Tổng thống Ô-ba-ma và người tiền nhiệm Bu-sơ. Ảnh: Cleveland.com

Sau những chỉ trích của cựu Phó tổng thống Mỹ Đích Che-ni về chính sách an ninh “thiếu thận trọng” của Tổng thống Ô-ba-ma, ngày 19-6, tới lượt cựu Tổng thống G.Bu-sơ công kích người kế nhiệm về chính sách kinh tế, y tế và kế hoạch đóng cửa nhà tù Goan-ta-na-mô.

Đây là lần đầu tiên, cựu Tổng thống Bu-sơ lên tiếng chỉ trích Tổng thống Ô-ba-ma kể từ khi mãn nhiệm, mặc dù ông từng tuyên bố vị Tổng tư lệnh mới (ông Ô-ba-ma) “xứng đáng để tôi im lặng”. Trong bài phát biểu tại Ê-ri-ê, bang Pen-xin-va-ni-a ngày 18-6, cựu tổng thống tỏ ra quan ngại về kế hoạch quốc hữu hóa dịch vụ chăm sóc y tế của chính quyền đương nhiệm. Ông Bu-sơ nói: “Có rất nhiều cách để giải quyết tình hình mà không cần quốc hữu hóa dịch vụ y tế. Tôi thấy lo lắng về chuyện hối thúc chính phủ thay thế lĩnh vực y tế tư nhân khi cung cấp bảo hiểm cho dịch vụ y tế”.

Ông Bu-sơ cũng nhắc tới kế hoạch kích thích kinh tế trị giá 775 tỉ USD của Mỹ và nhận xét rằng, các doanh nghiệp đã đưa ra những đánh giá về kế hoạch chi tiêu tốt hơn Nhà Trắng. Ông tin khối tư nhân sẽ đưa nước Mỹ thoát khỏi tình trạng khó khăn hiện nay và cho rằng khối tư nhân đã tiêu tiền của mình tốt hơn là chính phủ tiêu tiền của họ.

Trong bài phát biểu, ông Bu-sơ phản đối kế hoạch đóng cửa nhà tù vịnh Goan-ta-na-mô của Tổng thống Ô-ba-ma. Ông cũng không bỏ lỡ cơ hội để biện minh rằng khi còn đương nhiệm, ông đã sử dụng mọi kỹ thuật và công cụ trong khuôn khổ luật pháp để buộc “những kẻ khủng bố” phải chịu tội trước khi chúng kịp hành động. Cựu cộng sự thân cận của ông là cựu Phó tổng thống Đích Che-ni trước đó cũng đã lên án việc chính quyền đương nhiệm đảo lộn những chính sách chống khủng bố của chính quyền Bu-sơ là “cực kỳ thiếu khôn ngoan”. Ông Đích Che-ni cho rằng, với việc cấm tra khảo tù nhân và kế hoạch đóng cửa nhà tù Goan-ta-na-mô, ông Ô-ba-ma đã làm nước Mỹ kém an toàn hơn.

Sự công kích của những người đứng đầu chính quyền tiền nhiệm được đưa ra vào thời điểm đã bắt đầu có những dấu hiệu hoài nghi đối với các chính sách kinh tế của tân Tổng thống Ô-ba-ma trong dân chúng Mỹ, mặc dù cá nhân ông vẫn được lòng của nhiều người. Hai cuộc thăm dò dư luận công bố ngày 18-6 cho thấy, những rủi ro chính trị mà ông Ô-ba-ma phải đối mặt khi chuyển sự chú ý tới việc xem xét lại hệ thống y tế của Mỹ vốn đang gây nhiều tranh cãi. Cuộc thăm dò của Times cùng hãng tin CBS cho thấy, 44% ý kiến được hỏi ủng hộ quyết định về lĩnh vực y tế của ông Ô-ba-ma trong khi 34% phản đối-một dấu hiệu cho thấy nhiều người đang chờ xem các giải pháp được đưa ra là gì.

Tuy nhiên, cuộc thăm dò của Thời báo Niu Y-oóc và CBS tiến hành lại cho thấy, tỉ lệ ủng hộ ông Ô-ba-ma vẫn ở mức cao ấn tượng, 63%, mặc dù tỉ lệ thất nghiệp vẫn ở mức cao 9,4%.

Các cuộc thăm dò cũng thể hiện nhiều mối quan ngại về tình trạng thâm thủng ngân sách do hậu quả từ gói kích thích kinh tế nhiều trăm tỉ USD của chính phủ, cũng như sự trợ giúp của chính phủ đối với các ngân hàng và các công ty sản xuất ô tô. Thăm dò của Nhật báo phố Uôn và hãng tin NBC cho biết, 56% ý kiến phản đối việc chính phủ trợ giúp tài chính cho hãng sản xuất ô tô khổng lồ General Motors để đổi lấy việc chính phủ nắm cổ phần trong công ty.