sinh năm 1975 tại Bá Thước, Thanh Hóa, đăng ký hộ khẩu tại thôn Thanh Sơn, xã Vụ Bổn, huyện Krông Păk, tỉnh Đắc Lắc là 1 trong 3 đối tượng trực tiếp đi săn và bắn 2 con vọoc chà vá. Ngày 27-7, cơ quan điều tra đã ra lệnh bắt khẩn cấp Hà Văn Tú. Ngày 3-8 và 4-8, theo lời khai của Tú, cơ quan điều tra đã lần lượt truy tìm ra lệnh bắt khẩn cấp và quyết định tạm giữ hình sự đối với Hà Văn Quế, sinh năm 1983 tại Bá Thước, Thanh Hóa, ở xã Ia Pếch, huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai và Bùi Văn Hùng, trú tại Ngọc Khê, Ngọc Lặc, Thanh Hóa. 

Tại cơ quan điều tra, bước đầu 3 đối tượng khai nhận, ngày 11-7 đã cùng nhau đi kiểm tra bẫy và săn bắn thú rừng tại khu rừng thuộc địa phận xã Chư Mo Ray, huyện Sa Thầy, Kon Tum. Khoảng 10 giờ trưa, 3 đối tượng phát hiện một đàn vọoc chà vá và bắn chết 2 con. Trong lúc truy tìm “kết quả”, các đối tượng phát hiện thêm có một con vọoc chà vá con nặng khoảng 1kg nằm dưới đất và bắt luôn. Sau đó, 3 đối tượng đã mang hai con vọoc bắn được bán cho một số chiến sĩ đang công tác trên địa bàn. 

Về khẩu súng dùng để bắn vọoc chà vá, Bùi Văn Hùng khai: “Khẩu súng trên là của Hà Văn Quế đã bán cho Hùng với giá là 1,5 triệu đồng, nhưng Hùng chưa có tiền đưa cho Quế. Hiện khẩu súng đã được các cơ quan chức năng thu giữ cùng với một số tang vật như đạn chì, đèn soi…”. Vụ việc đang được cơ quan chức năng của Bộ tư lệnh Quân đoàn 3 tiếp tục điều tra làm rõ.

Xử lý và rút kinh nghiệm nghiêm túc

Trao đổi với chúng tôi về việc xử lý một số cán bộ, chiến sĩ có liên quan tới hành vi tiêu thụ động vật hoang dã, chụp ảnh đưa lên mạng xã hội gây phản cảm và dư luận không tốt trong xã hội, Thiếu tướng Nguyễn Đức Hải, Tư lệnh Quân đoàn 3 cho biết: Vụ việc trên xảy ra rất đáng tiếc, gây dư luận không tốt. Ngay khi nhận được thông tin, Đảng ủy, Bộ tư lệnh Quân đoàn chỉ đạo phải kiên quyết làm rõ, xử lý nghiêm minh. Qua vụ việc này, Bộ tư lệnh quân đoàn rút ra nhiều bài học kinh nghiệm. Cụ thể, việc chỉ đạo công tác phổ biến giáo dục pháp luật về bảo vệ môi trường, bảo vệ động vật hoang dã… chưa sâu, thiếu toàn diện, nhất là các bộ phận công tác lẻ, làm nhiệm vụ lao động xa đơn vị, nên một bộ phận quân nhân chưa hiểu rõ trách nhiệm của mình trong tham gia bảo vệ động vật hoang dã. Mặt khác, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ cơ sở trực tiếp quản lý bộ đội còn hạn chế, chưa sâu sát kiểm tra, nhắc nhở, phát hiện và ngăn chặn kịp thời những việc làm không đúng của quân nhân thuộc quyền. Nhận thức và ý thức kỷ luật của một số quân nhân kém, đơn giản, hiếu kỳ, tự chụp hình phát tán lên mạng gây dư luận xấu; thiếu kiến thức hiểu biết về động vật hoang dã quý hiếm, nên đã tự ý mua sử dụng hai con vọoc đã bị bắn chết.

Tang vật các đối tượng dùng để giết vọoc chà vá, bị cơ quan chức năng thu giữ.

Sau khi có kết quả kiểm tra, xác minh, Bộ tư lệnh Quân đoàn 3 đã tiến hành xử lý kỷ luật tước danh hiệu quân nhân đối với 3 quân nhân gồm: Nguyễn Văn Quang, Phạm Ngọc Quốc, Trương Văn Thanh Hưng, đều là binh nhất, chiến sĩ Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 7; xử lý kỷ luật về đảng và chính quyền đối với 8 sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc Tiểu đoàn 2, Trung đoàn 7 đã góp tiền mua động vật hoang dã để sử dụng.

Thời gian tới, Bộ tư lệnh quân đoàn sẽ tăng cường công tác giáo dục, tuyên truyền, phổ biến để cán bộ, chiến sĩ hiểu biết và thực hiện nghiêm các văn bản của Nhà nước và địa phương về bảo vệ rừng, động vật hoang dã quý hiếm; tiếp tục chỉ đạo các cơ quan tư pháp của quân đoàn phối hợp với các cơ quan chức năng của địa phương làm rõ vụ việc, xử lý đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Bài và ảnh: Quang Hồi - Duy Thành