Ngày 20-3-1975, Bộ Quốc phòng thành lập Cục Vật tư trực thuộc Bộ Tổng tham mưu. Việc thành lập Cục Vật tư, cơ quan tham mưu và bảo đảm đầu ngành toàn quân về trang bị vật tư chiến lược ở vào thời điểm quyết định của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước có một ý nghĩa hết sức to lớn, đáp ứng yêu cầu đòi hỏi cấp bách và bức thiết nhu cầu về vật tư, trang bị, vũ khí khí tài (VTVKTBKT) phục vụ cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa xuân 1975, cũng như quá trình thực hiện nhiệm vụ chiến đấu, SSCĐ và huấn luyện của quân đội trong các giai đoạn tiếp theo. Ngay từ ngày đầu thành lập, với tinh thần cách mạng tiến công, khí thế quyết chiến, quyết thắng, cán bộ, chiến sĩ Cục Vật tư đã giúp Thủ trưởng Bộ Quốc phòng, Thủ trưởng Bộ Tổng tham mưu tổ chức hệ thống tiếp nhận, cung ứng, bảo đảm VTVKTBKT phục vụ tốt các nhiệm vụ theo đúng sự chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, góp phần tích cực bảo đảm cho thắng lợi vĩ đại của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Sau ngày miền Nam được giải phóng, Cục Vật tư tiếp tục hoàn thành tốt công tác bảo đảm VTVKTBKT cho quân đội thực hiện nhiệm vụ quốc tế, SSCĐ và chiến đấu bảo vệ biên giới Tổ quốc.

Để đáp ứng yêu cầu của tình hình mới, tháng 12-1998, Cục Vật tư được sắp xếp, tổ chức lại thành Cục Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) trực thuộc Bộ Quốc phòng. Cục KH&ĐT có chức năng làm tham mưu, tổng hợp và chịu trách nhiệm trước Đảng ủy QSTƯ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về xây dựng và triển khai thực hiện kế hoạch bảo đảm nhiệm vụ quốc phòng; kế hoạch đầu tư phát triển của quân đội, phục vụ nhiệm vụ quân sự, quốc phòng của Đảng, Nhà nước giao. Giúp Bộ trưởng Bộ Quốc phòng quản lý nhà nước về công tác KH-ĐT; thương mại quân sự, hội nhập kinh tế quốc tế; dự trữ quốc gia cho quốc phòng; thanh, xử lý vật tư tài sản; công tác điều tra, thống kê, kiểm kê và các nhiệm vụ khác.

Quán triệt sâu sắc các quan điểm, nghị quyết, chỉ thị của trên, nắm vững yêu cầu nhiệm vụ quân sự, quốc phòng; trong điều kiện cơ chế quản lý, chính sách, chế độ của Nhà nước có nhiều thay đổi theo hướng ngày càng hoàn thiện, đồng bộ; ngân sách Nhà nước dành cho quốc phòng hàng năm còn hạn hẹp, nguồn thu từ nội bộ quân đội còn có khó khăn, để đáp ứng nhu cầu bảo đảm cho nhiệm vụ quân sự, quốc phòng trong tình hình mới, Cục KH&ĐT chủ động tham mưu, đề xuất với ĐUQS Trung ương, Bộ Quốc phòng kiện toàn, đổi mới cơ chế tổ chức về điều hành, quản lý công tác KH&ĐT, xây dựng kế hoạch bảo đảm nhiệm vụ quốc phòng và kế hoạch đầu tư phát triển trong từng thời kỳ có tính thực tiễn, khả thi cao, bảo đảm đúng các chủ trương, định hướng của Bộ, các nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm xây dựng quân đội trong từng thời kỳ. Huy động triệt để các tiềm năng, nguồn lực với tỷ trọng năm sau cao hơn năm trước, trong đó ngân sách đầu tư tập trung của Nhà nước từ chỗ chỉ là một nguồn hỗ trợ đến nay đã trở thành nguồn lực chủ yếu cho đầu tư phát triển xây dựng cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật của quân đội; ngày càng đáp ứng cao hơn nhu cầu bảo đảm nguồn lực đầu tư cho các ngành, đơn vị, tích cực góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho bộ đội.

Đến nay, Bộ Quốc phòng đã triển khai đồng bộ hệ thống công trình phòng thủ ở các tuyến biên giới, đất liền, biển đảo, khu vực Trường Sa và DKI; hệ thống hạ tầng công trình sân bay, cầu cảng quân sự, hệ thống kho tàng chiến lược, chiến dịch; điều chỉnh quy hoạch, đầu tư xây dựng hàng trăm đồn biên phòng; doanh trại các đơn vị, các cơ sở nghiên cứu khoa học và công nghệ, các nhà trường được đầu tư xây dựng theo hướng thống nhất, tiên tiến, chính quy; đã hoàn thành chương trình xóa hố xí hở, chương trình tắm nước nóng trong toàn quân; nâng tỷ lệ sử dụng nước sạch của bộ đội lên hơn 72%. Năng lực sản xuất quốc phòng trong hệ thống các doanh nghiệp quân đội được nâng lên đáng kể… góp phần cùng toàn quân thực hiện thắng lợi nhiệm vụ huấn luyện, nâng cao trình độ, khả năng SSCĐ, xây dựng quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại. Ngoài ra, Bộ Quốc phòng tích cực tham gia triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, dự án lớn của Nhà nước: Chương trình Biển Đông - Hải đảo; xây dựng lực lượng Cảnh sát biển; đề án đường tuần tra biên giới; đường Trường Sơn Đông; chương trình sắp xếp ổn định dân cư; chương trình phòng, chống thiên tai, bão lụt, TKCN; chương trình phòng, chống ma túy; dự án Vinasat… Bộ Quốc phòng đang triển khai xây dựng 22 khu KT-QP, đã sắp xếp ổn định gần 80 nghìn hộ dân cư tại các vùng có khó khăn đặc biệt dọc tuyến biên giới, trồng mới hơn 30 nghìn héc-ta rừng…, góp phần quan trọng vào việc xóa đói, giảm nghèo tại các địa phương theo chỉ đạo của Chính phủ; tham gia ổn định, phát triển KT-XH đất nước.

Cục KH&ĐTđã thực hiện tốt công tác chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các đơn vị triển khai thực hiện kế hoạch các chương trình, dự án đúng quy định của pháp luật, bảo đảm chất lượng, đẩy nhanh tiến độ giải ngân, hiệu quả sử dụng vốn và các mục tiêu đề ra; coi trọng và thực hiện tốt công tác quản lý phân bổ nguồn lực, giám sát đánh giá hiệu quả đầu tư, trình tự đấu, xét thầu, giải quyết các thủ tục xuất, nhập khẩu, mua sắm hàng quốc phòng… Cục tích cực đổi mới lề lối làm việc, tác phong công tác; tạo sự chuyển biến tiến bộ rõ nét trong cải cách hành chính quân sự theo hướng tinh, gọn, công khai, minh bạch. Cục KH&ĐT đã tham mưu giúp Bộ ban hành Quyết định phân cấp, ủy quyền trong đầu tư; khắc phục có hiệu quả tình trạng đầu tư phân tán, dàn trải, nợ đọng XDCB. Đẩy mạnh đơn giản hóa các thủ tục hành chính: Giảm đáng kể thời gian xử lý các thủ tục về đầu tư, thông quan, miễn thuế...; đẩy nhanh tiến độ mua sắm, cất giữ hàng dự trữ quốc gia; thực hiện tốt chức năng cơ quan Thường trực Hội đồng thẩm định dự án đầu tư xây dựng; Thường trực Ban Hội nhập kinh tế quốc tế (Bộ Quốc phòng), tham gia tích cực, hiệu quả vào các hoạt động hợp tác quốc tế song phương, đa phương và đa biên; tổ chức tốt công tác thống kê, kiểm kê và các cuộc tổng điều tra của Nhà nước, Bộ Quốc phòng; công tác thanh, xử lý vật tư, tài sản… trong quân đội; thường xuyên làm tốt công tác sơ, tổng kết và xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật; giúp Bộ từng bước kiện toàn ngành KHĐT toàn quân và thực hiện tốt công tác bồi dưỡng nghiệp vụ cho các cơ quan, đơn vị.

Để xây dựng đội ngũ cán bộ, nhân viên, chiến sĩ có bản lĩnh chính trị vững vàng, kiên định trước mọi diễn biến phức tạp của tình hình, cùng với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị, Đảng ủy Cục đã thường xuyên coi trọng công tác giáo dục chính trị, lãnh đạo tư tưởng, đặc biệt là việc giáo dục, rèn luyện phẩm chất đạo đức, quan điểm phục vụ, tác phong, phương pháp làm việc của người cán bộ trong lĩnh vực quản lý, bảo đảm nguồn lực và công tác XDCB thuộc cơ quan tham mưu chiến lược của quân đội. Mọi quân nhân, công nhân viên của Cục luôn tự giác chấp hành nghiêm pháp luật Nhà nước, kỷ luật quân đội, yêu mến gắn bó xây dựng cơ quan, đề cao trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ được giao. Cục đã triển khai Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” với phương châm: “Học tập sâu sắc, thiết thực; Làm theo cụ thể, hiệu quả”. Nhiều tập thể, cá nhân đã nêu những tấm gương tiêu biểu, đóng góp thành tích trong xây dựng cơ quan, đơn vị. Việc chấn chỉnh tổ chức, biên chế theo hướng gọn, nhẹ, hợp lý được gắn liền với nghiên cứu làm rõ chức năng, nhiệm vụ, xây dựng các tiêu chuẩn chức danh, xác định các mối quan hệ, cải tiến, đổi mới lề lối làm việc. Vì vậy, chất lượng, hiệu quả trong giải quyết công việc được nâng cao. Cục đã đẩy mạnh phong trào làm việc có kế hoạch, duy trì nghiêm chế độ, nền nếp sinh hoạt, học tập và công tác, phân công giao nhiệm vụ rõ ràng cho từng tập thể, cá nhân, giải quyết tốt các mối quan hệ hiệp đồng trong thực hiện nhiệm vụ, tạo sự chuyển biến, tiến bộ toàn diện, vững chắc trên mọi hoạt động. Công tác quản lý con người, quản lý cơ sở vật chất, trang bị, công văn tài liệu, con dấu, tài chính, kho tàng được chặt chẽ, an toàn. Cục đã thực hiện tốt công tác bảo vệ chính trị nội bộ, nghiêm túc thực hiện các quy định về tuyển chọn người vào cơ quan, về bảo vệ an ninh trong các hoạt động đối ngoại quân sự. Đời sống vật chất, tinh thần của cán bộ, chiến sĩ được bảo đảm tốt. Lãnh đạo, chỉ huy Cục luôn quan tâm chăm lo đến công tác chính sách, hậu phương quân đội. Công tác dân vận được thực hiện tốt…

Trải qua 35 năm phấn đấu, Cục KH&ĐT đã vượt mọi khó khăn, thử thách, hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao, xây dựng và hun đúc thêm truyền thống “Chủ động, sáng tạo; đoàn kết hiệp đồng; vượt mọi khó khăn; hoàn thành nhiệm vụ”. Thời gian tới, nhiệm vụ của Cục KH&ĐT rất nặng nề, phải đồng thời tổ chức thực hiện toàn diện nhiều nội dung. Đội ngũ cán bộ, nhân viên, chiến sĩ phải thường xuyên được bồi dưỡng, học tập, rèn luyện cả về trình độ chuyên môn, khả năng tham mưu và phẩm chất đạo đức. Từng người, từng tập thể phải luôn đổi mới, chủ động, sáng tạo trong công việc để tham mưu kịp thời, chính xác cho ĐUQS Trung ương, Bộ Quốc phòng về các lĩnh vực được giao. Xây dựng tốt mối quan hệ phối hợp hiệp đồng công tác giữa Cục với các cơ quan, đơn vị trong và ngoài quân đội, xây dựng Đảng bộ TSVM, xây dựng Cục VMTD xứng tầm cơ quan tham mưu chiến lược của quân đội.

Thiếu tướng Phạm Quang Vinh (Cục trưởng Cục Kế hoạch và Đầu tư)